İçeriğe geç
Tarihsel DerlemEski Türkçe · Karahanlı · Eski Anadolu · Osmanlı Türkçesi · 7.–17. yy.
Çukurova Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi logosu Çukurova Üniversitesi logosu
Sözcük profili

eylese*

7 biçim birlikte Tüm bağlamlar →
215
geçiş
79,7
milyonda
7
biçim
2
eserde
0
ekli biçim
biçim ailesi
Eserlere göre sıklık (milyonda) — eserler kronolojik sırada
Veriyi tablo olarak gör
EserGeçişMilyonda
Dede Korkut Kitabı5154,1
Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi21085,8

Metin içindeki dağılım

Her çizgi bir geçiştir; soldan sağa metnin başından sonuna. Juilland D, sözcüğün metnin on parçasına ne kadar eşit yayıldığını ölçer (1 = tam eşit).

DK D 0,46
EÇS D 0,90

Eserlere göre kullanım

Tüm anlam ayrışmaları →

Sözcüğün (yazım farkları birleştirilerek: eylesek) her eserde ±3 sözcüklük pencerede birlikte geçtiği sözcükler. Ortadaki sütun iki eserin paylaştığı bağlamlardır; yanlardakiler yalnız o esere özgüdür. Benzerlik iki eserdeki bağlam profillerinin kosinüsüdür: 0'a yakın değer sözcüğün o eserlerde farklı anlam ya da işlevle kullanıldığını düşündürür.

Karşılaştırma için sözcüğün en az iki eserde 5 ya da daha çok geçmesi gerekir; şu an yalnız bir eserde bu sıklığa ulaşıyor.

Eşdizimlilik

Sözcüğün ±4 sözcüklük penceresinde en az 3 kez birlikte geçtiği sözcükler. logDice (Rychlý 2008) derlem boyutundan bağımsız ve kararlıdır; MI seyrek ama güçlü bağları, t-puanı sık ve güvenilir bağları öne çıkarır; G² birlikteliğin istatistiksel anlamlılığıdır (≥ 10,83 → p < 0,001). Konum profili sözcüğün solda mı sağda mı durduğunu gösterir.

EşdizimBirlikteToplamKonumlogDiceMItG²
mücelled4012611,918,966,31432,2
kitâb2910911,528,715,37301,1
tatvîli237411,358,934,79247,1
evsâfın189910,888,164,23171,3
mâvaka‘ı156110,808,593,86152,9
tomarı132710,789,563,60154,0
evsâfların123110,649,253,46135,3
müdevven112810,539,273,31124,4
tahrîr1253.02610,306,0211,01810,8
dırâz8629,897,662,8170,2
tavsîf112629,566,043,2771,0
medh71029,506,752,6252,1
kelâm227909,495,454,58124,1
manzûrumuz6899,346,722,4344,5
kürrâs479,219,812,0049,3
târîhlerin4199,138,371,9939,3
zikrinde4209,128,291,9938,9
mecmû‘ai4219,128,221,9938,4
fâ’idesi4259,097,971,9936,9
ta‘rîf51408,855,812,2030,6
olur876.0128,844,508,92382,2
tomârı358,809,881,7337,4
müsevvedâtımız3108,778,881,7331,9
firâden3128,768,621,7330,7
âlimdir4908,756,121,9726,3
seyâhatimize3188,728,031,7328,0
im‘ânı41008,705,971,9725,4
başka138298,674,623,4658,6
tastîr3328,647,201,7224,3
gördüğümüz3438,576,771,7222,4
kitâbı63018,574,972,3729,8
tavîl41318,575,581,9623,2
mertebe106748,534,543,0344,0
terkîm41528,485,371,9522,1
etdiğimiz74488,434,622,5431,5
olduğu131.0568,394,273,4252,6
nazar75538,224,312,5128,7
biemrillâh53428,204,522,1421,8
olduğumuz31438,105,041,6815,2
birin31947,914,601,6613,4

Dağılımsal komşular deneysel

Yalnız derlemde en az 8 kez geçen biçimler için hesaplanır.

Örnek bağlamlar

Tümü (215) →
EÇS IV 286a … l‘aların kapuları ağaç üzre hadîd kaplu kapulardır kim âteş eylesen ağacı yanup demirleri dökülür ammâ bu kal‘a-i Hoşâb kapusun …
EÇS IV 357a … bir câmi‘in ahvâline vâkıf olduğumuz mertebe evsâfın tahrîr eylesek bir mücelled tomar-ı dırâz olur.
EÇS V 156b–157a … tarz [u] tavrı ve cümle imârâtı ve âb [u] havâsıyla tahrîr eylesek başka bir müdevven olup kesret-i kitâbeti seyâhatimize mâni …
EÇS X Y112b … esrâr olduğumuz mertebe bu tekyenin Q 200b evsâfın tahrîr eylesek tatvîl-i kelâm olur. Ve bundan sonra şehr-i Mısır'da,
EÇS VI 82a … ulvîsinde olan üstâd-ı mermer-bür kârların ta‘rîf ü tavsîf eylesek gayri kâr-ı kitâbetimizden kalırız. Hemân bir bâb-ı mu‘allâ …
EÇS IX Y247a–Y247b … in üç yüz dükkândır. Eğer her esnâfı firâden firâden tahrîr eylesek bir mücelled kitâb olup seyâhatimize mâni‘ olur. Ammâ cümle …
EÇS III 35b … u Cebelü'l-Lübnân'ın evsâfın, manzûrumuz olduğu üzre tahrîr eylesek bir mücelled kitâb olur ammâ bu kadar ile iktifâ etdik. Yin …
EÇS II 332a … sâf-ı metânet-i kılâ‘ları mâ-vaka‘ı üzre birer birer temdîh eylesek tatvîl-i kelâm olur. Ancak Mikrilistân'da iki yüz yetmiş pâ …
EÇS X Y177a … ler, on kişidir. Kaçan hekîmbaşı akreb ma‘cûnu yapmak murâd eylese ol sayyâdlar virânistâna varup yerleri çukur çukur kazup he …
EÇS X Y186a–Y186b … u Âdiliyye evsâfın ma‘lûmumuz olduğu mertebe evsâfın tahrîr eylesem bir Cerîr-i Taberî olur.