İçeriğe geç
Tarihsel DerlemEski Türkçe · Karahanlı · Eski Anadolu · Osmanlı Türkçesi · 7.–17. yy.
Çukurova Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi logosu Çukurova Üniversitesi logosu
Sözcük profili

cereyân

1.356
geçiş
502,5
milyonda
182.
sıklık sırası
186.866 biçim içinde
1
eserde
5
ekli biçim
biçim ailesi
Eserlere göre sıklık (milyonda) — eserler kronolojik sırada
Veriyi tablo olarak gör
EserGeçişMilyonda
Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi1.356553,9

Metin içindeki dağılım

Her çizgi bir geçiştir; soldan sağa metnin başından sonuna. Juilland D, sözcüğün metnin on parçasına ne kadar eşit yayıldığını ölçer (1 = tam eşit).

EÇS D 0,90

Eşdizimlilik

Sözcüğün ±4 sözcüklük penceresinde en az 3 kez birlikte geçtiği sözcükler. logDice (Rychlý 2008) derlem boyutundan bağımsız ve kararlıdır; MI seyrek ama güçlü bağları, t-puanı sık ve güvenilir bağları öne çıkarır; G² birlikteliğin istatistiksel anlamlılığıdır (≥ 10,83 → p < 0,001). Konum profili sözcüğün solda mı sağda mı durduğunu gösterir.

EşdizimBirlikteToplamKonumlogDiceMItG²
eden3371.30412,026,0118,072.245,9
nehri3414.98510,784,0917,381.321,8
ederek1842.08910,774,4512,95802,9
içinden9953010,755,549,74586,2
eder2684.24910,613,9715,33994,8
âbı1121.98910,103,819,83389,8
nîl537049,724,236,89214,1
altından433579,684,906,34214,5
uyûnı372369,575,295,93205,0
dibinden311549,395,655,46188,4
şehir591.6519,333,156,82155,0
içre1305.3249,322,609,52255,2
hayât367879,103,515,47110,9
edüp42123.9579,092,1315,82607,0
sular251789,065,134,86132,7
aşağı481.6359,042,875,98109,2
tur‘a21798,916,054,51140,7
şehrin421.5878,872,725,5088,0
tuna308268,823,184,8779,6
suları223078,764,164,4386,7
etmededir18518,716,464,19132,7
selsebîlâsâ17208,667,724,10170,7
etdirüp203258,613,944,1872,9
mahlût246838,593,134,3462,3
cânibi815.6468,571,846,4890,4
nehir182168,554,374,0476,3
ederdi214908,543,414,1562,1
önünden171468,534,863,9883,6
nîli171568,534,763,9781,3
ortasından15288,477,063,84126,9
çekîde15358,466,743,84117,9
nehrin161478,454,763,8576,4
enhârı15928,415,343,7884,3
aynı173548,353,583,7853,9
kanları14588,345,913,6890,7
handakı195648,343,073,8447,8
câriyeler14608,345,863,6889,7
suyu206678,342,903,8746,2
bârânı151758,334,413,6964,4
halîc14808,325,443,6680,8

Dağılımsal komşular deneysel

Yalnız derlemde en az 8 kez geçen biçimler için hesaplanır.

“cereyân” ile başlayan ekli biçimler — Eski Türkçenin eklemeli yapısı. Yalnız biçimsel başlangıca bakılır; farklı kökler de girebilir.

Örnek bağlamlar

Tümü (1.356) →
EÇS IV 186b 5. Malatıyye etrâfında cereyân eden meşhûr enhârları ve Aspuzu bâğların beyân eder.
EÇS IV 200a–200b … ndan aşağı rîzân olup taşdan taşa kendüyi urup selsebîl-âsâ cereyân ederek nehr-i Şatt'a munsabb olur. Ammâ âb-ı nâbdan nişân v …
EÇS X Y311b–Y312a … eşer değil bir himmet-i âlîdir. Hâlâ içinde altı ay gemiler cereyân eder. Ba‘de zamân mürûr-ı eyyâm ile mu‘attal olup Sultân Nâ …
EÇS X Y450b … âb rûzgârı tarafına vâki‘ olmuşdur. Şehr içre halîc-i Yûsuf cereyân etmeğile şehir halkı tâze cân bulmuşdur. Ammâ şehrin vakt-i …
EÇS VI 42a–42b … p yedi sene kâmil İslâmbol içre nehr-i Tuna'nın bir tur‘ası cereyân ederdi.
EÇS VII 123b … ân etdirüp andan aşağı Eski Bâğçesarây’ı şehri derelerinden cereyân ederken bu ayna Çürüksu derler, gâyet müsta‘mel sudur içilm …
EÇS II 294a–294b … i kıblede Hârân dağlarından cem‘ 294b olup cânib-i şimâle cereyân edüp niçe bin pâre kendleri reyy edüp iner. Nehr-i Araz'a, …
EÇS IX Y26b … yürüdür âb-ı hayâtdır. Cümle şehrin hânelerine sokak sokak cereyân eder bir âb-ı hoşgüvârdır.
EÇS VI 81b–82a … r mest-i medhûş [u] bî-tâb olurlarmış. Ammâ bu havzdan hâlâ cereyân eden âb-ı sâfîler bu Sarây meydânı altındaki su sa[r]nıçlar …
EÇS II 345a–345b … hazretleri ziyâretgâhı mesîresinde Kozlu bâğlarından aşağı cereyân edüp Lâdik halîcine mahlût olur. Bu şehr-i Lâdik'in etrâfın …