İçeriğe geç
Tarihsel DerlemEski Türkçe · Karahanlı · Eski Anadolu · Osmanlı Türkçesi · 7.–17. yy.
Çukurova Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi logosu Çukurova Üniversitesi logosu
Sözcük profili

cânibi

5.646
geçiş
2.092,4
milyonda
34.
sıklık sırası
186.866 biçim içinde
1
eserde
25
ekli biçim
biçim ailesi
Eserlere göre sıklık (milyonda) — eserler kronolojik sırada
Veriyi tablo olarak gör
EserGeçişMilyonda
Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi5.6462.306,3

Metin içindeki dağılım

Her çizgi bir geçiştir; soldan sağa metnin başından sonuna. Juilland D, sözcüğün metnin on parçasına ne kadar eşit yayıldığını ölçer (1 = tam eşit).

EÇS D 0,90

Aynı sözcüğün çeviriyazı harfleri (ḳ/k, ġ/g, ḍ/d, ė/e, ŋ/n…) bakımından farklı yazılan biçimleri ve hangi eserde kullanıldıkları. Farkların önemli bir bölümü edisyonların çeviriyazı geleneğinden kaynaklanır; bir kısmı ise gerçek ses gelişimini yansıtır. Eş yazımlı farklı sözcükler de listeye girebilir.

BiçimEÇSToplam
cânibi5.6465.646
cânibı33
cânîbi33

Eşdizimlilik

Sözcüğün ±4 sözcüklük penceresinde en az 3 kez birlikte geçtiği sözcükler. logDice (Rychlý 2008) derlem boyutundan bağımsız ve kararlıdır; MI seyrek ama güçlü bağları, t-puanı sık ve güvenilir bağları öne çıkarır; G² birlikteliğin istatistiksel anlamlılığıdır (≥ 10,83 → p < 0,001). Konum profili sözcüğün solda mı sağda mı durduğunu gösterir.

EşdizimBirlikteToplamKonumlogDiceMItG²
garba6521.05911,645,2024,843.945,3
şarka51486311,345,1522,033.057,3
şimâle51089311,325,0921,922.970,4
erba‘asında44044211,215,8920,623.577,9
erba‘ası37438110,995,8719,012.992,8
kıbleye37569110,925,0218,772.128,3
yine7157.37210,812,5322,121.386,7
andan7998.94810,812,4222,971.435,6
sâ‘atde4242.23910,783,5018,771.359,8
cenûba27251910,504,9715,971.516,6
gidüp3672.68110,503,0316,81941,6
sâ‘at3372.19710,463,2016,35938,5
kapusu2662.14710,132,8914,11632,0
şarkîsinde18521310,015,7013,341.349,2
kalkup1928369,923,7812,85692,0
nâzır1921.0079,893,5112,64617,6
nehri2904.9859,801,8012,13319,2
şehrin1971.5879,802,8912,14468,5
kal‘anın1791.4899,682,8411,52415,0
garbîsinde1161349,365,6910,56844,0
evvelâ1582.6839,281,819,00176,5
içre1965.3249,191,147,6397,6
iki2679.4179,180,766,6964,2
erba‘asın96969,105,909,63785,5
kal‘ai2137.7339,030,725,7346,1
şehri1735.6788,970,865,9352,6
garbında861858,924,808,94451,4
dağlar916368,893,108,42240,7
şarkîsi821138,875,448,85539,2
olan1766.7718,860,634,7230,3
ile41523.7698,850,060,840,7
erba‘asına75768,755,888,51603,0
erba‘asındaki75778,755,868,51595,1
ve1.939147.9198,69-0,35-12,20134,8
ma‘mûr1072.8528,691,165,7355,5
bâbı839788,682,347,31141,0
vardır1738.5688,640,272,255,8
edüp36023.9578,64-0,16-2,164,5
yokdur1244.6458,630,674,1523,8
meyyâl671098,585,207,96404,3

Dağılımsal komşular deneysel

Yalnız derlemde en az 8 kez geçen biçimler için hesaplanır.

“cânibi” ile başlayan ekli biçimler — Eski Türkçenin eklemeli yapısı. Yalnız biçimsel başlangıca bakılır; farklı kökler de girebilir.

Örnek bağlamlar

Tümü (5.646) →
EÇS IX Y279b–Y280a … dek yüz adımda gidüp kal‘anın cenûb rüknü tamâm olup andan cânib-i garba teveccüh olunur.
EÇS IX Y217b Haremin cânib-i şimâlîsindeki ziyâretleri beyân eder
EÇS IX Y351a … ir kaya içre, bir âdem kaddi çukur vardır. Ol çukur kayanın cânib-i garbîsinde on iki bürûca münkasım kertik nişâneler vardır. …
EÇS V 174b … şehrin vasatından bir haşeb cisr-i kebîr altından ubûr edüp cânib-i kıbleye cereyân ederek Demirhisâr mukâbelesinde Vetirne şeh …
EÇS VIII 214a Andan kalkup yine cânib-i şimâle ol gün gidüp diğer, menzil-i kasaba-i Orfan, andan b …
EÇS IV 220b … eri vardır ammâ anlar ile bey‘ u şirâ eylemezler. Bu şehrin cânib-i şimâlinde (---) (---) kal‘asıdır.
EÇS X Y375a Ve bu Circe şehri bir fezâ-yı âbâdânda Nîl'den bin adım cânib-i garba ba‘îd kal‘asın [kal‘asız?] ve handaksız cânib-i erba‘ …
EÇS I 57b–58a … edüp akl-ı Berhayâ vezîr-i dilî[r]lerin re’y [ü] tedbîriyle cânib-i erba‘asında olan düşmanlardan intikâm alup yine kendü zevki …
EÇS V 88b–89a … Murâd Hân-ı Evvel binâsı üç göz cisrdir. Andan kalkup yine cânib-i garba, hünkârımız sayd [u] şikâr ederek (---) sâ‘atde,
EÇS IX Y343a … etden nüzûl eden bârân-ı rahmet bu secde taşı üzre dökülür. Cânib-i erba‘ası mezkûr Hatîm dîvârıdır. Beş yüz âdem alur bir müde …