İçeriğe geç
Tarihsel DerlemEski Türkçe · Karahanlı · Eski Anadolu · Osmanlı Türkçesi · 7.–17. yy.
Çukurova Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi logosu Çukurova Üniversitesi logosu
Sözcük profili

cidâl

204
geçiş
75,6
milyonda
1.594.
sıklık sırası
186.866 biçim içinde
1
eserde
20
ekli biçim
biçim ailesi
Eserlere göre sıklık (milyonda) — eserler kronolojik sırada
Veriyi tablo olarak gör
EserGeçişMilyonda
Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi20483,3

Metin içindeki dağılım

Her çizgi bir geçiştir; soldan sağa metnin başından sonuna. Juilland D, sözcüğün metnin on parçasına ne kadar eşit yayıldığını ölçer (1 = tam eşit).

EÇS D 0,86

Eşdizimlilik

Sözcüğün ±4 sözcüklük penceresinde en az 3 kez birlikte geçtiği sözcükler. logDice (Rychlý 2008) derlem boyutundan bağımsız ve kararlıdır; MI seyrek ama güçlü bağları, t-puanı sık ve güvenilir bağları öne çıkarır; G² birlikteliğin istatistiksel anlamlılığıdır (≥ 10,83 → p < 0,001). Konum profili sözcüğün solda mı sağda mı durduğunu gösterir.

EşdizimBirlikteToplamKonumlogDiceMItG²
kıtâl8910113,2210,519,431.250,4
harb9614313,1510,129,791.247,5
ceng15586812,218,2112,411.498,7
bilâceng111510,6810,243,31145,7
harbi71710,029,412,6480,8
gavgâ7259,978,852,6474,2
kâfirleriyle5189,538,842,2352,9
birbirleriyle71079,536,762,6252,2
ü20911.2959,224,9413,981.055,5
kıtâlde358,889,951,7337,7
germâgerm41008,756,051,9725,8
cengi106438,604,683,0445,9
rûz65528,024,172,3123,4
zemînde31917,964,701,6713,8
olmaz44927,563,751,8513,4
u7517.4347,122,837,44168,2
ede35097,113,281,558,3
dâ’imâ35487,033,181,547,9
kâfir36166,913,011,527,3
kâr36746,812,881,506,8
mâlik37936,622,651,466,0
hamdi39326,442,411,415,2
ederken39446,422,391,405,1
kâmil41.4466,312,191,565,9
kal‘ayı31.0916,252,181,354,4
ederek52.0896,161,981,676,3
azîm84.0975,931,691,957,7
içün42.0365,871,701,383,9
feth42.0565,861,691,383,8
küffâr31.6035,771,631,172,7
aslâ31.7475,651,511,122,4
hudâ42.5825,561,361,222,7
etdiler31.9885,491,321,041,9
edüp3323.9575,481,193,2217,5
zîrâ53.5895,431,201,272,7
sâ‘at32.1975,361,170,961,5
eyle32.2535,321,140,951,5
gelüp65.0515,230,971,202,2
ederler54.5655,100,861,001,5
ile2423.7695,040,741,965,4

Dağılımsal komşular deneysel

Yalnız derlemde en az 8 kez geçen biçimler için hesaplanır.

“cidâl” ile başlayan ekli biçimler — Eski Türkçenin eklemeli yapısı. Yalnız biçimsel başlangıca bakılır; farklı kökler de girebilir.

Örnek bağlamlar

Tümü (204) →
EÇS V 56b–57a Özü kal‘asında mahsûr olup ceng ü cidâl etdiğimizin hulâsa-i kelâmı oldur kim Özü kal‘asında altı g …
EÇS IX Y283b … zinle Muhammed'in dîn [ü] devletine rahne verelim. Ceng [ü] cidâl ile anlara mukâvemet etmek olmaz. Berren ve bahren anlar ma …
EÇS II 327a … tup anda cân verdiği mahalde Ebü'l-feth bu kal‘ayı ceng [ü] cidâl ve harb [ü] kıtâl ile feth etmişdir. Zîrâ mâl cândandır ve …
EÇS X Y244b … e anası ve akrabâ ve ta‘allukâtları gelüp bir azîm ceng [ü] cidâl edüp,
EÇS VIII 294b … ımları birbirlerine râst gelüp ka‘r-ı zemînde bile ceng [ü] cidâl edüp ol kışda hem rûy-ı zemînde ve hem ka‘r-ı arzda ceng ed …
EÇS VIII 307b … âh olup} bir pâdişâhın eyyâm-ı devletlerinde böyle ceng [ü] cidâl ve harb [ü] kıtâl pey ender pey yigirmi yedi yıl böyle sava …
EÇS V 144a … etmeyüp "Bire Allâh Allâh" diyerek kâmil iki sâ‘at ceng [u] cidâl ve harb [u] kıtâl olup küffâr-ı murdâr firâra yüz dutup bu …
EÇS VI 178a … e ahâlî-i Kanije tekâsül etmeyüp hâlâ germâ-ger[m] ceng [ü] cidâl ve harb u kıtâl ederler, ammâ efendim Kanijeli gâzîlerinin …
EÇS IV 394a … emlâl b. Eres adlu bir pâdişâhlarına âsî olup azîm ceng [ü] cidâl ve harb [ü] kıtâl etdiklerinde İblîs anlardan bir âbid ü zâ …
EÇS II 334b–335b … Zerrinoğlu ve Yeganoğlu küffârlarıyla şeb [u] rûz ceng [ü] cidâl ve harb [u] kıtâl edüp Orta Macar diyârına vâveylâ salup şe …