İçeriğe geç
Tarihsel DerlemEski Türkçe · Karahanlı · Eski Anadolu · Osmanlı Türkçesi · 7.–17. yy.
Çukurova Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi logosu Çukurova Üniversitesi logosu
Sözcük profili

hâsların

10
geçiş
3,7
milyonda
21.921.
sıklık sırası
186.866 biçim içinde
1
eserde
4
ekli biçim
biçim ailesi
Eserlere göre sıklık (milyonda) — eserler kronolojik sırada
Veriyi tablo olarak gör
EserGeçişMilyonda
Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi104,1

Metin içindeki dağılım

Her çizgi bir geçiştir; soldan sağa metnin başından sonuna. Juilland D, sözcüğün metnin on parçasına ne kadar eşit yayıldığını ölçer (1 = tam eşit).

EÇS D 0,30

Eşdizimlilik

Sözcüğün ±4 sözcüklük penceresinde en az 3 kez birlikte geçtiği sözcükler. logDice (Rychlý 2008) derlem boyutundan bağımsız ve kararlıdır; MI seyrek ama güçlü bağları, t-puanı sık ve güvenilir bağları öne çıkarır; G² birlikteliğin istatistiksel anlamlılığıdır (≥ 10,83 → p < 0,001). Konum profili sözcüğün solda mı sağda mı durduğunu gösterir.

EşdizimBirlikteToplamKonumlogDiceMItG²
beğlerinin36210,4210,671,7338,7
sancak43578,488,561,9939,7
bildirir33508,098,181,7328,2
beyân31.3086,226,271,7120,3
eder34.2494,534,571,6613,4
ve3147.919-0,59-0,55-0,800,5

Dağılımsal komşular deneysel

Yalnız derlemde en az 8 kez geçen biçimler için hesaplanır.

“hâsların” ile başlayan ekli biçimler — Eski Türkçenin eklemeli yapısı. Yalnız biçimsel başlangıca bakılır; farklı kökler de girebilir.

Örnek bağlamlar

Tümü (10) →
EÇS IV 339b Bâlâda tahrîr olunan sancak beğlerinin hâsların beyân eder
EÇS III 117b–118a … e hâs-ı Karnıbat ve hâs-ı şehr-i Silistre. Bu tahrîr olunan hâsların mâlıyla paşa askeriyle sefer eşer ve bu Silistre şehri kânû …
EÇS IV 190a … 4. Musul'un hâkimlerin ve eyâletinde olan sancak beğlerinin hâsların bildirir.
EÇS I 1a 46. Fasl-ı sâlisde cemî‘i eyâletlerin mîrimîrânlarının hâsların beyân eder.
EÇS IV 187a 66. Cümle ümerâların hâsların bildirir.
EÇS IV 339b … i adâlet dörd yüz kise hâsıl olur. Yetmiş altı pâre aklâm-ı hâsların cümlesin paşa iltizâm üzre zabt edüp fâ’ide ve zarar her ne …
EÇS II 321a Her sancak beğinin hâsların bildirir: Hâss-ı livâ-yı Oltı 200.017, hâss-ı liva-yı Perte …
EÇS I 15b Ve Sarây-ı Hümâyûn'un cânib-i erba‘asında olan bâb-ı hâsların evveli Kireçcibaşı ve Yalıkapusu ve Topkapusu ve dahi Uğrun …
EÇS IV 188b 153. Cümle sancak beğlerinin hâsların ve Bağdâd kal‘ası eşkâl-i cirmin bildirir.
EÇS IV 199b … ak beğlerinin ve ocak beğlerinin ve hâkimlerinin kânûn üzre hâsların beyân eder