İçeriğe geç
Tarihsel DerlemEski Türkçe · Karahanlı · Eski Anadolu · Osmanlı Türkçesi · 7.–17. yy.
Çukurova Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi logosu Çukurova Üniversitesi logosu
Sözcük profili

hâssa

93
geçiş
34,5
milyonda
3.469.
sıklık sırası
186.866 biçim içinde
1
eserde
22
ekli biçim
biçim ailesi
Eserlere göre sıklık (milyonda) — eserler kronolojik sırada
Veriyi tablo olarak gör
EserGeçişMilyonda
Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi9338,0

Metin içindeki dağılım

Her çizgi bir geçiştir; soldan sağa metnin başından sonuna. Juilland D, sözcüğün metnin on parçasına ne kadar eşit yayıldığını ölçer (1 = tam eşit).

EÇS D 0,71

Eşdizimlilik

Sözcüğün ±4 sözcüklük penceresinde en az 3 kez birlikte geçtiği sözcükler. logDice (Rychlý 2008) derlem boyutundan bağımsız ve kararlıdır; MI seyrek ama güçlü bağları, t-puanı sık ve güvenilir bağları öne çıkarır; G² birlikteliğin istatistiksel anlamlılığıdır (≥ 10,83 → p < 0,001). Konum profili sözcüğün solda mı sağda mı durduğunu gösterir.

EşdizimBirlikteToplamKonumlogDiceMItG²
gılmânı215912,1410,334,58268,0
enderûnı52410,459,562,2357,4
kiları41810,219,652,0046,5
sarrâcânı349,9911,411,7344,7
teberdârânı359,9711,091,7342,5
huddâmânı3199,789,161,7332,6
bâğçei3619,327,481,7225,3
haremi115379,166,223,2773,5
hücreleri31628,596,071,7119,4
birinde32288,265,581,7017,4
sarâyı91.4457,584,502,8739,1
alayı46127,544,571,9217,7
girüp31.3696,072,991,517,2
bunda31.5765,882,791,486,5
alup42.4595,682,561,667,6
her95.9675,602,452,4516,0
birer42.6815,562,441,637,0
yetmiş32.2755,382,261,374,7
âdem43.7175,101,961,495,0
on55.4774,881,731,565,0
vardır78.5684,731,571,756,0
olan56.7714,581,421,403,6
aded69.0464,431,271,433,5
gelüp35.0514,261,110,931,4
bin712.2674,211,051,373,0
içre35.3244,181,030,881,2
dahi713.1864,110,951,272,5
üç37.1633,760,600,590,5
ammâ615.2293,680,510,740,7
edüp923.9573,620,450,800,8
olup617.2813,500,330,500,3
iki39.4173,370,210,230,1
ile723.7693,260,100,170,0
ve39147.9193,11-0,06-0,290,1
yüz312.2722,99-0,17-0,220,0
cümle421.1972,62-0,55-0,920,7

Dağılımsal komşular deneysel

Yalnız derlemde en az 8 kez geçen biçimler için hesaplanır.

“hâssa” ile başlayan ekli biçimler — Eski Türkçenin eklemeli yapısı. Yalnız biçimsel başlangıca bakılır; farklı kökler de girebilir.

Örnek bağlamlar

Tümü (93) →
EÇS I 145a … ol dahi bir semmûr geyüp behre-mend olup on gulâmın harem-i hâssa ricâ edüp çerâğ eder.
EÇS II 227b … kadar kaplıcalar vardır kim Cenâb-ı Bârî her birinde birer hâssa halk etmişdir, ammâ şehre karîb
EÇS I 177b … misilli} at hedâyâ çeküp on aded gulâmların pâdişâh harem-i hâssa alup çırâğ etmek kânûndur. Bu anbârda kâtibler ve çeribaşıl …
EÇS I 32b … e havz u şâzrevânlar inşâ edüp matbah-ı Keykâvûs ve kilar-ı hâssa ve üç bin teberdârân-ı bî-kâkül huddâmâna müte‘addid hânele …
EÇS I 118b … ve İznik çinisinde ola. Ammâ bunun hâk-i anber-pâkinde olan hâssa bir diyârın türâbında yokdur. Husûsâ bir kûze tâze iken and …
EÇS I 165b … na ve Eflak [u] Boğdan aselleri olur kim her birinde yetmiş hâssa vardır. Ve eğer pâdişâhım murâd edinirse Alâiyye ve Adalya …
EÇS IV 268a … t etmeğe başlan." dedikde cümle dörd yüz elli aded gılmân-ı hâssa bir ağızdan Feth-i şerîfe bede’ edüp kendüleri otağ içre tâ …
EÇS I 79a–79b … n vâlidesiyle Sultân Ahmed'e hedâyâ getirüp Melek'i harem-i hâssa alup vâlidemizi pederimize ihsân edüp bu hakîr andan müteve …
EÇS I 32a … bevvâbân ve mu‘allimân [ve] cellâdân ve hüddâmân-ı ıstabl-ı hâssa ve on iki bin bostâncıyân-ı hâssa ile cümle bu sarây-ı cedî …
EÇS X Y312b Ve bir gûne hassa hoş-bûluğundan mâ‘adâ {hâssa} bu gâsûl ile gasl olan siyâbda bir dahi pire ve kehle olmaz …