İçeriğe geç
Tarihsel DerlemEski Türkçe · Karahanlı · Eski Anadolu · Osmanlı Türkçesi · 7.–17. yy.
Çukurova Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi logosu Çukurova Üniversitesi logosu
Sözcük profili

garbî

43
geçiş
15,9
milyonda
6.973.
sıklık sırası
186.866 biçim içinde
1
eserde
9
ekli biçim
biçim ailesi
Eserlere göre sıklık (milyonda) — eserler kronolojik sırada
Veriyi tablo olarak gör
EserGeçişMilyonda
Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi4317,6

Metin içindeki dağılım

Her çizgi bir geçiştir; soldan sağa metnin başından sonuna. Juilland D, sözcüğün metnin on parçasına ne kadar eşit yayıldığını ölçer (1 = tam eşit).

EÇS D 0,87

Eşdizimlilik

Sözcüğün ±4 sözcüklük penceresinde en az 3 kez birlikte geçtiği sözcükler. logDice (Rychlý 2008) derlem boyutundan bağımsız ve kararlıdır; MI seyrek ama güçlü bağları, t-puanı sık ve güvenilir bağları öne çıkarır; G² birlikteliğin istatistiksel anlamlılığıdır (≥ 10,83 → p < 0,001). Konum profili sözcüğün solda mı sağda mı durduğunu gösterir.

EşdizimBirlikteToplamKonumlogDiceMItG²
şarkî65710,949,692,4569,4
cenûbî54810,819,672,2357,7
şimâlî55510,719,482,2356,3
cenûbîsi33010,409,621,7334,3
nihâyetinde41329,557,891,9936,0
yıldız32148,586,781,7222,3
arzı39536,624,631,6613,5
tarafında41.2976,614,601,9217,9
kal‘anın41.4896,424,401,9116,8
şehrin41.5876,334,311,9016,3
cânibi135.6466,234,173,4151,1
tarafı31.3146,184,161,6411,7
biri32.8195,103,061,527,5
ve41147.9193,181,123,4620,9

Dağılımsal komşular deneysel

Yalnız derlemde en az 8 kez geçen biçimler için hesaplanır.

“garbî” ile başlayan ekli biçimler — Eski Türkçenin eklemeli yapısı. Yalnız biçimsel başlangıca bakılır; farklı kökler de girebilir.

Örnek bağlamlar

Tümü (43) →
EÇS IX Y168a … hîsi addolunur. Ve bir nâhiyesi dahi Cum Ekrâdıdır. Azez'in garbî cânibinde sarp dağlar içre yetmiş pâre âsî ve harâmî köyler …
EÇS IX Y59a … rât-ı varoş-ı İremezât: Bu kal‘anın taşrasında keşişleme ve garbî ve yıldız ve poyraz rûzgârları tarafında bir varoş-ı azîmdi …
EÇS II 271a–272b … erise girilmek muhâl-ender-muhâl olup ancak karada şarkî ve garbî ve cenûb tarafından meterise girildi. La‘în-i bî-dîn küffâr …
EÇS III 37b Menzil-i karye-i Ceremât: Nehr-i Tennûr'un cânib-i garbî tarafı olmağile Zeydâniyye nâhiyesi hudûdunda yüz hâneli mu …
EÇS V 56a–56b … â‘at uzun dil gibi tâ şarkdan garba gelince bu ince burunun garbî ucunda bir kal‘acık olduğundan Kılburun derler ve eyle dil …
EÇS II 271a–272b … kün olmayup taraf taraf lağımlara mübâşeret olunup kal‘anın garbî cânibi ki Nazarta tarafıdır, ol cânibden üç ağızlı bir lağm …
EÇS II 245b … ûh-ı âlemdir. Ve bu şehrin iki cânibinde biri şarkî ve biri garbî azîm limanları vardır kim sekiz rûzgârdan emîn a‘lâ yatak c …
EÇS X Y33a–Y33b … etdik. İmdi cânib-i şarkîsin beyân edelim. Cânib-i şarkî ve garbî i‘tibârı nedir, deyü su’âl buyurulursa cezîre-i Mısır'ı Nîl …
EÇS IX Y216a Ve bu haremin kıble ve garbî ve şimâlîsi taraflarında üç yüz altmış amelî sütûnlar üzre …
EÇS VI 17b Bu kal‘anın garbî tarafı dibinde yıldız cânibinden kıbleye tûlânî vâkı‘ olmuş …