Veriyi tablo olarak gör
| Eser | Geçiş | Milyonda |
|---|---|---|
| Dede Korkut Kitabı | 4 | 123,3 |
| Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi | 317 | 129,5 |
Metin içindeki dağılım
Her çizgi bir geçiştir; soldan sağa metnin başından sonuna. Juilland D, sözcüğün metnin on parçasına ne kadar eşit yayıldığını ölçer (1 = tam eşit).
Eserlere göre kullanım
Tüm anlam ayrışmaları →Sözcüğün (yazım farkları birleştirilerek: gitdiler) her eserde ±3 sözcüklük pencerede birlikte geçtiği sözcükler. Ortadaki sütun iki eserin paylaştığı bağlamlardır; yanlardakiler yalnız o esere özgüdür. Benzerlik iki eserdeki bağlam profillerinin kosinüsüdür: 0'a yakın değer sözcüğün o eserlerde farklı anlam ya da işlevle kullanıldığını düşündürür.
Karşılaştırma için sözcüğün en az iki eserde 5 ya da daha çok geçmesi gerekir; şu an yalnız bir eserde bu sıklığa ulaşıyor.
Eşdizimlilik
Sözcüğün ±4 sözcüklük penceresinde en az 3 kez birlikte geçtiği sözcükler. logDice (Rychlý 2008) derlem boyutundan bağımsız ve kararlıdır; MI seyrek ama güçlü bağları, t-puanı sık ve güvenilir bağları öne çıkarır; G² birlikteliğin istatistiksel anlamlılığıdır (≥ 10,83 → p < 0,001). Konum profili sözcüğün solda mı sağda mı durduğunu gösterir.
| Eşdizim | Birlikte | Toplam | Konum | logDice | MI | t | G² |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| vatanlarına | 6 | 26 | 9,15 | 7,92 | 2,44 | 55,4 | |
| hâ’ib | 7 | 93 | 9,11 | 6,31 | 2,61 | 47,9 | |
| bersahrâ | 5 | 12 | 8,94 | 8,77 | 2,23 | 53,3 | |
| seg | 5 | 22 | 8,90 | 7,90 | 2,23 | 46,0 | |
| hâsir | 6 | 93 | 8,89 | 6,08 | 2,41 | 39,2 | |
| ileri | 9 | 300 | 8,89 | 4,98 | 2,90 | 45,0 | |
| ardına | 5 | 72 | 8,70 | 6,19 | 2,21 | 33,4 | |
| dönüp | 6 | 180 | 8,62 | 5,13 | 2,38 | 31,2 | |
| kal‘asına | 10 | 586 | 8,50 | 4,16 | 2,99 | 39,0 | |
| herkes | 8 | 520 | 8,28 | 4,01 | 2,65 | 29,6 | |
| yetdiler | 3 | 13 | 8,20 | 7,92 | 1,72 | 27,7 | |
| ticârete | 3 | 19 | 8,18 | 7,37 | 1,72 | 25,2 | |
| hil‘atler | 3 | 27 | 8,14 | 6,87 | 1,72 | 23,0 | |
| doğru | 5 | 260 | 8,14 | 4,34 | 2,13 | 20,7 | |
| me’mûr | 6 | 382 | 8,13 | 4,04 | 2,30 | 22,5 | |
| getirmeğe | 3 | 31 | 8,13 | 6,67 | 1,72 | 22,1 | |
| gârete | 3 | 34 | 8,11 | 6,53 | 1,71 | 21,5 | |
| busrâ | 3 | 36 | 8,11 | 6,45 | 1,71 | 21,2 | |
| kâfirler | 4 | 162 | 8,08 | 4,70 | 1,92 | 18,5 | |
| gerü | 5 | 286 | 8,08 | 4,20 | 2,11 | 19,7 | |
| ağavâtlar | 3 | 44 | 8,07 | 6,16 | 1,71 | 19,9 | |
| şehrine | 5 | 290 | 8,07 | 4,18 | 2,11 | 19,6 | |
| mübeddel | 3 | 61 | 8,01 | 5,69 | 1,70 | 17,9 | |
