İçeriğe geç
Tarihsel DerlemEski Türkçe · Karahanlı · Eski Anadolu · Osmanlı Türkçesi · 7.–17. yy.
Çukurova Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi logosu Çukurova Üniversitesi logosu
Sözcük profili

cemîl

12
geçiş
4,4
milyonda
19.460.
sıklık sırası
186.866 biçim içinde
1
eserde
8
ekli biçim
biçim ailesi
Eserlere göre sıklık (milyonda) — eserler kronolojik sırada
Veriyi tablo olarak gör
EserGeçişMilyonda
Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi124,9

Metin içindeki dağılım

Her çizgi bir geçiştir; soldan sağa metnin başından sonuna. Juilland D, sözcüğün metnin on parçasına ne kadar eşit yayıldığını ölçer (1 = tam eşit).

EÇS D 0,63

Eşdizimlilik

Sözcüğün ±4 sözcüklük penceresinde en az 3 kez birlikte geçtiği sözcükler. logDice (Rychlý 2008) derlem boyutundan bağımsız ve kararlıdır; MI seyrek ama güçlü bağları, t-puanı sık ve güvenilir bağları öne çıkarır; G² birlikteliğin istatistiksel anlamlılığıdır (≥ 10,83 → p < 0,001). Konum profili sözcüğün solda mı sağda mı durduğunu gösterir.

EşdizimBirlikteToplamKonumlogDiceMItG²
hayrun61512,8313,462,45103,1
târîhin31179,579,491,7333,7
hak32828,398,221,7328,3
dedi67847,957,752,4452,9
âbı31.9895,625,411,6916,7
sene56.2404,714,492,1421,8

Dağılımsal komşular deneysel

Yalnız derlemde en az 8 kez geçen biçimler için hesaplanır.

“cemîl” ile başlayan ekli biçimler — Eski Türkçenin eklemeli yapısı. Yalnız biçimsel başlangıca bakılır; farklı kökler de girebilir.

Örnek bağlamlar

Tümü (12) →
EÇS III 135a … ûh-ı Kudsî kasd edüp târîh ana / Dedi târîhin Bekir "Hayrun cemîl" sene 982}
EÇS IX Y50a … ı Ahmed Ağa eyledi sebîl / Umaram maksûdunu vere ana Hayy-ı Cemîl / Bir elif zamm ile Nâmî dedi anın târîhin / Çeşme-i âb-ı h …
EÇS I 96a Evliyâ bu târîhi dedi cemîl / Âb-ı Kevser Hak içün oldu sebîl. / Sene 1081.
EÇS III 153b … l / Hâtifu kad kâle âme'l-ihtitâm / Câmi‘u târîhahû "Hayrun Cemîl" sene 896.
EÇS VI 40a … ûh-ı Kudsi kasd edüp târîh ana, / Dedi târîhin beğim hayrun cemîl. / Sene (---)
EÇS III 153b Ammâ "hayrun cemîl" lafzı Samakov şehrinde Malkoç Beğ türbesi kapusu üzre dahi …
EÇS IX Y59b Evliyâ bu târîhi dedi cemîl, / Âb-ı Kevser Hak içün oldu sebîl / Sene 1081 Q 31a ⟦P 3 …
EÇS I 96a Evliyâ bu âb-ı berdin târîhin dedi cemîl / Bu sebîl Hak yoluna ayn-ı sevâb oldu sebîl. / Sene (---).
EÇS I 118b Temeddet(?) bünyâdına târîh / Dedi târîh innehâ hayrun cemîl. / Sene (---).
EÇS IV 347a … lllahu anhüm, andan Hasanu'n-Nûrî radî, andan Hazret-i Şeyh Cemîl radî, andan Hazret-i Şeyh Hasan kuddise sırruhu'l-azîz, and …