İçeriğe geç
Tarihsel DerlemEski Türkçe · Karahanlı · Eski Anadolu · Osmanlı Türkçesi · 7.–17. yy.
Çukurova Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi logosu Çukurova Üniversitesi logosu
Sözcük profili

gelesi*

4 biçim birlikte Tüm bağlamlar →
66
geçiş
24,5
milyonda
4
biçim
2
eserde
0
ekli biçim
biçim ailesi
Eserlere göre sıklık (milyonda) — eserler kronolojik sırada
Veriyi tablo olarak gör
EserGeçişMilyonda
Dede Korkut Kitabı5154,1
Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi6124,9

Metin içindeki dağılım

Her çizgi bir geçiştir; soldan sağa metnin başından sonuna. Juilland D, sözcüğün metnin on parçasına ne kadar eşit yayıldığını ölçer (1 = tam eşit).

DK D 0,55
EÇS D 0,79

Eserlere göre kullanım

Tüm anlam ayrışmaları →

Sözcüğün (yazım farkları birleştirilerek: gelesin) her eserde ±3 sözcüklük pencerede birlikte geçtiği sözcükler. Ortadaki sütun iki eserin paylaştığı bağlamlardır; yanlardakiler yalnız o esere özgüdür. Benzerlik iki eserdeki bağlam profillerinin kosinüsüdür: 0'a yakın değer sözcüğün o eserlerde farklı anlam ya da işlevle kullanıldığını düşündürür.

Karşılaştırma için sözcüğün en az iki eserde 5 ya da daha çok geçmesi gerekir; şu an yalnız bir eserde bu sıklığa ulaşıyor.

Eşdizimlilik

Sözcüğün ±4 sözcüklük penceresinde en az 3 kez birlikte geçtiği sözcükler. logDice (Rychlý 2008) derlem boyutundan bağımsız ve kararlıdır; MI seyrek ama güçlü bağları, t-puanı sık ve güvenilir bağları öne çıkarır; G² birlikteliğin istatistiksel anlamlılığıdır (≥ 10,83 → p < 0,001). Konum profili sözcüğün solda mı sağda mı durduğunu gösterir.

EşdizimBirlikteToplamKonumlogDiceMItG²
sa‘âdetime6911,3611,732,4591,1
hakkından3549,688,151,7328,1
elbette125809,256,723,4388,6
sâdır31009,217,261,7224,3
devlete41998,956,681,9829,2
şehriyârî31378,926,811,7222,4
fermânı52738,926,552,2135,6
âsitânei85738,686,162,7952,7
deri75038,666,152,6146,1
orduyı53498,626,192,2133,2
islâma31958,566,301,7120,3
bana43538,295,861,9724,7
illâ33607,855,411,6916,7
hattı56627,815,272,1826,9
haber45347,775,261,9521,4
kırım34157,685,211,6915,9
geldikde34467,585,101,6815,4
deyü326.0077,434,775,45151,8
gelince35627,294,771,6714,1
alup32.4595,282,641,456,0
gelüp65.0515,262,602,0511,7
gidüp32.6815,162,521,435,5
hemân33.8654,641,991,303,8
andan58.9484,181,511,454,0
yine47.3724,141,471,283,1
üzre611.8894,041,371,504,0
sene36.2403,961,301,031,8
edüp823.9573,450,771,171,9
ile523.7692,780,100,160,0
ve10147.9191,15-1,53-5,9917,3

Dağılımsal komşular deneysel

Yalnız derlemde en az 8 kez geçen biçimler için hesaplanır.

Örnek bağlamlar

Tümü (66) →
EÇS VIII 197b … lı ve zırh zireh-külâhlı sultânlarınla âsitâne-i sa‘âdetime gelesin. Kırım hânlığın Çoban Geray Hân'a ihsân eyledim" deyü hatt- …
EÇS V 25b … lek Ahmed Paşa'ya emrler gelüp "Elbette Âsitâne-i Sa‘âdet'e gelesiz" deyü fermânlar gelüp,
EÇS VI 16a–16b … Kemen Yanoş kefere krallık iddi‘âsında olduğıyçün hakkından gelesin alâmet-i şerîfeme i‘timâd kılasın" deyü, fermân-ı şehriyârî …
EÇS VII 132a … e[lâ’i]ketihî ve kütübihî ve rusulihî âyetlerin ta‘lîm edüp gelesin" deyü dîvân-ı Resûl'den Mu‘âz'ı kovup yine Mu‘âz kat‘-ı men …
EÇS III 174a–174b … îler gidüp "Elbette lalam, âsitâne-i sa‘âdetime ale'l-acele gelesin" deyü müsta‘cel hatt-ı şerîfler gitdikçe Haleb'den taşra as …
EÇS VII 33a … de Süleymân Hâna bu kal‘ayı vere ile Nemse küffârları verüp gelesi sene yine küffâr alup Süleymân Hân Budin kal‘ası fethine gi …
EÇS V 68b … olup mektûbuma amel edüp âheste âheste Der-i devlet-masîre gelesin" deyü niçe gûne elfâz-ı müstehzî ve niçe ta‘n-âmîz kelâm-ı …
EÇS VIII 296b … alup bir alay-ı azîm ile şâdımânlık ederek ordu-yı hümâyûna gelesin ve fermân-ı şehriyârî üzre kal‘a-i Hanya limanına kifâyet m …
EÇS VII 76b … bu kal‘a-i Galgofça'yı döğmeden ferâğat edüp ordu-yı İslâma gelesin deyü fermân-ı sadrıa‘zam sâdır olunca hemân Kıbleli Paşa bu …
DK IX 8 ḫan divanına vanır-ıdı yine bayındır ḫandan adam geldi tiz gelesin diyü pes begil geldi pişkeşin çekdi bayındır ḫanuŋ elin öpd …