Veriyi tablo olarak gör
| Eser | Geçiş | Milyonda |
|---|---|---|
| Dede Korkut Kitabı | 1 | 30,8 |
| Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi | 40 | 16,3 |
Metin içindeki dağılım
Her çizgi bir geçiştir; soldan sağa metnin başından sonuna. Juilland D, sözcüğün metnin on parçasına ne kadar eşit yayıldığını ölçer (1 = tam eşit).
Yazım değişkeleri
Tarihsel ses ve yazım denklikleri →Aynı sözcüğün çeviriyazı harfleri (ḳ/k, ġ/g, ḍ/d, ė/e, ŋ/n…) bakımından farklı yazılan biçimleri ve hangi eserde kullanıldıkları. Farkların önemli bir bölümü edisyonların çeviriyazı geleneğinden kaynaklanır; bir kısmı ise gerçek ses gelişimini yansıtır. Eş yazımlı farklı sözcükler de listeye girebilir.
Eserlere göre kullanım
Tüm anlam ayrışmaları →Sözcüğün (yazım farkları birleştirilerek: deniz) her eserde ±3 sözcüklük pencerede birlikte geçtiği sözcükler. Ortadaki sütun iki eserin paylaştığı bağlamlardır; yanlardakiler yalnız o esere özgüdür. Benzerlik iki eserdeki bağlam profillerinin kosinüsüdür: 0'a yakın değer sözcüğün o eserlerde farklı anlam ya da işlevle kullanıldığını düşündürür.
Karşılaştırma için sözcüğün en az iki eserde 5 ya da daha çok geçmesi gerekir; şu an yalnız bir eserde bu sıklığa ulaşıyor.
Eşdizimlilik
Sözcüğün ±4 sözcüklük penceresinde en az 3 kez birlikte geçtiği sözcükler. logDice (Rychlý 2008) derlem boyutundan bağımsız ve kararlıdır; MI seyrek ama güçlü bağları, t-puanı sık ve güvenilir bağları öne çıkarır; G² birlikteliğin istatistiksel anlamlılığıdır (≥ 10,83 → p < 0,001). Konum profili sözcüğün solda mı sağda mı durduğunu gösterir.
| Eşdizim | Birlikte | Toplam | Konum | logDice | MI | t | G² |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| mâlikleri | 8 | 11 | 12,30 | 12,55 | 2,83 | 131,5 | |
| mâliki | 5 | 36 | 11,06 | 10,16 | 2,23 | 61,2 | |
| ölü | 4 | 38 | 10,70 | 9,76 | 2,00 | 46,6 | |
| kibi | 3 | 54 | 10,02 | 8,84 | 1,73 | 31,0 | |
| mâbeyni | 4 | 140 | 9,50 | 7,88 | 1,99 | 35,9 | |
| şinâverlik | 4 | 162 | 9,33 | 7,67 | 1,99 | 34,7 | |
| gibi | 10 | 4.605 | 6,14 | 4,16 | 2,99 | 39,1 | |
| âdem | 3 | 3.717 | 4,71 | 2,73 | 1,47 | 6,3 | |
| içre | 4 | 5.324 | 4,61 | 2,63 | 1,68 | 7,9 | |
| iki | 3 | 9.417 | 3,38 | 1,39 | 1,07 | 2,1 | |
| ile | 6 | 23.769 | 3,05 | 1,05 | 1,27 | 2,6 | |
| ve | 28 | 147.919 | 2,63 | 0,64 | 1,89 | 5,1 | |
| edüp | 4 | 23.957 | 2,45 | 0,46 | 0,54 | 0,4 |
Hemen solunda
Hemen sağında
Dağılımsal komşular deneysel
Yalnız derlemde en az 8 kez geçen biçimler için hesaplanır.
Biçim ailesi
deniz* ile tüm bağlamlar →“deniz” ile başlayan ekli biçimler — Eski Türkçenin eklemeli yapısı. Yalnız biçimsel başlangıca bakılır; farklı kökler de girebilir.
Örnek bağlamlar
Tümü (41) →| EÇS VIII 336a | … rya ve ıhtapot ve midye ve istiridye ve sülügen ve tarak ve | deniz | kestânesi ve sancı buncu misilli deryâ canavarı haşerâtları … |
| EÇS VIII 255b–256a | … dir. Ve mezkûr mermer direkler olduğu kayalar altında ya‘nî | deniz | kenârında olan yarlar ve kayalar diplerinde niçe âb-ı hayât … |
| EÇS VII 109a | … zına kâfir gelmesin deyü bir handak-ı uzmâ bir denizden bir | deniz | kesüp bir çâh-ı gayyâ-misâl handak-ı amîk kazmış. Tatar kav … |
| EÇS VII 83b | … ar ile gezilüp cümle mahbûbları şeb [ü] rûz nehr-i Kiriş'de | deniz | mâhîleri gibi benî âdem mâhîleri şinâverlik ederken niçe uş … |
| EÇS I 143b | … umsal bir bahrdir. Cümle dilberân [u] âşıkân-ı sâdıkân anda | deniz | mâlikleri gibi âdem mâlikleri ve melekleri şinâverlik edüp … |
| EÇS VI 161a | … klarıyla bu havz-ı tahûr içre şinâverlik edüp birbirleriyle | deniz | mâlikleri gibi kuç kucak olup bilâ-vâsıta birbirlerin dirâğ … |
| EÇS VII 162a | … radeniz gibi ve Mısır'da Süveys Kulzumu gibi semm-i helâhil | deniz | değildir. İnşâallâh bu dahi mahalliyle tahrîr olunur, ammâ … |
| EÇS I 163b | … gavvâslarının bellerinde fûtaları bile yok ve kulaklarında | deniz | mâliki saçları ile uryânen alay ederler. |
| EÇS VII 109a | … i sağ tarafdadır. Sol tarafı semt-i cenûb Ölü denizdir. Ölü | deniz | ile Azak denizi mâbeyni ancak sekiz bin adım Heyhât sahrâsı … |
| EÇS VIII 336a | … lmadığından anı bulup yeyemezler. Hattâ denizde yüzer gezer | deniz | amını dahi yerler kim anda aslâ kandan bir katre eser yokdu … |