İçeriğe geç
Tarihsel DerlemEski Türkçe · Karahanlı · Eski Anadolu · Osmanlı Türkçesi · 7.–17. yy.
Çukurova Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi logosu Çukurova Üniversitesi logosu
Sözcük profili

edemez*

10 biçim birlikte Tüm bağlamlar →
206
geçiş
76,3
milyonda
10
biçim
1
eserde
0
ekli biçim
biçim ailesi
Eserlere göre sıklık (milyonda) — eserler kronolojik sırada
Veriyi tablo olarak gör
EserGeçişMilyonda
Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi20684,1

Metin içindeki dağılım

Her çizgi bir geçiştir; soldan sağa metnin başından sonuna. Juilland D, sözcüğün metnin on parçasına ne kadar eşit yayıldığını ölçer (1 = tam eşit).

EÇS D 0,89

Eşdizimlilik

Sözcüğün ±4 sözcüklük penceresinde en az 3 kez birlikte geçtiği sözcükler. logDice (Rychlý 2008) derlem boyutundan bağımsız ve kararlıdır; MI seyrek ama güçlü bağları, t-puanı sık ve güvenilir bağları öne çıkarır; G² birlikteliğin istatistiksel anlamlılığıdır (≥ 10,83 → p < 0,001). Konum profili sözcüğün solda mı sağda mı durduğunu gösterir.

EşdizimBirlikteToplamKonumlogDiceMItG²
cür’et3818111,658,436,15377,5
bakmağa235211,519,504,79269,4
müdâhale132710,849,623,60155,1
tahammül136010,658,473,60129,9
yed108310,157,623,1587,1
değme7429,858,092,6465,8
kimse91169,846,992,9870,1
vaz‘ı101679,786,623,1372,6
âferîde6709,487,132,4348,0
fark5339,427,952,2346,0
ferdi61109,286,482,4242,4
sakınmakla479,279,872,0049,7
kazâyı61339,186,212,4240,1
def61469,136,072,4139,0
huzûr4349,097,591,9934,6
girmeğe4409,067,361,9933,3
tavattun4618,946,751,9829,8
mahârici3108,838,941,7332,2
hurûf3208,767,941,7227,5
icrâ4978,766,081,9726,0
varmağa3258,737,621,7226,1
âdem453.7178,554,316,37185,0
aşağı201.6358,484,324,2582,3
edâyı31118,285,471,6917,0
kimesne64368,264,492,3426,0
hükm31927,954,681,6613,7
mertebe66747,803,872,2821,0
âdeme32377,794,371,6512,5
taraf33167,563,961,6210,9
etmeğe69207,453,422,2217,6
hâkim33757,403,711,609,9
zîrâ183.5897,283,043,7344,4
ubûr132.7767,162,943,1430,5
nûş47387,123,151,7710,4
herkes35207,083,241,558,1
aslâ71.7476,882,712,2414,5
ancak51.4196,662,531,859,3
girüp41.3696,382,261,586,2
benî31.0106,342,281,384,7
taş31.0926,242,171,354,4

Dağılımsal komşular deneysel

Yalnız derlemde en az 8 kez geçen biçimler için hesaplanır.

Örnek bağlamlar

Tümü (206) →
EÇS III 141a … l-gâye şiddet-i hâr halk olunup değme âdem girmeğe tahammül edemez. Hattâ koyun kellesi ve paça ütülerler, yumurtayı hod ola, …
EÇS VI 127a … ammâ ayakları yine tavuk tırnaklı olmağile suda şinâverlik edemez. Ve dahi kazı ve ördeği gâyet çokdur.
EÇS VIII 368a … eğer amâr olsa göl boğazından karşu bir mahlûk-ı Hudâ ubûr edemezdi ve yine bir ferd-i âferîde geçemez gece ile kapuları kapanı …
EÇS IX Y226b … mâna gelmişlerdir. Anıniçün küffâr Hazret-i Risâlet'i inkâr edemezler, zîrâ bu mahalle gelüp semâya urûc etdüğin müşâhede etmişle …
EÇS X Y402b–Y403a … da kabız durur, tâ ki Nîl kenârına varmayınca def‘-i hâcet edemez. Bu hâk-i amber-pâkde koyundan ve at ve deveden gayrı hayvâ …
EÇS X Y165a … günler muhtesib beğdir. Elinde mutlak emri olmamak ile katl edemez, ammâ cemî‘i esnâfa hükm edüp siyâset ve örf edüp habs ü te …
EÇS X Y369b … si harâbistân mağâristânlardır kim benî âdem varmağa cür’et edemez, âdeme dehşet hâsıl olur. Bu cebel üzre bu mahalle Vâdiyü't …
EÇS V 107b … dur. Ve adâletleri eyledir kim bir âdem bir âdeme aslâ zulm edemez ve beğ dîvânında da‘vâlar dinlenüp kimse yalan şahâdeti ede …
EÇS IX Y368b … âr yollarda şâm huccâcına râst gelmemek içün Medîne'de meks edemezler. Ammâ Mekke'de şâmlıdan evvel varup çok otururlar. Ve bir k …
EÇS IX Y47b … p benî âdem bir birinin omuz omuzundan söküp râhat ile ubûr edemez. Tâ bu mertebe izdihâm tarîk-ı âmları vardır, zîrâ şeb [u] …