Veriyi tablo olarak gör
| Eser | Geçiş | Milyonda |
|---|---|---|
| Dede Korkut Kitabı | 6 | 185,0 |
| Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi | 1.208 | 493,5 |
Metin içindeki dağılım
Her çizgi bir geçiştir; soldan sağa metnin başından sonuna. Juilland D, sözcüğün metnin on parçasına ne kadar eşit yayıldığını ölçer (1 = tam eşit).
Yazım değişkeleri
Tarihsel ses ve yazım denklikleri →Aynı sözcüğün çeviriyazı harfleri (ḳ/k, ġ/g, ḍ/d, ė/e, ŋ/n…) bakımından farklı yazılan biçimleri ve hangi eserde kullanıldıkları. Farkların önemli bir bölümü edisyonların çeviriyazı geleneğinden kaynaklanır; bir kısmı ise gerçek ses gelişimini yansıtır. Eş yazımlı farklı sözcükler de listeye girebilir.
Eserlere göre kullanım
Tüm anlam ayrışmaları →Sözcüğün (yazım farkları birleştirilerek: cem) her eserde ±3 sözcüklük pencerede birlikte geçtiği sözcükler. Ortadaki sütun iki eserin paylaştığı bağlamlardır; yanlardakiler yalnız o esere özgüdür. Benzerlik iki eserdeki bağlam profillerinin kosinüsüdür: 0'a yakın değer sözcüğün o eserlerde farklı anlam ya da işlevle kullanıldığını düşündürür.
Karşılaştırma için sözcüğün en az iki eserde 5 ya da daha çok geçmesi gerekir; şu an yalnız bir eserde bu sıklığa ulaşıyor.
Eşdizimlilik
Sözcüğün ±4 sözcüklük penceresinde en az 3 kez birlikte geçtiği sözcükler. logDice (Rychlý 2008) derlem boyutundan bağımsız ve kararlıdır; MI seyrek ama güçlü bağları, t-puanı sık ve güvenilir bağları öne çıkarır; G² birlikteliğin istatistiksel anlamlılığıdır (≥ 10,83 → p < 0,001). Konum profili sözcüğün solda mı sağda mı durduğunu gösterir.
| Eşdizim | Birlikte | Toplam | Konum | logDice | MI | t | G² |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| yere | 112 | 705 | 10,90 | 5,46 | 10,34 | 648,7 | |
| dağlarından | 59 | 385 | 10,24 | 5,41 | 7,50 | 336,9 | |
| başına | 56 | 536 | 10,03 | 4,86 | 7,23 | 275,1 | |
| asker | 95 | 1.905 | 9,96 | 3,79 | 9,04 | 328,1 | |
| olup | 555 | 17.281 | 9,94 | 3,16 | 20,92 | 1.483,7 | |
| âdem | 112 | 3.717 | 9,54 | 3,07 | 9,32 | 282,4 | |
| deryâmisâl | 33 | 543 | 9,27 | 4,08 | 5,40 | 126,4 | |
| şâh | 40 | 986 | 9,22 | 3,49 | 5,76 | 122,4 | |
| bin | 207 | 12.267 | 8,97 | 2,23 | 11,32 | 318,9 | |
| rahmetden | 19 | 52 | 8,94 | 6,67 | 4,32 | 145,8 | |
| edüp | 352 | 23.957 | 8,84 | 2,03 | 14,17 | 469,1 | |
| yire | 16 | 156 | 8,58 | 4,83 | 3,86 | 77,9 | |
| bey | 17 | 293 | 8,53 | 4,01 | 3,87 | 63,5 | |
| bârânı | 15 | 175 | 8,47 | 4,57 | 3,71 | 67,6 | |
| niçe | 89 | 7.056 | 8,46 | 1,81 | 6,74 | 97,0 | |
| olurlar | 20 | 657 | 8,45 | 3,08 | 3,94 | 50,6 | |
| kerre | 42 | 2.808 | 8,42 | 2,06 | 4,92 | 56,3 | |
| askeri | 33 | 2.049 | 8,37 | 2,16 | 4,46 | 48,0 | |
| olsa | 17 | 530 | 8,32 | 3,16 | 3,66 | 44,6 | |
| câmı | 11 | 82 | 8,12 | 5,22 | 3,23 | 59,7 | |
