İçeriğe geç
Tarihsel DerlemEski Türkçe · Karahanlı · Eski Anadolu · Osmanlı Türkçesi · 7.–17. yy.
Çukurova Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi logosu Çukurova Üniversitesi logosu
Sözcük profili

direk*

24 biçim birlikte Tüm bağlamlar →
306
geçiş
113,4
milyonda
24
biçim
2
eserde
0
ekli biçim
biçim ailesi
Eserlere göre sıklık (milyonda) — eserler kronolojik sırada
Veriyi tablo olarak gör
EserGeçişMilyonda
Dede Korkut Kitabı392,5
Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi303123,8

Metin içindeki dağılım

Her çizgi bir geçiştir; soldan sağa metnin başından sonuna. Juilland D, sözcüğün metnin on parçasına ne kadar eşit yayıldığını ölçer (1 = tam eşit).

DK D 0,29
EÇS D 0,82

Eserlere göre kullanım

Tüm anlam ayrışmaları →

Sözcüğün (yazım farkları birleştirilerek: direk) her eserde ±3 sözcüklük pencerede birlikte geçtiği sözcükler. Ortadaki sütun iki eserin paylaştığı bağlamlardır; yanlardakiler yalnız o esere özgüdür. Benzerlik iki eserdeki bağlam profillerinin kosinüsüdür: 0'a yakın değer sözcüğün o eserlerde farklı anlam ya da işlevle kullanıldığını düşündürür.

Karşılaştırma için sözcüğün en az iki eserde 5 ya da daha çok geçmesi gerekir; şu an yalnız bir eserde bu sıklığa ulaşıyor.

Eşdizimlilik

Sözcüğün ±4 sözcüklük penceresinde en az 3 kez birlikte geçtiği sözcükler. logDice (Rychlý 2008) derlem boyutundan bağımsız ve kararlıdır; MI seyrek ama güçlü bağları, t-puanı sık ve güvenilir bağları öne çıkarır; G² birlikteliğin istatistiksel anlamlılığıdır (≥ 10,83 → p < 0,001). Konum profili sözcüğün solda mı sağda mı durduğunu gösterir.

EşdizimBirlikteToplamKonumlogDiceMItG²
çam2814311,007,755,27251,4
gemi2943810,326,195,31193,9
meşe10359,918,303,1598,3
yeşil153279,605,663,8089,1
kalın111909,516,003,2670,5
serenleri669,3010,112,4584,1
tuç81149,296,272,7954,4
şaranpav6149,268,882,4465,0
ılıcası6379,167,482,4451,3
balvan5129,018,842,2353,8
direği5408,897,112,2240,0
bend72328,745,062,5735,7
seren4108,708,782,0042,6
sandık4118,698,652,0041,6
ağaç83398,674,702,7237,0
şarampav4278,627,351,9933,4
somâkî4288,627,301,9933,1
mebnî73598,434,432,5229,7
hevâya4798,415,801,9624,5
kalyon4808,415,781,9624,4
tavandır41018,335,451,9522,6
gemilerin41078,315,361,9522,1
çarmıhları358,309,371,7335,3
çarmıh368,309,111,7333,7
döşelidir41178,285,241,9521,4
mermer74358,274,152,5027,2
ağaçlarıdır3138,277,991,7328,0
kürekleri3178,257,601,7226,2
kazık3248,227,111,7224,0
servî3308,196,781,7222,6
serâmed64008,124,052,3022,5
uzun64108,104,012,3022,2
kürek3548,095,941,7019,0
birbirine41768,094,651,9218,2
servi41828,074,601,9217,9
ağacı41858,064,571,9217,8
tavâf3678,045,631,7017,7
döşeli3778,005,421,6916,8
otağı3778,005,421,6916,8
sokakları3937,945,151,6815,7

Dağılımsal komşular deneysel

Yalnız derlemde en az 8 kez geçen biçimler için hesaplanır.

Örnek bağlamlar

Tümü (306) →
EÇS X Y380b … e garba nâzır bir kapusu ve sandûka-i şerîfi üzre rakîk çam direkleri üzre örtülü münakkaş tavandır; mâ‘adâ yerleri açıkdır, bârâ …
EÇS VI 147b … âd-ı selef bu kantara-i vâcibü's-seyri azîm ve tavîl kalyon direklerin nehrin iki tarafında olan kârgîr binâ pâyeler üzre mezkûr k …
EÇS III 118b … içe yüz bin câmûs-ı kazaklarıyla buz üzre odunlar ve belvan direkler ve gayri me’kûlât [u] meşrûbâtlar gelir. Ve niçe bin aded S …
EÇS IX Y379a … ler dutup âb-ı zülâl sular ve zahîreler yükledüp ikinci gün direk şeyhleri vesîle olup göç tablına turralar urulup ibtidâ top …
EÇS X Y94b … birer câmi‘ kadar vardır. Bu câmi‘ içre gayrı câmi‘ler gibi direkler yokdur, hemân cümle toloz kemer binâlar ve üstleri ve cânib …
EÇS VIII 311a … yân-ı mücâhidânlar dalyan serâmed dirhemli tüfengler ile bu direk başında olan karavulhâne içre olan küffârlara ol kadar kurş …
EÇS II 288b … . İki konak yerde (---) dağlarından gelüp gürân derler gemi direkleri olup kaddi kırk arşındır. Kırk akçeye verirler. Anı yakup d …
EÇS IX Y112a … t iki şayka yedi kalyon ile ceng edüp kâfirde ve şaykalarda direk ve yelken pâre pâre olup eyyâm bunları bizim cânibimize kar …
EÇS VI 62a–62b … varoş kal‘a-i Ösek yalın kat çit dîvârlı palanka kalın ağaç direkden metîn hisârdır, lâkin tabyaları ve ebrâcları ve mazgal deli …
EÇS VII 56a … ayıklar ve çırnıklar ve balıkçılar ve cümle odun salları ve direk salları ve şindire tahtaların salları bu mahalde gümrük önü …