Veriyi tablo olarak gör
| Eser | Geçiş | Milyonda |
|---|---|---|
| Dede Korkut Kitabı | 32 | 986,4 |
| Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi | 275 | 112,3 |
Metin içindeki dağılım
Her çizgi bir geçiştir; soldan sağa metnin başından sonuna. Juilland D, sözcüğün metnin on parçasına ne kadar eşit yayıldığını ölçer (1 = tam eşit).
Eserlere göre kullanım
Tüm anlam ayrışmaları →Sözcüğün (yazım farkları birleştirilerek: gerek) her eserde ±3 sözcüklük pencerede birlikte geçtiği sözcükler. Ortadaki sütun iki eserin paylaştığı bağlamlardır; yanlardakiler yalnız o esere özgüdür. Benzerlik iki eserdeki bağlam profillerinin kosinüsüdür: 0'a yakın değer sözcüğün o eserlerde farklı anlam ya da işlevle kullanıldığını düşündürür.
Karşılaştırma için sözcüğün en az iki eserde 5 ya da daha çok geçmesi gerekir; şu an yalnız bir eserde bu sıklığa ulaşıyor.
Eşdizimlilik
Sözcüğün ±4 sözcüklük penceresinde en az 3 kez birlikte geçtiği sözcükler. logDice (Rychlý 2008) derlem boyutundan bağımsız ve kararlıdır; MI seyrek ama güçlü bağları, t-puanı sık ve güvenilir bağları öne çıkarır; G² birlikteliğin istatistiksel anlamlılığıdır (≥ 10,83 → p < 0,001). Konum profili sözcüğün solda mı sağda mı durduğunu gösterir.
| Eşdizim | Birlikte | Toplam | Konum | logDice | MI | t | G² |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| olsa | 37 | 530 | 10,50 | 6,26 | 6,00 | 251,2 | |
| etmemek | 12 | 22 | 10,22 | 9,23 | 3,46 | 137,8 | |
| son | 11 | 23 | 10,09 | 9,04 | 3,31 | 122,3 | |
| ön | 11 | 23 | 10,09 | 9,04 | 3,31 | 122,3 | |
| etmek | 21 | 552 | 9,65 | 5,39 | 4,47 | 116,7 | |
| etse | 14 | 280 | 9,61 | 5,78 | 3,67 | 85,4 | |
| olacak | 11 | 167 | 9,57 | 6,18 | 3,27 | 73,3 | |
| gitse | 5 | 28 | 8,93 | 7,62 | 2,22 | 43,8 | |
| didi | 12 | 563 | 8,82 | 4,55 | 3,32 | 53,0 | |
| n’olsa | 4 | 4 | 8,72 | 10,10 | 2,00 | 56,0 | |
| virse | 4 | 14 | 8,67 | 8,29 | 1,99 | 39,3 | |
| gâfil | 5 | 98 | 8,66 | 5,81 | 2,20 | 30,7 | |
| şöyle | 5 | 103 | 8,64 | 5,74 | 2,19 | 30,2 | |
| yemek | 4 | 31 | 8,60 | 7,15 | 1,99 | 32,2 | |
| eylemek | 4 | 37 | 8,57 | 6,89 | 1,98 | 30,7 | |
| başın | 6 | 215 | 8,56 | 4,94 | 2,37 | 29,6 | |
| mi | 6 | 239 | 8,49 | 4,79 | 2,36 | 28,4 | |
| kurbân | 5 | 162 | 8,45 | 5,08 | 2,17 | 25,7 | |
| geçinmek | 3 | 8 | 8,29 | 8,69 | 1,73 | 31,4 | |
| olmak | 13 | 1.070 | 8,27 | 3,74 | 3,34 | 43,5 | |
| ḳızuŋ | 3 | 21 | 8,23 | 7,29 | 1,72 | 24,8 | |
| karyesi | 3 | 22 | 8,22 | 7,23 | 1,72 | 24,5 | |
| kanı | 4 | 132 | 8,22 | 5,06 | 1,94 | 20,4 | |
