İçeriğe geç
Tarihsel DerlemEski Türkçe · Karahanlı · Eski Anadolu · Osmanlı Türkçesi · 7.–17. yy.
Çukurova Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi logosu Çukurova Üniversitesi logosu
Sözcük profili

cingiz

66
geçiş
24,5
milyonda
4.796.
sıklık sırası
186.866 biçim içinde
1
eserde
15
ekli biçim
biçim ailesi
Eserlere göre sıklık (milyonda) — eserler kronolojik sırada
Veriyi tablo olarak gör
EserGeçişMilyonda
Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi6627,0

Metin içindeki dağılım

Her çizgi bir geçiştir; soldan sağa metnin başından sonuna. Juilland D, sözcüğün metnin on parçasına ne kadar eşit yayıldığını ölçer (1 = tam eşit).

EÇS D 0,22

Eşdizimlilik

Sözcüğün ±4 sözcüklük penceresinde en az 3 kez birlikte geçtiği sözcükler. logDice (Rychlý 2008) derlem boyutundan bağımsız ve kararlıdır; MI seyrek ama güçlü bağları, t-puanı sık ve güvenilir bağları öne çıkarır; G² birlikteliğin istatistiksel anlamlılığıdır (≥ 10,83 → p < 0,001). Konum profili sözcüğün solda mı sağda mı durduğunu gösterir.

EşdizimBirlikteToplamKonumlogDiceMItG²
mu‘âz32610,069,201,7332,7
bereket3369,918,731,7330,6
cebel3799,417,601,7225,8
hân’dır3809,407,581,7225,7
hân’dan3849,367,511,7225,4
hân’ın96538,686,142,9659,1
babası32018,526,251,7120,1
hân555.4018,365,707,27333,1
oğlu87598,315,752,7848,3
eydir76908,255,702,5941,7
hân’a44937,875,371,9522,1
merhûm49197,064,481,9117,2
tatar38936,684,101,6311,4
ibn51.6746,563,932,0918,0
âli52.5875,953,302,0114,0
târîhinde32.3875,322,681,466,1
oldu33.3614,842,191,354,4
hazreti45.9454,451,781,424,2
olan46.7714,261,591,343,5
yine47.3724,141,471,283,1
şehri35.6784,101,431,092,2
sene36.2403,961,301,031,8
olup517.2813,240,560,720,7
edüp623.9573,030,360,540,3
cümle321.1972,21-0,47-0,660,4
ve14147.9191,63-1,05-3,9910,0

Dağılımsal komşular deneysel

Yalnız derlemde en az 8 kez geçen biçimler için hesaplanır.

“cingiz” ile başlayan ekli biçimler — Eski Türkçenin eklemeli yapısı. Yalnız biçimsel başlangıca bakılır; farklı kökler de girebilir.

Örnek bağlamlar

Tümü (66) →
EÇS VII 137a … dır kim niçe kerre bu Eski Kırım sebebiyle Hulâgû Tatarı ve Cingiz Hân Tatarı ve Timur Leng Tatarı ve Tohtamış Hân Tatarları K …
EÇS VII 132a … -i emîri'l-mü’minîn olunca bu ân Ebâbekir’e Mu‘âz ibn Cebel Cingiz Hân elçiliğ[in]den gelmiş idi. İsbât-ı vücûd etdikde Hazret …
EÇS VII 171b … fân ibtidâ binâ eden Îrec Şâh ibn Ferîdûn binâ edüp ba‘dehu Cingiz Hân pây-ı taht edinüp amâr etdi. Ba‘dehu Hulâgû Hân harâb e …
EÇS VII 131b … p mü’min ve muvahhid olup peygamberimize ümmet olamaz" deyü Cingiz Hân gibi dağ âdemisi pâdişâha bu gûne sarpa çeküp cevâb ver …
EÇS VII 169a Bu kavim Cingiz Hân'dan berü mü’min ve muvahhid ve Hanefî ve Şâfi‘iyyü'l-me …
EÇS VII 131b … r ile cimâ‘ etmeğe komaz. Eyle bir lahm-ı zâ’iddir" dedikde Cingiz Hân eydir:
EÇS VII 161a Ve Toluy Hân ibn Cingiz Hân bunlara karîb medfûndur. Ve Hulâgû Hân'ın babası Toluy …
EÇS VII 132a "Yâ Mu‘âz! Me’mûr olduğun hidmet-i Cingiz Hân neye müncer oldu?" deyince Mu‘âz eydir:
EÇS VII 107a … z küffârı elinde iken ibtidâ bu cezîre-i Kırım'a mâlik olan Cingiz Hân oğlu Cuci Hân sene (---) târîhinde bu Or kal‘ası yerind …
EÇS VII 131a … elâmü alâ meni't-tebe‘a'l-hüdâ" deyü tilâvet olundukda elçi Cingiz Hân'ı İslâma gelmeğe teklîf etdikde Cingiz Hân eydir: