İçeriğe geç
Tarihsel DerlemEski Türkçe · Karahanlı · Eski Anadolu · Osmanlı Türkçesi · 7.–17. yy.
Çukurova Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi logosu Çukurova Üniversitesi logosu
Sözcük profili

eydir

690
geçiş
255,7
milyonda
418.
sıklık sırası
186.866 biçim içinde
1
eserde
3
ekli biçim
biçim ailesi
Eserlere göre sıklık (milyonda) — eserler kronolojik sırada
Veriyi tablo olarak gör
EserGeçişMilyonda
Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi690281,9

Metin içindeki dağılım

Her çizgi bir geçiştir; soldan sağa metnin başından sonuna. Juilland D, sözcüğün metnin on parçasına ne kadar eşit yayıldığını ölçer (1 = tam eşit).

EÇS D 0,67

Eşdizimlilik

Sözcüğün ±4 sözcüklük penceresinde en az 3 kez birlikte geçtiği sözcükler. logDice (Rychlý 2008) derlem boyutundan bağımsız ve kararlıdır; MI seyrek ama güçlü bağları, t-puanı sık ve güvenilir bağları öne çıkarır; G² birlikteliğin istatistiksel anlamlılığıdır (≥ 10,83 → p < 0,001). Konum profili sözcüğün solda mı sağda mı durduğunu gösterir.

EşdizimBirlikteToplamKonumlogDiceMItG²
dedikde499689,924,636,72223,1
bire295839,544,605,16131,0
köpürlü182289,335,274,1397,9
dediklerinde172439,225,104,0088,3
evliyâm141939,025,153,6473,7
hemân703.8658,983,157,42182,8
murtazâ131888,925,083,5067,2
paşa1479.4788,892,9210,53345,1
sultânım164928,793,993,7559,0
melek231.0228,783,464,3669,0
paşayı154338,774,083,6457,2
evliyâ165208,763,913,7357,3
deyince133668,664,123,4050,2
vallâhi101688,584,863,0548,7
cânım102018,524,603,0345,1
seydî123918,513,913,2342,9
çağırup8708,435,802,7849,6
elçi102968,384,052,9737,6
etdikde158338,333,143,4338,9
cingiz7668,255,702,5942,3
şu93618,133,612,7528,7
der116138,113,132,9428,5
paşa’ya138648,102,883,1229,6
nûruddehr6288,106,712,4345,3
sadrıa‘zam105298,073,212,8226,8
pâdişâhım82928,063,742,6226,9
tîz71848,044,222,5027,9
efendim61157,934,672,3527,6
huzûruna72597,923,722,4523,4
serdâr95337,913,052,6422,3
gâzîler72867,883,582,4222,1
efendi171.7107,862,283,2726,9
ismâ‘îl73447,793,312,3819,7
bana73537,783,282,3719,4
dedükde5707,755,132,1726,2
hitâb5717,755,112,1726,0
cevâb62247,753,712,2619,9
yanvan5767,745,012,1725,3
etdiklerinde73887,733,142,3518,2
senin62627,693,482,2318,2

Dağılımsal komşular deneysel

Yalnız derlemde en az 8 kez geçen biçimler için hesaplanır.

“eydir” ile başlayan ekli biçimler — Eski Türkçenin eklemeli yapısı. Yalnız biçimsel başlangıca bakılır; farklı kökler de girebilir.

Örnek bağlamlar

Tümü (690) →
EÇS X Y43a ‘Gerçekdir, belî şâhım, gerçekdir’ dedi. Şâh eydir:
EÇS V 74a Dutsak Alî Paşa eydir: "Bire kardaşlar, yar yıkıldığı gün tozar. Hele Allâh verse …
EÇS I 13b … t-i Îsâ Kostantîn'in cümle endâmın dest-i şerîfiyle sığayup eydir:
EÇS V 59b … ‘adan bunlara "Nedir? Nedir?" deyü su’âl etdiklerinde anlar eydir:
EÇS V 143a … aşa hasta yatıyor. Bu gece dîvân yokdur" Biri dahi darılup, eydir:
EÇS I 37b … edince hemân yanında bir sipâh hey’etinde bir muhteşem âdem eydir:
EÇS VII 96b … üçer kat handak ve üçer kat dîvâr ola" dedikde Yanvan Kral eydir:
EÇS V 15b Hemân Paşa eydir: "Sübhânallâh, ben de demin vâkı‘amda seni gördüm. ‘Erzurûm …
EÇS V 78b {Köpürlü Mehemmed Paşa eydir}: "Belî, senin mührünle, ammâ Kaya sana her mansıba gitdikce …
EÇS V 12b Nûruddehr eydir: "Kardaş, Hızır elinden âb-ı hayât yeyüp içmez misin?" dedi …