İçeriğe geç
Tarihsel DerlemEski Türkçe · Karahanlı · Eski Anadolu · Osmanlı Türkçesi · 7.–17. yy.
Çukurova Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi logosu Çukurova Üniversitesi logosu
Sözcük profili

cânlar

84
geçiş
31,1
milyonda
3.800.
sıklık sırası
186.866 biçim içinde
1
eserde
15
ekli biçim
biçim ailesi
Eserlere göre sıklık (milyonda) — eserler kronolojik sırada
Veriyi tablo olarak gör
EserGeçişMilyonda
Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi8434,3

Metin içindeki dağılım

Her çizgi bir geçiştir; soldan sağa metnin başından sonuna. Juilland D, sözcüğün metnin on parçasına ne kadar eşit yayıldığını ölçer (1 = tam eşit).

EÇS D 0,81

Eşdizimlilik

Sözcüğün ±4 sözcüklük penceresinde en az 3 kez birlikte geçtiği sözcükler. logDice (Rychlý 2008) derlem boyutundan bağımsız ve kararlıdır; MI seyrek ama güçlü bağları, t-puanı sık ve güvenilir bağları öne çıkarır; G² birlikteliğin istatistiksel anlamlılığıdır (≥ 10,83 → p < 0,001). Konum profili sözcüğün solda mı sağda mı durduğunu gösterir.

EşdizimBirlikteToplamKonumlogDiceMItG²
bekrî3369,688,391,7329,2
hayâtı31748,576,111,7119,6
billâh32018,435,911,7018,7
bulur43498,245,521,9622,9
ba‘zı151.5778,215,263,7780,5
müşerref43758,165,421,9522,3
âlem33647,785,051,6815,2
etmiş68657,694,802,3628,4
cân51.1547,054,122,1119,2
eden31.3046,153,211,548,0
olmuş41.8246,103,141,7710,3
böyle41.8346,093,131,7710,3
vardır158.5685,832,813,3233,0
sâhibi31.6905,792,831,496,6
kapusu32.1475,462,491,425,4
olan96.7715,432,422,4415,6
eder54.2495,242,241,767,7
niçe87.0565,202,192,2111,8
biri32.8195,082,101,334,1
hemân33.8654,641,641,182,8
her45.9674,441,431,262,9
var57.6464,411,391,383,5
ederler34.5654,401,401,082,1
ile1523.7694,371,342,349,9
olup817.2813,920,891,312,5
u617.4343,490,470,680,6
edüp623.9573,030,010,010,0
yüz312.2722,99-0,03-0,030,0
ammâ315.2292,68-0,34-0,460,2
ve21147.9192,22-0,81-3,468,5

Dağılımsal komşular deneysel

Yalnız derlemde en az 8 kez geçen biçimler için hesaplanır.

“cânlar” ile başlayan ekli biçimler — Eski Türkçenin eklemeli yapısı. Yalnız biçimsel başlangıca bakılır; farklı kökler de girebilir.

Örnek bağlamlar

Tümü (84) →
EÇS I 129b … deryâda ve Ortahisâr'da iki yüz aded kat-ender-kat harâbâtî cânlar içün meykedeler var kim her birinde beşer altışar yüz fâsık …
EÇS X Y183b … destûr-ı şâhî bir mevhibe-i ilâhîdir kim ol günlere erişen cânlar zer-ender-zere müstağrak olup gürûh gürûh birbirlerine varu …
EÇS IX Y142a … müfîd [ü] muhtasar tekyedir. Tarîk-ı Bektaşiyân'dan birkaç cânlar sâkinlerdir. Himmetleri hâzır u nâzır ola. Ba‘zı münkirîn,
EÇS III 132a … ndi cây-ı me’men edinüp ber seccâde olup yedi sene niçe bin cânlar andan me’zûn olup âhir dâr-ı âhirete min muhabbetillah yöne …
EÇS X Y411b … rına palanlar urup binerlerdi. Bu hayvânları temâşâ edüp bu cânlar ile bostânda cân sohbetleri edüp cânımız tâze cân buldu. Ve …
EÇS II 345b … âb-ı hayât-ı yah-pâre ayn-ı zülâl cereyân eder kim nûş eden cânlar hayât-ı câvidân bulur. Hikmet-i Hudâ bu kim yah-pâre su ile …
EÇS I 152a … e mu‘ammer olup seyâhatde ifnâ-yı vücûd etmiş seyyâh-ı âlem cânlar ile konuşduk, anlar dahi vech-i arzda İslâmbol gibi ma‘mûr …
EÇS III 15a … llif pâ-bürehne ve ser-bürehne fakr-ı fahr ile tefâhür eder cânlar vardır. Şeb [u] rûz aşk-ı İlâhî ile sermest [ü] serbâz derv …
EÇS IV 240b … ardan mâ‘adâ niçe yüz âdemler halkdan kat‘-ı ta‘alluk etmiş cânlar var ammâ ma‘lûmumuz olan bu tahrîr olunan sultânlardır. Him …
EÇS II 226a … mâ evkâfları olmamağile pârsâ-yı Muhammedî ile kanâ‘at eder cânlar. Bu âsitâne Orhân Gâzî binâsıdır.