İçeriğe geç
Tarihsel DerlemEski Türkçe · Karahanlı · Eski Anadolu · Osmanlı Türkçesi · 7.–17. yy.
Çukurova Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi logosu Çukurova Üniversitesi logosu
Sözcük profili

dâr

35
geçiş
13,0
milyonda
8.277.
sıklık sırası
186.866 biçim içinde
1
eserde
397
ekli biçim
biçim ailesi
Eserlere göre sıklık (milyonda) — eserler kronolojik sırada
Veriyi tablo olarak gör
EserGeçişMilyonda
Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi3514,3

Metin içindeki dağılım

Her çizgi bir geçiştir; soldan sağa metnin başından sonuna. Juilland D, sözcüğün metnin on parçasına ne kadar eşit yayıldığını ölçer (1 = tam eşit).

EÇS D 0,79

Eşdizimlilik

Sözcüğün ±4 sözcüklük penceresinde en az 3 kez birlikte geçtiği sözcükler. logDice (Rychlý 2008) derlem boyutundan bağımsız ve kararlıdır; MI seyrek ama güçlü bağları, t-puanı sık ve güvenilir bağları öne çıkarır; G² birlikteliğin istatistiksel anlamlılığıdır (≥ 10,83 → p < 0,001). Konum profili sözcüğün solda mı sağda mı durduğunu gösterir.

EşdizimBirlikteToplamKonumlogDiceMItG²
diyârdır66510,949,802,4570,2
diyârların55210,889,862,2358,9
rahîsatü’leş‘âr43510,8710,112,0048,6
vâsi‘atü’laktâr45310,549,512,0045,1
diyâr61999,718,182,4456,4
harâb39656,624,901,6714,6
diyârı39946,584,861,6714,5
u3217.4345,914,145,34126,9
cemî‘i43.6875,143,391,8111,6
ü511.2953,852,091,716,9
edüp623.9573,031,271,433,6
olup417.2812,921,161,102,0
ile423.7692,460,700,770,8
cümle321.1972,210,450,460,3
ve14147.9191,63-0,13-0,360,1

Dağılımsal komşular deneysel

Yalnız derlemde en az 8 kez geçen biçimler için hesaplanır.

“dâr” ile başlayan ekli biçimler — Eski Türkçenin eklemeli yapısı. Yalnız biçimsel başlangıca bakılır; farklı kökler de girebilir.

Örnek bağlamlar

Tümü (35) →
EÇS III 63b … b-i (---) si dâmeninde mürtefi‘ hevâdâr bir şehr-i imâret-i dâr [u] diyârdır. Efvâh-ı nâsda Kayseriyye derler, ammâ sahîhi …
EÇS IV 260b–261a … edüp üç yüz aded âdemlerin katl edüp serlerine serbendleri dâr olan Halitî ve Çekvânî ve Celüvî ve Rûzikî 261a nâm Yezîd …
EÇS V 151b … unu müşâhede etmek içün seyyâhân-ı berr u bihâr ve ârifân-ı dâr [u] diyâr bu mastabalarda oturup nehr-i Pileve'nin deryâ gi …
EÇS II 272b–273a … ftahların pâdişâha teslîm edüp yine evlâd ü iyâlleriniz ile dâr u diyârlarımzda huzûr edüp devâm-ı devlet-i pâdişâhîye du‘â …
EÇS V 25a … şehrin zemîni bir vâsi‘atü'l-aktâr ve rahîsatü'l-eş‘âr bir dâr [u] diyârdır. Deyyâr mânendi yokdur. Hemîşe edîm-i arzı ma‘ …
EÇS IX Y60a–Y60b … eyre gâyet Y 60b i‘tibâr ederler, cemî‘i milk-i nasârânın dâr [u] diyârlarından niçe milyon mâl-ı hazâyin nüzûrât gelir. …
EÇS II 290b–291a … ş olduk. Meğer bok yemişiz. Nîm sâ‘atden sonra cihân başıma dâr olup serâsîme oldum. Az kaldı kim kal‘adan aşağı pertâ edey …
EÇS V 45a … r, zîrâ zemîni bir vâsi‘atü'l-aktâr ve rahîsatü'l-eş‘âr bir dâr [u] diyârdır kim Leh diyârında deyyâr mânendi yokdur.
EÇS X Y148a–Y148b … ı firâvân ile Antâkıyye kayserleri üzre sefere gidüp cemî‘i dâr [u] diyârların başlarına dar edüp deyrlerinden de deyyâr bi …
EÇS V 158b–159a … küffârı elinden darb-ı kahr-ı şimşîr ile almışdır, zîrâ bu dâr [u] diyâr bilâd-ı Hırvadistân'ın intihâ-i serhadd-i metîni …