İçeriğe geç
Tarihsel DerlemEski Türkçe · Karahanlı · Eski Anadolu · Osmanlı Türkçesi · 7.–17. yy.
Çukurova Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi logosu Çukurova Üniversitesi logosu
Sözcük profili

düz*

50 biçim birlikte Tüm bağlamlar →
394
geçiş
146,0
milyonda
50
biçim
2
eserde
0
ekli biçim
biçim ailesi
Eserlere göre sıklık (milyonda) — eserler kronolojik sırada
Veriyi tablo olarak gör
EserGeçişMilyonda
Dede Korkut Kitabı17524,0
Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi377154,0

Metin içindeki dağılım

Her çizgi bir geçiştir; soldan sağa metnin başından sonuna. Juilland D, sözcüğün metnin on parçasına ne kadar eşit yayıldığını ölçer (1 = tam eşit).

DK D 0,75
EÇS D 0,85

Eserlere göre kullanım

Tüm anlam ayrışmaları →

Sözcüğün (yazım farkları birleştirilerek: düz) her eserde ±3 sözcüklük pencerede birlikte geçtiği sözcükler. Ortadaki sütun iki eserin paylaştığı bağlamlardır; yanlardakiler yalnız o esere özgüdür. Benzerlik iki eserdeki bağlam profillerinin kosinüsüdür: 0'a yakın değer sözcüğün o eserlerde farklı anlam ya da işlevle kullanıldığını düşündürür.

Karşılaştırma için sözcüğün en az iki eserde 5 ya da daha çok geçmesi gerekir; şu an yalnız bir eserde bu sıklığa ulaşıyor.

Eşdizimlilik

Sözcüğün ±4 sözcüklük penceresinde en az 3 kez birlikte geçtiği sözcükler. logDice (Rychlý 2008) derlem boyutundan bağımsız ve kararlıdır; MI seyrek ama güçlü bağları, t-puanı sık ve güvenilir bağları öne çıkarır; G² birlikteliğin istatistiksel anlamlılığıdır (≥ 10,83 → p < 0,001). Konum profili sözcüğün solda mı sağda mı durduğunu gösterir.

EşdizimBirlikteToplamKonumlogDiceMItG²
vâsi7679311,036,368,61528,9
sahrâda3623210,887,055,95286,8
fezâda248810,677,874,88221,3
çemenzâr4041710,666,366,25278,0
yerde771.60410,305,368,56427,4
şekli388639,955,246,00203,9
murabba213669,825,624,49123,7
sahrâlar13899,786,973,58101,8
kumsal151699,776,253,82101,7
sahrâ131479,626,243,5688,0
vâki271.1219,194,374,94112,8
lebi218189,154,464,3790,3
sahrâya7628,976,592,6251,0
mahsûldârda6188,908,162,4458,2
zemînde81918,815,162,7542,1
vâdîde6528,786,632,4244,0
vâkı103758,744,513,0243,7
zemîni104428,614,283,0040,5
bâğlı93758,584,362,8537,5
kenârında201.3478,563,674,1265,2
zırh5688,475,982,2032,0
deryâda127168,473,843,2241,8
alçak72568,464,552,5330,9
sahrâyı116468,443,873,0938,7
bâğçeli116568,423,843,0938,3
ormanlar51038,365,382,1827,8
cânibine117008,363,753,0737,0
oğuznāmeyi448,369,742,0054,0
deryâdan62078,354,632,3527,2
ba‘îd95168,343,902,8032,0
dâmeninde62168,334,572,3526,7
sâhili62238,324,532,3426,3
silâh51298,295,052,1725,5
şarka128638,293,573,1737,6
oğlı51538,234,812,1623,8
yerlerde51638,204,712,1523,2
mahsûldâr51678,194,682,1523,0
fezâyı4558,195,961,9725,5
nısfı51928,134,482,1421,6
aşağı171.6358,103,153,6644,4

Dağılımsal komşular deneysel

Yalnız derlemde en az 8 kez geçen biçimler için hesaplanır.

Örnek bağlamlar

Tümü (394) →
EÇS V 162b … e ve şarâb bir âfet olmuşdur kim ayağı düz, elleri ayakları düz kefereler kalmadı, zîrâ Ligradçık'ın bâğı ve bâğçe ve ığrâf …
EÇS IV 218a … ağının dâmeninde bir top menzili ba‘îde cânib-i şarkîde bir düz vâsi‘ sehel mürtefi‘ çemenzâr zemînde şekl-i murabba‘ Şeddâ …
EÇS IX Y73a … udâyeri yokdur, ammâ serdârı ve a‘yânı vardır. Ve şehri bir düz yerde yüz hâneli ve bâğ u bâğçeli ve hân ve câmi‘ ve mesâci …
EÇS III 69a Bir düz vâsi‘ yerde bâğlı ve bâğçeli varoş-ı ma‘mûrdır kim kal‘a di …
EÇS V 85b Eşkâl-i kal‘ası: Mezkûr Ilı gölünün kenârında bir düz vâsi‘ sahrâda şekl-i müseddes şeddadî taş binâ bir alçak dî …
EÇS X Y394b … erinde niçe gûne ma‘âdinden mürekkeb bir âyine-i ibret-nümâ düzmüş. Bu Sây şehri içün kasd edüp gelen a‘dâ ol âyînenin âteşi o …
EÇS VIII 279a … âb-ı hayât sulu kal‘a-misâl vâsi‘ ve metîn ü ma‘mûr hâneler düzmüşler kim cümle cümle kiremitli ve porta sarây kapulu büyût-ı ra‘ …
EÇS VI 170a–170b … Sava'dan azmış nehr-i Vuka kenârında bir sahrâ-yı çemenzâr düz yerde şekl-i murabba‘ tula binâ bir küçük kal‘a-i ra‘nâdır. …
DK II 3 … idi seksen yirde badyalar kurılmış-ıdı altun ayaḳ ṣurāhiler düzilmiş-idi
EÇS I 70a deyü ber-zemîn dü-zânû âdâb üzre meks edüp Feyyâz-ı Mutlakdan isti‘ânet taleb edüp …