İçeriğe geç
Tarihsel DerlemEski Türkçe · Karahanlı · Eski Anadolu · Osmanlı Türkçesi · 7.–17. yy.
Çukurova Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi logosu Çukurova Üniversitesi logosu
Sözcük profili

esbi

157
geçiş
58,2
milyonda
2.110.
sıklık sırası
186.866 biçim içinde
1
eserde
2
ekli biçim
biçim ailesi
Eserlere göre sıklık (milyonda) — eserler kronolojik sırada
Veriyi tablo olarak gör
EserGeçişMilyonda
Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi15764,1

Metin içindeki dağılım

Her çizgi bir geçiştir; soldan sağa metnin başından sonuna. Juilland D, sözcüğün metnin on parçasına ne kadar eşit yayıldığını ölçer (1 = tam eşit).

EÇS D 0,77

Eşdizimlilik

Sözcüğün ±4 sözcüklük penceresinde en az 3 kez birlikte geçtiği sözcükler. logDice (Rychlý 2008) derlem boyutundan bağımsız ve kararlıdır; MI seyrek ama güçlü bağları, t-puanı sık ve güvenilir bağları öne çıkarır; G² birlikteliğin istatistiksel anlamlılığıdır (≥ 10,83 → p < 0,001). Konum profili sözcüğün solda mı sağda mı durduğunu gösterir.

EşdizimBirlikteToplamKonumlogDiceMItG²
sabâsür‘at152011,4410,653,87207,9
süvâr6260811,377,787,84554,4
tâzî91310,7610,543,00122,1
sabâsür‘atine8810,6311,072,83122,8
sabâsür‘ati559,9811,072,2476,7
bilârikâb5199,869,142,2354,9
küheylân143439,846,453,7098,3
sabâsür‘atler449,6711,072,0061,4
tâzîlerine449,6711,072,0061,4
tâzîler479,6410,262,0051,8
sâfinâtü’lciyâd4309,458,161,9937,9
bilâ4489,327,481,9933,9
rikâb4519,307,401,9933,4
lâğara339,2611,071,7346,0
sabâpeymâsına339,2611,071,7346,0
sabâreftârına339,2611,071,7346,0
sabâsür‘atime339,2611,071,7346,0
sabâsür‘atlerine339,2611,071,7346,0
tâzîlere339,2611,071,7346,0
sabâreftâr3219,118,261,7328,8
niyyetü’lgazâ3418,967,301,7224,6
ağavâtları3428,957,261,7224,5
altındaki3688,776,571,7121,5
re’s41568,715,781,9624,3
bismillah3838,686,281,7120,3
bîtâb31158,505,811,7018,3
atlar45317,574,021,8814,8
yemîn33827,514,081,6311,3
pürsilâh57487,503,842,0817,4
geyüp34317,393,901,6210,7
semmûr34327,383,901,6210,6
olup5917.2816,792,876,63135,5
oldukda37896,703,031,527,4
asâkiri38746,582,881,506,8
hikmeti39766,442,721,476,2
deyüp51.9716,272,451,838,8
at41.8916,002,181,565,9
ederek42.0895,872,041,515,3
birer42.6815,531,681,383,8
ile3223.7695,451,533,7026,5

Dağılımsal komşular deneysel

Yalnız derlemde en az 8 kez geçen biçimler için hesaplanır.

“esbi” ile başlayan ekli biçimler — Eski Türkçenin eklemeli yapısı. Yalnız biçimsel başlangıca bakılır; farklı kökler de girebilir.

Örnek bağlamlar

Tümü (157) →
EÇS IV 221b … ayalara çıkup hân ile paşanın yanından berk-i hâtif gibi ol esb-i lâgar ile eyle geçdi kim cümle paşalı âlem-i hayretde kalup …
EÇS IV 221b … âğara binmiş ve eline bir mefret yılan almış. Altında fakîr esb-i şâh-ı gedâya yılan ile tâziyâne edüp urur, ammâ fakîr bârgî …
EÇS IV 302a Andan dîvânhâneye gelüp eydür: "Evliyâ akam men bu esb-i sefîdi güzelce şâha gönderirem." dedi.
EÇS X Y189a … murassa‘ eğer ve mücevher rahtlı incü çerkâb düğme abâyîli esb-i sabâ-reftâr üzre eğninde semmûr kabaniçse üzre mücevher tîr …
EÇS III 31b Niçesi esb-i şâh-ı gedâya süvâr olup "Oğlan! Kılıcınla ensemden ayrılma, …
EÇS VII 73a … paşadan dahi izin alup bir kîse harc-ı râh ve bir küheylân esb-i sabâ-sür‘at ihsân edüp gulâmlarıma ve hakîre birer kat esbâ …
EÇS VI 125a Bu hâlde iken esb-i sabâ-sür‘atim Hamîs'im yâr-ı gâr-ı cânım zahm-âlûd olduğund …
EÇS V 51b … n birden mâ‘adâsı iki yüz aded gümüşî çullu atlar yelkendez esb-i tâzîler Hân askerine hedâyâ atlar verildi.
EÇS IX Y365a Evvelâ on iki re’s sâfinâtu'l-ciyâd neslinden küheylân esb-i sabâ-sür‘atlerin gerdenlerinde şecereleri ile hussân-ı hüsn …
EÇS IV 266a … ehre olmuş tebessüm ederek bilâ rikâb şahbâz gibi sa‘âdetli esb-i Mahmûdî divnesine süvâr olup hamd ü senâ ederek atf-ı ınânı …