İçeriğe geç
Tarihsel DerlemEski Türkçe · Karahanlı · Eski Anadolu · Osmanlı Türkçesi · 7.–17. yy.
Çukurova Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi logosu Çukurova Üniversitesi logosu
Sözcük profili

eyü

12
geçiş
4,4
milyonda
20.113.
sıklık sırası
186.866 biçim içinde
2
eserde
2
ekli biçim
biçim ailesi
Eserlere göre sıklık (milyonda) — eserler kronolojik sırada
Veriyi tablo olarak gör
EserGeçişMilyonda
Dede Korkut Kitabı7215,8
Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi52,0

Metin içindeki dağılım

Her çizgi bir geçiştir; soldan sağa metnin başından sonuna. Juilland D, sözcüğün metnin on parçasına ne kadar eşit yayıldığını ölçer (1 = tam eşit).

DK D 0,52
EÇS D 0,55

Eserlere göre kullanım

Tüm anlam ayrışmaları →

Sözcüğün (yazım farkları birleştirilerek: eyü) her eserde ±3 sözcüklük pencerede birlikte geçtiği sözcükler. Ortadaki sütun iki eserin paylaştığı bağlamlardır; yanlardakiler yalnız o esere özgüdür. Benzerlik iki eserdeki bağlam profillerinin kosinüsüdür: 0'a yakın değer sözcüğün o eserlerde farklı anlam ya da işlevle kullanıldığını düşündürür.

Karşılaştırma için sözcüğün en az iki eserde 5 ya da daha çok geçmesi gerekir; şu an yalnız bir eserde bu sıklığa ulaşıyor.

Eşdizimlilik

Sözcüğün ±4 sözcüklük penceresinde en az 3 kez birlikte geçtiği sözcükler. logDice (Rychlý 2008) derlem boyutundan bağımsız ve kararlıdır; MI seyrek ama güçlü bağları, t-puanı sık ve güvenilir bağları öne çıkarır; G² birlikteliğin istatistiksel anlamlılığıdır (≥ 10,83 → p < 0,001). Konum profili sözcüğün solda mı sağda mı durduğunu gösterir.

Bu pencerede en az 3 kez birlikte geçen sözcük yok.

Dağılımsal komşular deneysel

Yalnız derlemde en az 8 kez geçen biçimler için hesaplanır.

“eyü” ile başlayan ekli biçimler — Eski Türkçenin eklemeli yapısı. Yalnız biçimsel başlangıca bakılır; farklı kökler de girebilir.

Örnek bağlamlar

Tümü (12) →
EÇS V 167a–167b Ancak bir kapusu var. İçinde aslâ ma‘mûrâtdan bir eyü binâ yokdur. 167b Ammâ bu kal‘a dibinden (---) (---) (--- …
EÇS X Y360a "Gazân kutlu olsun, Dimyât'a Burlos çölünden gelirken eyü gazâ edüp ibâdullâha Hızır yetişmişsin" deyü huzûrunda bir …
DK IV 111 gice yime içme oldı ḳırḳ eyü ḳul-ıla ḳırḳ cāriye oġlı başına çevürdi azad eyledi cılasun …
EÇS X Y16b … l âdem yedi (---) (---) (---) gün ol cebel-i Mukattam günde eyü olur Q 165b P 163b zıllında yatsa bi-emrillâh şifâ bulu …
EÇS VI 20a … -i sultânî ve neberd-i hâkânîdir gâfil mebâş. Atlarınız bir e[y]ü saklan ve silâhlarınız yoklan ve gâfil yatman" deyü çavuşla …
DK XI 53 kāfirler ḳazan eyü and içdi diyü sevindiler tekür çerisin divşürüp meydana gel …
EÇS VIII 281b … esîr mü’min satarlar. Mora kenârıyla bu Poroz adası mâbeyni eyü limandır kim kadırgalar bu limanın iki cânibinden girüp çık …
DK XII 15 … bulınmaduḳ mere ḳavat biz ḳazana düşmenüz didüm emen aydur eyü dimişsin aruz aydur bigler ya siz ne dirsiz bigler aydur
DK X 11 … r ḳapurḳalu böyür meger ḫanum uşun ḳocanuŋ kiçi oġlı segrek eyü bahadır alp delü yigit ḳopdı bir gün yolı bir
DK IV 59 … onlu dervişlere neẕir virdüm yanum al[a] baḳduġumda ḳonşuma eyü baḳdum umanına usanına aş yidürdüm aç görsem ṭoyurdum yalın …