| gelse | 4 | 136 | 8,21 | 5,01 | 1,94 | 20,2 | |
| ise | 10 | 819 | 8,18 | 3,75 | 2,93 | 33,6 | |
| alsa | 3 | 36 | 8,16 | 6,52 | 1,71 | 21,4 | |
| dahl | 3 | 39 | 8,15 | 6,40 | 1,71 | 20,9 | |
| oğul | 5 | 270 | 8,15 | 4,35 | 2,13 | 20,7 | |
| gitmek | 4 | 156 | 8,15 | 4,82 | 1,93 | 19,1 | |
| tebessüm | 3 | 50 | 8,11 | 6,04 | 1,71 | 19,4 | |
| ḫaber | 3 | 61 | 8,06 | 5,76 | 1,70 | 18,2 | |
| etsen | 3 | 64 | 8,05 | 5,69 | 1,70 | 17,9 | |
| dediği | 3 | 65 | 8,05 | 5,66 | 1,70 | 17,8 | |
| ihtirâz | 3 | 65 | 8,05 | 5,66 | 1,70 | 17,8 | |
| sizi | 4 | 196 | 8,03 | 4,49 | 1,91 | 17,3 | |
| girmek | 3 | 78 | 8,00 | 5,40 | 1,69 | 16,7 | |
| şimden | 3 | 81 | 7,99 | 5,35 | 1,69 | 16,5 | |
| beni | 5 | 354 | 7,95 | 3,96 | 2,09 | 18,1 | |
| elbette | 6 | 580 | 7,79 | 3,51 | 2,23 | 18,3 | |
| böyle | 14 | 1.834 | 7,74 | 3,07 | 3,30 | 35,0 |
Hemen solunda
Hemen sağında
Dağılımsal komşular deneysel
Yalnız derlemde en az 8 kez geçen biçimler için hesaplanır.
Biçim ailesi
gerek* ile tüm bağlamlar →“gerek” ile başlayan ekli biçimler — Eski Türkçenin eklemeli yapısı. Yalnız biçimsel başlangıca bakılır; farklı kökler de girebilir.
Örnek bağlamlar
Tümü (307) →| EÇS VII 134b | … ılar vardır. "Bu kız bâkiredir" dediklerine i‘timâd etmemek | gerek | , zîrâ mekkâre mel‘ûneler cümle vâsıta ebe karılardır, gâfil … |
| EÇS IV 299b | … ınmağla kazâyı kimse / Bin sakınsan yine ön son olacak olsa | gerek | . |
| EÇS II 265b | … ınmağla kazâyı kimse / Bin sakınsan yine ön son olacak olsa | gerek | |
| EÇS IV 395b | … da gelüp yine kendüye hizmet eder. Allahümme âfinâ söğmemek | gerek | . |
| EÇS IX Y53a–Y53b | … âyet ihtirâz lâzımdır. Lenger-endâht olmağa i‘timâd etmemek | gerek | , zîrâ limanın ağzı ol tarafa küşâde olmağile mezkûr üç aded … |
| EÇS X Y84b | … enleri cem‘ edüp bu cebel-i müntehâ üzre bir su peydâ etmek | gerek | , deyü meşveret edüp re’y-i tedbîri anda karâr etdirirler ki … |
| EÇS IV 210b–211a | … l‘a-i Markab ve kal‘a-i Hasan ve kal‘a-i Ermenak ve kal‘a-i | Gerek | , bunlar Anadolu kal‘alarıdır, ammâ diyâr-ı Rûm'da kal‘a-i B … |
| EÇS IX Y290b | … meyüp taşrada erbâbın gözedüp pes-i perdeden tasadduk etmek | gerek | ve savâb dahi andadır. Ba‘zı müstahıkkîn fukarâlar vardır, … |
| EÇS IX Y305a–Y305b | "Yâ Muhammed! Beni bunlar sayd edüp yeseler | gerek | . Benim hod iki körpe kuzucağım var, anlar bana muntazırlard … |
| EÇS V 186a | … larımızdan cümlemiz Köpürlü şehîd eder. Ve sen çerâğı olsan | gerek | , seni de katl eder. Hele görün dahi neler zuhûr eder" deyüp … |