Veriyi tablo olarak gör
| Eser | Geçiş | Milyonda |
|---|---|---|
| Dede Korkut Kitabı | 2 | 61,7 |
| Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi | 84 | 34,3 |
Metin içindeki dağılım
Her çizgi bir geçiştir; soldan sağa metnin başından sonuna. Juilland D, sözcüğün metnin on parçasına ne kadar eşit yayıldığını ölçer (1 = tam eşit).
Eserlere göre kullanım
Tüm anlam ayrışmaları →Sözcüğün (yazım farkları birleştirilerek: diyen) her eserde ±3 sözcüklük pencerede birlikte geçtiği sözcükler. Ortadaki sütun iki eserin paylaştığı bağlamlardır; yanlardakiler yalnız o esere özgüdür. Benzerlik iki eserdeki bağlam profillerinin kosinüsüdür: 0'a yakın değer sözcüğün o eserlerde farklı anlam ya da işlevle kullanıldığını düşündürür.
Karşılaştırma için sözcüğün en az iki eserde 5 ya da daha çok geçmesi gerekir; şu an yalnız bir eserde bu sıklığa ulaşıyor.
Eşdizimlilik
Sözcüğün ±4 sözcüklük penceresinde en az 3 kez birlikte geçtiği sözcükler. logDice (Rychlý 2008) derlem boyutundan bağımsız ve kararlıdır; MI seyrek ama güçlü bağları, t-puanı sık ve güvenilir bağları öne çıkarır; G² birlikteliğin istatistiksel anlamlılığıdır (≥ 10,83 → p < 0,001). Konum profili sözcüğün solda mı sağda mı durduğunu gösterir.
| Eşdizim | Birlikte | Toplam | Konum | logDice | MI | t | G² |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| nîst | 34 | 37 | 13,14 | 11,82 | 5,83 | 543,5 | |
| benem | 32 | 36 | 13,07 | 11,77 | 5,66 | 506,0 | |
| dîger | 6 | 10 | 11,00 | 11,20 | 2,45 | 85,9 | |
| dîğer | 8 | 44 | 10,98 | 9,48 | 2,82 | 90,8 | |
| mahrûm | 5 | 24 | 10,54 | 9,67 | 2,23 | 58,2 | |
| diğer | 17 | 292 | 10,53 | 7,84 | 4,11 | 152,2 | |
| diger | 4 | 6 | 10,48 | 11,35 | 2,00 | 58,6 | |
| şehbâzlar | 4 | 12 | 10,39 | 10,35 | 2,00 | 50,9 | |
| kalmamışdır | 3 | 20 | 9,86 | 9,20 | 1,73 | 32,8 | |
| edem | 4 | 73 | 9,69 | 7,75 | 1,99 | 35,2 | |
| bismillâh | 3 | 50 | 9,50 | 7,88 | 1,72 | 27,0 | |
| güzîde | 9 | 422 | 9,18 | 6,39 | 2,96 | 62,2 | |
| bahâdır | 5 | 219 | 9,07 | 6,48 | 2,21 | 35,2 | |
| elbette | 5 | 580 | 7,94 | 5,08 | 2,17 | 25,6 | |
| yiğit | 3 | 336 | 7,86 | 5,13 | 1,68 | 15,5 | |
| allah | 3 | 389 | 7,69 | 4,92 | 1,67 | 14,7 | |
| âdemler | 3 | 646 | 7,07 | 4,19 | 1,64 | 11,8 | |
| benim | 3 | 653 | 7,06 | 4,17 | 1,64 | 11,7 | |
| asker | 6 | 1.905 | 6,63 | 3,63 | 2,25 | 19,2 | |
| selîm | 3 | 1.122 | 6,35 | 3,39 | 1,57 | 8,7 | |
| kerre | 5 | 2.808 | 5,82 | 2,80 | 1,92 | 10,9 | |
| kavmi | 3 | 1.791 | 5,71 | 2,72 | 1,47 | 6,2 | |
| aded | 11 | 9.046 | 5,30 | 2,25 | 2,62 | 17,1 | |
| bin | 14 | 12.267 | 5,21 | 2,16 | 2,91 | 20,4 | |
| on | 3 | 5.477 | 4,14 | 1,10 | 0,93 | 1,4 | |
| sene | 3 | 6.240 | 3,96 | 0,92 | 0,81 | 1,0 | |
| iki | 4 | 9.417 | 3,79 | 0,74 | 0,80 | 0,9 | |
| dahi | 4 | 13.186 | 3,30 | 0,25 | 0,32 | 0,1 | |
| ile | 7 | 23.769 | 3,27 | 0,21 | 0,36 | 0,1 | |
| olup | 3 | 17.281 | 2,50 | -0,55 | -0,81 | 0,5 | |
| u | 3 | 17.434 | 2,49 | -0,57 | -0,83 | 0,5 | |
| ve | 22 | 147.919 | 2,28 | -0,78 | -3,35 | 8,1 |
Hemen solunda
Hemen sağında
Dağılımsal komşular deneysel
Yalnız derlemde en az 8 kez geçen biçimler için hesaplanır.
Biçim ailesi
diyen* ile tüm bağlamlar →“diyen” ile başlayan ekli biçimler — Eski Türkçenin eklemeli yapısı. Yalnız biçimsel başlangıca bakılır; farklı kökler de girebilir.
Örnek bağlamlar
Tümü (86) →| EÇS IV 384b | … leri bile idi. Bu Emîr Ziyâd yetmiş bin "Benim dîger nîst!" | diyen | güzîde asker ile Malatıyye kal‘asın Ermen nasârâsı destinde … |
| EÇS IV 256a | … Tatar ve gayrı benî Âdem-i mütenevvi‘den "Benem diğer nîst" | diyen | zor-âver fetâlardan on iki bin güzîde asker koyup bunlara b … |
| EÇS VI 65a | … osna Beği Husrev Paşa beşer bin güzîde "Benem, diğer nîst!" | diyen | yiğitlerden on bin aded yanar âteşli şehbâz [u] şehnâzlar t … |
| EÇS II 251b | … feyz bir nûrânî azîzdir kim bunlardan bir kerre "Bismillah" | diyen | ma‘sûm-ı pâk elbette feyz-yâb olup âlim ve fâzıl olması muk … |
| EÇS VII 150a | … döşeğin bırağup hizmet ederler, ammâ bir fi‘l-i şenî‘ edem | diyen | âdemi evden kovarlar yâhûd katl ederler. Ammâ şılga nâm köl … |
| EÇS VI 74b–75a | Ve amân | diyen | küffârdan ve kavm-i Yahûd'dan ve sâhib-i ma‘rifet re‘âyâdan … |
| EÇS X Y222b–Y223a | … asrında hayâtda olup "Ta‘al yâ Selîm, iclis tahte'l-Mısır" | diyen | bunlar idi. |
| EÇS III 57b–58a | … ler, ammâ hâkir dırahtından kanı akdığın görmeyüp, "Gördük" | diyen | müsinn ü mü’min ve muvahhid u mu‘temed âdemlerin şehâdetiyl … |
| EÇS VII 113b | … în sultân ve hân hazretleriyle iki bin "Benem, dîğer nîst!" | diyen | şehbâz Rûm yiğidi tüfeng-endâz sekbânlar ile on iki bin ade … |
| EÇS III 167b | … ü'l-ahd olmağıyla "Biz yetişüp görüşüp du‘â-i hayrın aldık" | diyen | âdemlerle müşerref olup menâkıbın anlardan tahrîr etdik. Ve … |