İçeriğe geç
Tarihsel DerlemEski Türkçe · Karahanlı · Eski Anadolu · Osmanlı Türkçesi · 7.–17. yy.
Çukurova Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi logosu Çukurova Üniversitesi logosu
Sözcük profili

circîs

22
geçiş
8,2
milyonda
12.419.
sıklık sırası
186.866 biçim içinde
1
eserde
4
ekli biçim
biçim ailesi
Eserlere göre sıklık (milyonda) — eserler kronolojik sırada
Veriyi tablo olarak gör
EserGeçişMilyonda
Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi229,0

Metin içindeki dağılım

Her çizgi bir geçiştir; soldan sağa metnin başından sonuna. Juilland D, sözcüğün metnin on parçasına ne kadar eşit yayıldığını ölçer (1 = tam eşit).

EÇS D 0,41

Aynı sözcüğün çeviriyazı harfleri (ḳ/k, ġ/g, ḍ/d, ė/e, ŋ/n…) bakımından farklı yazılan biçimleri ve hangi eserde kullanıldıkları. Farkların önemli bir bölümü edisyonların çeviriyazı geleneğinden kaynaklanır; bir kısmı ise gerçek ses gelişimini yansıtır. Eş yazımlı farklı sözcükler de listeye girebilir.

BiçimEÇSToplam
circîs2222
çircîs11

Eşdizimlilik

Sözcüğün ±4 sözcüklük penceresinde en az 3 kez birlikte geçtiği sözcükler. logDice (Rychlý 2008) derlem boyutundan bağımsız ve kararlıdır; MI seyrek ama güçlü bağları, t-puanı sık ve güvenilir bağları öne çıkarır; G² birlikteliğin istatistiksel anlamlılığıdır (≥ 10,83 → p < 0,001). Konum profili sözcüğün solda mı sağda mı durduğunu gösterir.

EşdizimBirlikteToplamKonumlogDiceMItG²
yûnus31539,138,231,7328,4
nebî84729,058,022,8273,5
makâmı35717,376,331,7120,5
hazreti145.9456,265,173,6474,3
gibi34.6054,413,321,568,5
yine47.3724,153,061,7610,0
edüp323.9572,040,940,831,1
ve14147.9191,630,541,161,8

Dağılımsal komşular deneysel

Yalnız derlemde en az 8 kez geçen biçimler için hesaplanır.

“circîs” ile başlayan ekli biçimler — Eski Türkçenin eklemeli yapısı. Yalnız biçimsel başlangıca bakılır; farklı kökler de girebilir.

Örnek bağlamlar

Tümü (22) →
EÇS IV 403b–404a Âhir Circîs Nebî eydür: "İlâhî bunları bir ejderhâya yedirüp vilâyetler …
EÇS IV 403b … Âhir sehhârdır deyü bir münkir îmâna gelmediğinden Hazret-i Circîs bu kavm-i Rebî‘e hâtır-mânde olup Musul halkına bed-du‘â ed …
EÇS IV 217b–218a … m Hazret-i Circîs'in ta‘lîmiyle binâ olunmuşdur ve Hazret-i Circîs bu şehir kavmine meb‘ûs olunup nübüvvetine imân getirmedikl …
EÇS IV 407b … abe-i ulyâsı üzre makâm-ı Hızır ve makâm-ı Yûnus ve makâm-ı Circîs ve makâm-ı Zülkifl ve makâm-ı İlyâs ve makâm-ı Nûh Necî ve …
EÇS III 44b … ahûd tâ’ifesi şehîd etmişlerdir. Eğer Yahyâ ve Zekeriyyâ ve Circîs (---) (---) (---) (---) (---) gibi niçe bin mürsel ve gayri …
EÇS IV 404a [Ziyaretgâh-ı] Hazret-i Circîs aleyhi's-selâm: Musul şehri içinde (---) (---) mahalde câmi …
EÇS IV 244a … Cenâb-ı Bârî rûzgâra emr edüp küli bir yere cem‘ olup yine Circîs Nebî hayât bulup yine küffârları dîne da‘vet ederdi. Âhir b …
EÇS IV 296b … di ve kabrinden ter ü tâze çıkardığınızı göresin. Yahûdîler Circîs Nebî'yi âteşe yakdıkları gibi sen Koçağa'yı âteşe atasın. B …
EÇS IV 190a 215. Şehr-i Musul'daki câmi‘leri ve ziyâret-i Hazret-i Circîs ve Hazret-i Yûnus câmi‘i.
EÇS IV 217b–218a … di. İbtidâ binâsı Musul kal‘ası içinde medfûn olan Hazret-i Circîs Nebî'nin ümmetlerinden Handik nâm bir melik binâsıdır kim H …