İçeriğe geç
Tarihsel DerlemEski Türkçe · Karahanlı · Eski Anadolu · Osmanlı Türkçesi · 7.–17. yy.
Çukurova Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi logosu Çukurova Üniversitesi logosu
Sözcük profili

gider*

34 biçim birlikte Tüm bağlamlar →
2.137
geçiş
792,0
milyonda
34
biçim
2
eserde
0
ekli biçim
biçim ailesi
Eserlere göre sıklık (milyonda) — eserler kronolojik sırada
Veriyi tablo olarak gör
EserGeçişMilyonda
Dede Korkut Kitabı501.541,3
Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi2.087852,5

Metin içindeki dağılım

Her çizgi bir geçiştir; soldan sağa metnin başından sonuna. Juilland D, sözcüğün metnin on parçasına ne kadar eşit yayıldığını ölçer (1 = tam eşit).

DK D 0,60
EÇS D 0,91

Eserlere göre kullanım

Tüm anlam ayrışmaları →

Sözcüğün (yazım farkları birleştirilerek: giderken) her eserde ±3 sözcüklük pencerede birlikte geçtiği sözcükler. Ortadaki sütun iki eserin paylaştığı bağlamlardır; yanlardakiler yalnız o esere özgüdür. Benzerlik iki eserdeki bağlam profillerinin kosinüsüdür: 0'a yakın değer sözcüğün o eserlerde farklı anlam ya da işlevle kullanıldığını düşündürür.

Karşılaştırma için sözcüğün en az iki eserde 5 ya da daha çok geçmesi gerekir; şu an yalnız bir eserde bu sıklığa ulaşıyor.

Eşdizimlilik

Sözcüğün ±4 sözcüklük penceresinde en az 3 kez birlikte geçtiği sözcükler. logDice (Rychlý 2008) derlem boyutundan bağımsız ve kararlıdır; MI seyrek ama güçlü bağları, t-puanı sık ve güvenilir bağları öne çıkarır; G² birlikteliğin istatistiksel anlamlılığıdır (≥ 10,83 → p < 0,001). Konum profili sözcüğün solda mı sağda mı durduğunu gösterir.

EşdizimBirlikteToplamKonumlogDiceMItG²
gazâsına411519,205,426,25239,9
sefere401909,145,056,13211,4
aklı412789,124,546,13185,6
fethine341268,945,415,69198,5
mısır’a406818,863,215,64108,8
yine1237.3728,731,406,8886,8
içre885.3248,591,385,7961,0
alup512.4598,511,714,9650,7
nehri794.9858,511,325,3350,6
cânibi865.6468,501,275,4251,0
geçüp391.4288,492,114,8054,7
kalkup318368,422,554,6259,0
şarka318638,402,504,5957,3
görenin22468,376,244,63159,4
deyüp411.9718,351,724,4540,9
me’mûr253828,353,374,5273,0
sâ‘at432.1978,341,634,4339,3
şimâle298938,292,364,3348,8
hemân553.8658,231,174,1128,3
deyü746.0078,220,964,1826,8
ile23523.7698,220,645,5141,1
garba281.0598,172,064,0237,9
andan978.9488,160,774,0923,9
gelüp625.0518,140,953,8122,2
aşağı321.6358,121,633,8329,2
sâ‘atde372.2398,111,383,7525,6
edüp22023.9578,110,544,6027,4
bundan225088,092,774,0047,7
nereye17298,016,534,08132,9
dahi11813.1867,980,503,1712,7
seferine17977,964,793,9783,1
hân565.4017,930,712,9111,7
kıbleye216917,932,263,6333,0
bağdâd’a171927,903,803,8359,5
üzre10211.8897,900,442,648,6
hâsir16937,884,763,8577,6
zîrâ413.5897,870,852,8511,9
hedâyâ183847,872,893,6741,6
ederek302.0897,861,183,0615,7
sağ195837,842,363,5132,0

Dağılımsal komşular deneysel

Yalnız derlemde en az 8 kez geçen biçimler için hesaplanır.

Örnek bağlamlar

Tümü (2.137) →
EÇS IX Y204b … avmi, Me’mûn Halîfe Mısır'dan Tartûs ve Kara Görgüz fethine giderken bu belîdeye uğrayup cümlesin katl-i âm eder. Ol ecilden bu …
EÇS X Y152b … erre edüp tekrâr yeniçeriler gülbâng ederler, bu tertîb ile giderler.
EÇS VII 16a … cem‘ olup yine cânib-i garba ormanlar içre âmâde pür-silâh giderek 4 sâ‘atde,
EÇS IX Y250a–Y250b Bundan me’âl-i kelâm bu hakîr anlar ile mahall-i ma‘rekeye gidermişiz. Cenâb-ı Bârî'nin hamele-i Kur’ân-ı Azîmi ve Furkân-ı Mecîd …
EÇS IX Y252b … ıms iken sâhil-i bahrde ve berde çok gazâsı vardır. Mısır'a giderken rehzen-i ecel yolun kesüp şâm'da ahşam edüp Sâlihiyye kurbu …
EÇS III 152b–153a … sâs-ı hâs-ı nîl-gûn ile bir gûne mestûrdur kim görenin aklı gider. Makdûr-ı beşer değil bir gûne kâr-ı acîb u garîbdir. El-hâ …
DK I 83 … h vireyim döngil girü aġayıldan tümen ḳoyun gider-ise menüm gider
EÇS V 58a … t demet ederdi., niçe yüz kâfirlerin cân-ı habîsleri nîrâna giderdi.
EÇS VII 115b Bu bârhâne-i ganâ’imle Kırım'a giderken beşer altışar sâ‘at ileri cânib-i erba‘aya karavullar ta‘yî …
EÇS VII 88b Andan cânib-i şimâle giderken bu kal‘anın münhedim olduğun der-i devlete arz edüp ba‘dehu …