| atlanup | 3 | 63 | 8,00 | 5,64 | 1,70 | 17,7 | |
| gürûh | 4 | 207 | 7,96 | 4,34 | 1,90 | 16,6 | |
| ertesi | 6 | 482 | 7,94 | 3,71 | 2,26 | 19,8 | |
| almağa | 3 | 94 | 7,89 | 5,07 | 1,68 | 15,3 | |
| cânibe | 4 | 255 | 7,83 | 4,04 | 1,88 | 15,0 | |
| âsân | 3 | 113 | 7,82 | 4,80 | 1,67 | 14,3 | |
| geldiler | 3 | 136 | 7,75 | 4,53 | 1,66 | 13,2 | |
| çıkup | 11 | 1.415 | 7,70 | 3,03 | 2,91 | 27,0 | |
| tarafa | 4 | 319 | 7,68 | 3,72 | 1,85 | 13,3 | |
| bizler | 3 | 163 | 7,67 | 4,27 | 1,64 | 12,1 | |
| senâ | 3 | 171 | 7,64 | 4,20 | 1,64 | 11,9 | |
| dârı | 6 | 709 | 7,58 | 3,15 | 2,17 | 15,6 | |
| anlar | 10 | 1.398 | 7,57 | 2,91 | 2,74 | 23,1 | |
| bırağup | 4 | 443 | 7,42 | 3,25 | 1,79 | 10,9 | |
| efendimiz | 4 | 445 | 7,42 | 3,24 | 1,79 | 10,8 | |
| açup | 3 | 257 | 7,41 | 3,62 | 1,59 | 9,6 | |
| hakîr | 13 | 2.301 | 7,34 | 2,57 | 3,00 | 24,8 |
Hemen solunda
Hemen sağında
Dağılımsal komşular deneysel
Yalnız derlemde en az 8 kez geçen biçimler için hesaplanır.
Biçim ailesi
gitdiler* ile tüm bağlamlar →“gitdiler” ile başlayan ekli biçimler — Eski Türkçenin eklemeli yapısı. Yalnız biçimsel başlangıca bakılır; farklı kökler de girebilir.
Örnek bağlamlar
Tümü (321) →| EÇS VII 88a–88b | … ve on iki bin askerî kefereler Varat re‘âyâlığından ayrılup | gitdiler | ve ân-ı vâhidede târumâr oldular. Mel‘ûn Nemse kralı aceb n … |
| EÇS V 123b–124a | … ârdan iki yüz aded kefere ve fecereler taşra amân ile çıkup | gitdiler | . Bunlara Tatar askeri râst gelüp esîr edüp ol gün bir alay- … |
| EÇS IV 191b–192a | … ifon {şehirlerine ağalar} gönderüp sekban ve sarıca cem‘ine | gitdiler | ve sâ’ir vilâyetlerde sâkin olan paşa efendimiz çerağlarına … |
| EÇS VI 159a | … niçemiz Kotur'dan dağlar içre karadan sizin Risna kal‘asına | gitdiler | , ammâ bizler kayıklar ile Kotur'dan Dobra-Venedik'e silâhla … |
| EÇS VI 110b | … yakup yıkmak fermân olunup du‘â vü senâ ile ordudan ayrılup | gitdiler | . |
| EÇS IV 403b–404a | … çağile zebh eyleyüp şehîd etdiler ve civâr-ı 404a rahmete | gitdiler | . Ve Musul kâfirleri dahi azâb-ı elîm ile dâr-ı nîrâna yetdi … |
| EÇS IV 216b | … âr-mâr olup kararları firâra mübeddel olup deşt-i hâmûnlara | gitdiler | . Niçe bini "Firâren an tevâli'l-kesürât" deyüp Tilhovar kal … |
| EÇS VI 187b–188a | … gark olup lâşe-i murdârları kara şapkalarıyla cereyân edüp | gitdiler | . |
| EÇS V 102b | … birer re’s atlar dahi verüp cümle halâs olup bizimle sefere | gitdiler | . Andan kalkup cânib-i garba, |
| EÇS VI 98b | … üz aded şehbâz yiğitler at boynuna düşüp dağlar içine girüp | gitdiler | . |