İçeriğe geç
Tarihsel DerlemEski Türkçe · Karahanlı · Eski Anadolu · Osmanlı Türkçesi · 7.–17. yy.
Çukurova Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi logosu Çukurova Üniversitesi logosu
Sözcük profili

emîri

137
geçiş
50,8
milyonda
2.433.
sıklık sırası
186.866 biçim içinde
1
eserde
5
ekli biçim
biçim ailesi
Eserlere göre sıklık (milyonda) — eserler kronolojik sırada
Veriyi tablo olarak gör
EserGeçişMilyonda
Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi13756,0

Metin içindeki dağılım

Her çizgi bir geçiştir; soldan sağa metnin başından sonuna. Juilland D, sözcüğün metnin on parçasına ne kadar eşit yayıldığını ölçer (1 = tam eşit).

EÇS D 0,57

Aynı sözcüğün çeviriyazı harfleri (ḳ/k, ġ/g, ḍ/d, ė/e, ŋ/n…) bakımından farklı yazılan biçimleri ve hangi eserde kullanıldıkları. Farkların önemli bir bölümü edisyonların çeviriyazı geleneğinden kaynaklanır; bir kısmı ise gerçek ses gelişimini yansıtır. Eş yazımlı farklı sözcükler de listeye girebilir.

BiçimEÇSToplam
emîri137137
emîrî11
emîr’i11

Eşdizimlilik

Sözcüğün ±4 sözcüklük penceresinde en az 3 kez birlikte geçtiği sözcükler. logDice (Rychlý 2008) derlem boyutundan bağımsız ve kararlıdır; MI seyrek ama güçlü bağları, t-puanı sık ve güvenilir bağları öne çıkarır; G² birlikteliğin istatistiksel anlamlılığıdır (≥ 10,83 → p < 0,001). Konum profili sözcüğün solda mı sağda mı durduğunu gösterir.

EşdizimBirlikteToplamKonumlogDiceMItG²
hac6212212,9410,297,87802,8
ahûr91110,9610,983,00130,2
haccın81110,7910,812,83112,1
âhûr94110,699,082,9997,5
haccı107610,598,343,1597,1
hacca85010,458,622,8281,1
mahmeli6709,897,722,4452,8
haccına339,4611,271,7346,9
hil‘atı51029,426,922,2238,3
yedekleri3259,258,211,7328,5
rıdvân4999,126,641,9829,1
teslîm75078,485,092,5735,9
alayı76128,264,822,5533,3
şerîfi76358,214,762,5532,8
hazîne32567,974,851,6714,4
kethudâsı45277,624,221,8915,9
medresei34637,364,001,6211,0
mısır’a46817,323,851,8614,0
askeriyle35327,203,801,6110,2
alay47837,153,651,8412,9
çeküp35587,143,731,6010,0
mısır102.2877,083,432,8729,5
şâm36157,033,591,599,4
ağa82.0506,913,262,5321,9
a‘yânı36886,903,421,578,8
ihsân51.2986,843,252,0013,6
askeri62.0496,492,852,1113,4
beğ41.4756,352,741,708,4
hasan31.1016,312,751,476,3
şerîf31.3396,062,461,425,3
hattâ31.3636,032,441,415,3
at41.8916,012,381,626,8
çıkup31.4155,992,381,405,1
gece31.4315,972,371,405,0
sarâyı31.4455,962,351,395,0
alup42.4595,662,001,505,1
gidüp42.6815,541,881,464,6
ubûr42.7765,491,831,444,4
paşa139.4785,471,762,5413,4
etdi32.1515,431,781,233,2

Dağılımsal komşular deneysel

Yalnız derlemde en az 8 kez geçen biçimler için hesaplanır.

“emîri” ile başlayan ekli biçimler — Eski Türkçenin eklemeli yapısı. Yalnız biçimsel başlangıca bakılır; farklı kökler de girebilir.

Örnek bağlamlar

Tümü (137) →
EÇS X Y204a … pür-nûr olup kable'l-gurûb cümle fukarâ ile mahmel-i şerîfi emîr-i hacca teslîm edüp cümle meşâyihân emîr-i hac ile vedâlaşup …
EÇS X Y200b–Y201a Andan emîr-i haccın cemî‘i bârhânesi Y 201a ve hayme vü hargâhı ve bâr …
EÇS IX Y290a Emîr-i hıtta şer‘ -i ibn-i Hattâb, / Çerâğ-behişt-i huld-i şem‘-i …
EÇS IX Y328b … âl Hüseyin Paşa kol kol cümle asker-i İslâm serdârlarına ve emîr-i haccına ve Cidde beğine ve şerîf hazretlerine haber gönderü …
EÇS IX Y376a … ri kuşadup emîr-i hac kethudâsı ve Çerâkise askeri sağda ve emîr-i hac askeri ile dündâr ve sipâh ve gönüllü solda ve müstahfı …
EÇS X Y200a … inde karâr eder. Ba‘de'lletî ve'l-letâ esnâ-yı kelâmda paşa emîr-i haccı, cümle a‘yân-ı Mısır içre huzûruna da‘vet edüp,
EÇS IV 361a … [u] a‘yân: Çavuşlar kethudâsı Serhân Beğ birkaç kerre Basra emîr-i haccı olmuşdur. Ve incü bâzergânı Yek-çeşm Hacı Muhammed ve …
EÇS X Y180b–Y181a … çengî harbî usûller harbîce çalınırken beri tarafda ibtidâ emîr-i hac paşa ve kâyimmakâm paşa ve defterdâr paşa ve ebü'l-kelâ …
EÇS X Y206b … ıkup vakt-i çâş[t]da huccâc-ı deryâ-misâl dahi gelüp bunlar emîr-i haccı selâmlayup yine alay-ı azîm ile Ezlem kal‘asına gelin …
EÇS IV 271b … le olsun, ammâ bre mel‘ûn ol zamân sen Diyârbekir'de benden emîr-i âhûrum iken niçün kaçdın?" dedikde,