Veriyi tablo olarak gör
| Eser | Geçiş | Milyonda |
|---|---|---|
| Dede Korkut Kitabı | 10 | 308,3 |
| Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi | 34 | 13,9 |
Metin içindeki dağılım
Her çizgi bir geçiştir; soldan sağa metnin başından sonuna. Juilland D, sözcüğün metnin on parçasına ne kadar eşit yayıldığını ölçer (1 = tam eşit).
Yazım değişkeleri
Tarihsel ses ve yazım denklikleri →Aynı sözcüğün çeviriyazı harfleri (ḳ/k, ġ/g, ḍ/d, ė/e, ŋ/n…) bakımından farklı yazılan biçimleri ve hangi eserde kullanıldıkları. Farkların önemli bir bölümü edisyonların çeviriyazı geleneğinden kaynaklanır; bir kısmı ise gerçek ses gelişimini yansıtır. Eş yazımlı farklı sözcükler de listeye girebilir.
Eserlere göre kullanım
Tüm anlam ayrışmaları →Sözcüğün (yazım farkları birleştirilerek: boy) her eserde ±3 sözcüklük pencerede birlikte geçtiği sözcükler. Ortadaki sütun iki eserin paylaştığı bağlamlardır; yanlardakiler yalnız o esere özgüdür. Benzerlik iki eserdeki bağlam profillerinin kosinüsüdür: 0'a yakın değer sözcüğün o eserlerde farklı anlam ya da işlevle kullanıldığını düşündürür.
Karşılaştırma için sözcüğün en az iki eserde 5 ya da daha çok geçmesi gerekir; şu an yalnız bir eserde bu sıklığa ulaşıyor.
Eşdizimlilik
Sözcüğün ±4 sözcüklük penceresinde en az 3 kez birlikte geçtiği sözcükler. logDice (Rychlý 2008) derlem boyutundan bağımsız ve kararlıdır; MI seyrek ama güçlü bağları, t-puanı sık ve güvenilir bağları öne çıkarır; G² birlikteliğin istatistiksel anlamlılığıdır (≥ 10,83 → p < 0,001). Konum profili sözcüğün solda mı sağda mı durduğunu gösterir.
| Eşdizim | Birlikte | Toplam | Konum | logDice | MI | t | G² |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| boyladı | 8 | 7 | 12,33 | 13,10 | 2,83 | 143,3 | |
| ṣoy | 8 | 9 | 12,27 | 12,73 | 2,83 | 137,0 | |
| ṣoyladı | 8 | 19 | 12,02 | 11,66 | 2,83 | 117,4 | |
| gelüben | 4 | 12 | 11,19 | 11,32 | 2,00 | 56,3 | |
| dedem | 5 | 29 | 11,13 | 10,37 | 2,23 | 62,9 | |
| ḳorḳut | 6 | 50 | 11,03 | 9,85 | 2,45 | 70,8 | |
| alâeddîn’e | 3 | 8 | 10,88 | 11,49 | 1,73 | 43,1 | |
| fırka | 4 | 76 | 10,09 | 8,66 | 2,00 | 40,3 | |
| ertuğrul | 3 | 69 | 9,76 | 8,38 | 1,73 | 29,0 | |
| beğleri | 6 | 223 | 9,52 | 7,69 | 2,44 | 52,3 | |
| delü | 3 | 105 | 9,37 | 7,77 | 1,72 | 26,5 | |
| beği | 10 | 649 | 8,89 | 6,88 | 3,14 | 76,0 | |
| ba‘dehû | 3 | 1.147 | 6,37 | 4,33 | 1,65 | 12,3 | |
| yetmiş | 4 | 2.275 | 5,82 | 3,75 | 1,85 | 13,4 | |
| sultân | 7 | 4.193 | 5,76 | 3,68 | 2,44 | 22,9 | |
| biri | 3 | 2.819 | 5,10 | 3,03 | 1,52 | 7,4 | |
| gelüp | 4 | 5.051 | 4,69 | 2,60 | 1,67 | 7,8 | |
| olup | 8 | 17.281 | 3,92 | 1,83 | 2,03 | 8,9 | |
| üç | 3 | 7.163 | 3,77 | 1,68 | 1,19 | 2,9 | |
| aded | 3 | 9.046 | 3,43 | 1,35 | 1,05 | 2,0 | |
| u | 3 | 17.434 | 2,49 | 0,40 | 0,42 | 0,2 | |
| edüp | 4 | 23.957 | 2,45 | 0,36 | 0,44 | 0,2 | |
| ve | 18 | 147.919 | 2,00 | -0,10 | -0,31 | 0,1 |
Hemen solunda
Hemen sağında
Dağılımsal komşular deneysel
Yalnız derlemde en az 8 kez geçen biçimler için hesaplanır.
Biçim ailesi
boy* ile tüm bağlamlar →“boy” ile başlayan ekli biçimler — Eski Türkçenin eklemeli yapısı. Yalnız biçimsel başlangıca bakılır; farklı kökler de girebilir.
Örnek bağlamlar
Tümü (44) →| DK VII 41 | ivlerine geldiler dedem ḳorḳut gelüben | boy | boyladı ṣoy ṣoyladı bu oġuz-nāme yigenegüŋ olsun didi yöm v … |
| EÇS III 6b | … ların yüzünden niçe yüz yüzaklıkları olup Alâ‘eddîn bunları | boy | beği, edüp tabl [u] sancak sâhibi olup Bursa câniblerin geç … |
| EÇS V 43a | … slovin banından ve Korol banından ve Tot banından ve on iki | boy | Kazak hatmanlarından ve Leh kralına tâbi‘ ümmet-i Muhammed' … |
| EÇS VI 113b | … zaları ve Şîrînli ve Mansûrlu ve bâlâda tahrîr olunan cümle | boy | beğleri dâmen bûs edüp bir tarafa durdular. |
| DK V 51 | … yaş yaşadı dedem ḳorḳut gelüben boy boyladı ṣoy ṣoyladı bu | boy | delü dumruluŋ olsun menden ṣoŋra alp ozanlar söylesün alnı … |
| EÇS III 63a | … n Paşa mansûr [u] muzaffer olup Sultân Alâüddevle'yi yetmiş | boy | beğleriyle ve yetmiş aded ümerâlarıyla cümle katl edüp Selî … |
| EÇS IV 239a | … an geçirüp Alâüddevle'nin kelle-i bî-devletiyle yetmiş aded | boy | beğlerinin kellelerin Mısır'da Sultân Gavrî'ye gönderüp "Hâ … |
| EÇS VII 125b | İkinci | boy | beğleri Sincivit beğleridir. |
| DK III 205 | şadılıḳ çaldı | boy | boyladı ṣoy ṣoyladı ġāzi erenler başına ne geldügin söyledi … |
| EÇS IV 193b | … uğrul ile doğru Âl-i Selçukiyân'dan Sultân Alâeddîn'e gelüp | boy | beği oldu. Ba‘dehû hikmet-i Hudâ ile sene 600 târîhinde Alâ … |