| deryâsı | 14 | 440 | 8,12 | 3,14 | 3,32 | 36,6 | |
| olur | 60 | 6.012 | 8,09 | 1,47 | 4,95 | 46,1 | |
| müşâvere | 11 | 184 | 8,01 | 4,05 | 3,12 | 41,7 | |
| şirâ | 10 | 133 | 7,93 | 4,38 | 3,01 | 42,5 | |
| sa‘dîsi | 9 | 7 | 7,92 | 8,48 | 2,99 | 101,3 | |
| oldukda | 14 | 789 | 7,84 | 2,30 | 2,98 | 22,5 | |
| âdemler | 13 | 646 | 7,84 | 2,48 | 2,96 | 23,6 | |
| azîm | 37 | 4.097 | 7,83 | 1,33 | 3,66 | 23,7 | |
| cemî‘i | 34 | 3.687 | 7,83 | 1,36 | 3,56 | 22,7 | |
| fransa | 9 | 115 | 7,79 | 4,44 | 2,86 | 38,9 | |
| eyleyüp | 12 | 613 | 7,75 | 2,44 | 2,83 | 21,2 | |
| mâl | 12 | 613 | 7,75 | 2,44 | 2,83 | 21,2 | |
| içün | 21 | 2.036 | 7,73 | 1,52 | 2,98 | 17,0 | |
| haşerât | 8 | 44 | 7,70 | 5,66 | 2,77 | 48,6 | |
| bâzâr | 10 | 388 | 7,68 | 2,84 | 2,72 | 22,4 | |
| asâkiri | 13 | 874 | 7,67 | 2,05 | 2,73 | 17,3 | |
| cereyân | 16 | 1.356 | 7,67 | 1,71 | 2,78 | 15,9 | |
| etmeğe | 13 | 920 | 7,64 | 1,97 | 2,69 | 16,3 | |
| re‘âyâ | 9 | 273 | 7,63 | 3,20 | 2,67 | 24,1 | |
| ecnâsı | 8 | 119 | 7,62 | 4,22 | 2,68 | 32,2 |
Hemen solunda
Hemen sağında
Dağılımsal komşular deneysel
Yalnız derlemde en az 8 kez geçen biçimler için hesaplanır.
Biçim ailesi
cem* ile tüm bağlamlar →“cem” ile başlayan ekli biçimler — Eski Türkçenin eklemeli yapısı. Yalnız biçimsel başlangıca bakılır; farklı kökler de girebilir.
Örnek bağlamlar
Tümü (1.214) →| EÇS II 237a | Diğer târîh-i vefât-ı | Cem | Şâh: |
| EÇS VII 179b | … âlîm-i seb‘ada geşt [ü] güzâr edüp yüz kırk yedi aded lisân | cem | ‘ edüp kuvvet-i hâfızamız sebebiyle her lisândan birer şemme … |
| EÇS VII 94a | … -i azîm Morava tâ Çoçka ve Rodnik ve Alacahisâr dağlarından | cem | ‘ olup Belgrad'ın şâhrâhında Yagodina nâm mahalden haşeb cis … |
| EÇS II 284b | … karâr edüp binden mütecâviz fukarâ-yı billah âteş kenarına | cem | ‘ olup kat kat âteşi ihâta edüp tabl, def [ve] kudûmler ile … |
| EÇS IX Y137a | … Hamîd vilâyetinde Eğirdir dağlarından ve Hamîd derelerinden | cem | ‘ olup bu Kondi sahrâsı içinden ubûr edüp yine bu mahalle ka … |
| EÇS IX Y194a | … mecma‘ü'n-nâs mahallinde vâki‘ olmağla âşıkân-ı ehl-i salât | cem | ‘ olurlar. Ammâ haremi yokdur, zîrâ teng mahalde mebnî olmuş … |
| EÇS X Y450b | … ydâna haftada bir kerre cevânib-i erba‘a kurâlar (---) âdem | cem | ‘ olup bey‘ [ü] şirâ edüp azîm cem‘iyyet-i kübrâ olur. Ve he … |
| EÇS X Y69a | … lerin ve cemî‘i îrâdı hatt-ı şerîf ile Kethudâ İbrâhîm Paşa | cem | ‘ der-hazîne edüp kulle-i hızâneye koduğu icmâl defter-i hüm … |
| EÇS X Y359a | … yye ve Mansûre ve Menûfiyye ve Kalûbiyye dörd sancak hudûdu | cem | ‘ olduğu mahaldir. Dörd sancak vilâyetin ezânı bu Mît Attâr' … |
| EÇS VIII 383a | … -ı ahâlî-i lisân: Ekseriyyâ ehl-i beledi her diyârdan gelüp | cem | ‘ olmuş ecnâs-ı mahlûkâtdır, ammâ nefs-i şehirli kadîm-i eze … |