Veriyi tablo olarak gör
| Eser | Geçiş | Milyonda |
|---|---|---|
| Dede Korkut Kitabı | 8 | 246,6 |
| Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi | 128 | 52,3 |
Metin içindeki dağılım
Her çizgi bir geçiştir; soldan sağa metnin başından sonuna. Juilland D, sözcüğün metnin on parçasına ne kadar eşit yayıldığını ölçer (1 = tam eşit).
Eserlere göre kullanım
Tüm anlam ayrışmaları →Sözcüğün (yazım farkları birleştirilerek: gelse) her eserde ±3 sözcüklük pencerede birlikte geçtiği sözcükler. Ortadaki sütun iki eserin paylaştığı bağlamlardır; yanlardakiler yalnız o esere özgüdür. Benzerlik iki eserdeki bağlam profillerinin kosinüsüdür: 0'a yakın değer sözcüğün o eserlerde farklı anlam ya da işlevle kullanıldığını düşündürür.
Karşılaştırma için sözcüğün en az iki eserde 5 ya da daha çok geçmesi gerekir; şu an yalnız bir eserde bu sıklığa ulaşıyor.
Eşdizimlilik
Sözcüğün ±4 sözcüklük penceresinde en az 3 kez birlikte geçtiği sözcükler. logDice (Rychlý 2008) derlem boyutundan bağımsız ve kararlıdır; MI seyrek ama güçlü bağları, t-puanı sık ve güvenilir bağları öne çıkarır; G² birlikteliğin istatistiksel anlamlılığıdır (≥ 10,83 → p < 0,001). Konum profili sözcüğün solda mı sağda mı durduğunu gösterir.
| Eşdizim | Birlikte | Toplam | Konum | logDice | MI | t | G² |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| tuğyân | 8 | 99 | 10,12 | 7,65 | 2,81 | 69,6 | |
| musavver | 4 | 15 | 9,76 | 9,37 | 2,00 | 45,2 | |
| düşman | 6 | 164 | 9,36 | 6,50 | 2,42 | 42,5 | |
| kur‘a | 3 | 14 | 9,36 | 9,05 | 1,73 | 32,4 | |
| gemisi | 4 | 68 | 9,33 | 7,19 | 1,99 | 32,2 | |
| müsâfir | 4 | 73 | 9,29 | 7,09 | 1,99 | 31,6 | |
| diyârdan | 3 | 38 | 9,14 | 7,61 | 1,72 | 25,9 | |
| kaçan | 6 | 292 | 8,84 | 5,67 | 2,40 | 35,6 | |
| gelmez | 3 | 92 | 8,75 | 6,34 | 1,71 | 20,5 | |
| vücûda | 4 | 171 | 8,74 | 5,86 | 1,97 | 24,7 | |
| âfinâ | 3 | 129 | 8,54 | 5,85 | 1,70 | 18,5 | |
| râst | 4 | 234 | 8,47 | 5,41 | 1,95 | 22,2 | |
| arşın | 4 | 295 | 8,25 | 5,07 | 1,94 | 20,4 | |
| gerek | 4 | 307 | 8,21 | 5,01 | 1,94 | 20,1 | |
| cisir | 3 | 226 | 8,09 | 5,04 | 1,68 | 15,2 | |
| yere | 6 | 705 | 7,87 | 4,40 | 2,33 | 25,2 | |
| mübârek | 4 | 481 | 7,73 | 4,37 | 1,90 | 16,6 | |
| revân | 4 | 485 | 7,72 | 4,35 | 1,90 | 16,6 | |
| biemrillâh | 3 | 342 | 7,68 | 4,44 | 1,65 | 12,8 | |
| haber | 4 | 534 | 7,61 | 4,22 | 1,89 | 15,8 | |
| elbette | 4 | 580 | 7,52 | 4,10 | 1,88 | 15,2 | |
| verir | 5 | 806 | 7,44 | 3,94 | 2,09 | 18,0 | |
| tuna | 5 | 826 | 7,41 | 3,91 | 2,09 | 17,8 | |
| mekke | 3 | 451 | 7,39 | 4,04 | 1,63 | 11,2 | |
| de | 5 | 896 | 7,31 | 3,79 | 2,07 | 17,0 | |
| gark | 3 | 485 | 7,31 | 3,94 | 1,62 | 10,8 | |
| nîl | 4 | 704 | 7,29 | 3,82 | 1,86 | 13,8 | |
| eğer | 6 | 1.172 | 7,23 | 3,67 | 2,26 | 19,5 | |
| dedi | 3 | 784 | 6,74 | 3,25 | 1,55 | 8,1 | |
| küffâr | 4 | 1.603 | 6,24 | 2,63 | 1,68 | 7,9 | |
| olur | 13 | 6.012 | 6,11 | 2,42 | 2,93 | 22,6 | |
| asker | 4 | 1.905 | 6,00 | 2,38 | 1,62 | 6,8 | |
| âdem | 7 | 3.717 | 5,90 | 2,22 | 2,08 | 10,6 | |
| cemî‘i | 5 | 3.687 | 5,42 | 1,75 | 1,57 | 5,1 | |
| nehri | 6 | 4.985 | 5,26 | 1,58 | 1,63 | 5,2 | |
| üzre | 14 | 11.889 | 5,25 | 1,55 | 2,46 | 11,7 | |
| eder | 5 | 4.249 | 5,22 | 1,55 | 1,47 | 4,1 | |
| hudâ | 3 | 2.582 | 5,18 | 1,53 | 1,13 | 2,4 | |
| kerre | 3 | 2.808 | 5,06 | 1,41 | 1,08 | 2,1 | |
| deyü | 6 | 6.007 | 5,00 | 1,31 | 1,46 | 3,7 |
Hemen solunda
Hemen sağında
Dağılımsal komşular deneysel
Yalnız derlemde en az 8 kez geçen biçimler için hesaplanır.
Biçim ailesi
gelse* ile tüm bağlamlar →“gelse” ile başlayan ekli biçimler — Eski Türkçenin eklemeli yapısı. Yalnız biçimsel başlangıca bakılır; farklı kökler de girebilir.
Örnek bağlamlar
Tümü (136) →| EÇS IV 356a | … n cümle ahâlîsi ten-dürüstlerdir. Ve bu âsitâneye bir marîz | gelse | bi-emr-i Hudâ cemî‘i illetinden pâk olur ve bu âsitânenin b … |
| EÇS X Y15b | … r gemilerle gelse istîlâ eder, ammâ küffâr kara câniblerine | gelse | bi-emrillâh münhezim olur" deyü nâmeler ile hil‘at-ı fâhire … |
| EÇS V 2b | Bir mel‘ûnu mürd olsa ya bir veled-i zinâsı vücûda | gelse | mürdeleri ve zindelerin soğan suyuyla bapirleri ve ebeleri … |
| EÇS VIII 359b | … rdur. Lâkin şehir içre cereyân eden nehr-i Osum tuğyân üzre | gelse | bu Koru varoşun evlerin ve karşu tarafda Belgrad'ın su kenâ … |
| EÇS VI 28a | … r, ammâ henüz kal‘aya ciğerdelen yapmışlar, zîrâ bir düşman | gelse | bu kullelere der-ceng-i evvel sarılup ba‘de'l-feth kal‘ada … |
| EÇS X Y147b | Ammâ Nîl tuğyân üzre | gelse | cümle muhtekir ve müsebbibler şumna ve mahzenlerinde olan g … |
| EÇS X Y292b–Y293a | … olup yenilüp içilmede. Ammâ hikmet-i Hudâ bu meydâna şarâb | gelse | bi-sırr-ı Bedevî sirke olur. Ammâ bozahâneler ve fış fış şe … |
| EÇS X Y61a–Y61b | … ’ifesi bir maksûs ve nühâs para bulsa yolda sarrâflara râst | gelse | değişdirir. |
| EÇS V 137a–137b | … endeleri götürüp getirmeğe me’mûrlardır ve bu mahalle kâfir | gelse | bu kulleden top atup haber etdiklerinde Hilevne şehrinden c … |
| EÇS IX Y263a | … lle çölden karîbdir (---) (---) (---) (---) (---) ve arslan | gelse | vechi vardır. Hakkâ ki arslan yatağı evce ser çekmiş yalçın … |