İçeriğe geç
Tarihsel DerlemEski Türkçe · Karahanlı · Eski Anadolu · Osmanlı Türkçesi · 7.–17. yy.
Çukurova Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi logosu Çukurova Üniversitesi logosu
Sözcük profili

hümâm

87
geçiş
32,2
milyonda
3.675.
sıklık sırası
186.866 biçim içinde
1
eserde
11
ekli biçim
biçim ailesi
Eserlere göre sıklık (milyonda) — eserler kronolojik sırada
Veriyi tablo olarak gör
EserGeçişMilyonda
Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi8735,5

Metin içindeki dağılım

Her çizgi bir geçiştir; soldan sağa metnin başından sonuna. Juilland D, sözcüğün metnin on parçasına ne kadar eşit yayıldığını ölçer (1 = tam eşit).

EÇS D 0,69

Eşdizimlilik

Sözcüğün ±4 sözcüklük penceresinde en az 3 kez birlikte geçtiği sözcükler. logDice (Rychlý 2008) derlem boyutundan bağımsız ve kararlıdır; MI seyrek ama güçlü bağları, t-puanı sık ve güvenilir bağları öne çıkarır; G² birlikteliğin istatistiksel anlamlılığıdır (≥ 10,83 → p < 0,001). Konum profili sözcüğün solda mı sağda mı durduğunu gösterir.

EşdizimBirlikteToplamKonumlogDiceMItG²
benâmı62610,769,812,4571,1
imâmı1324110,347,713,59114,0
ağayı3619,387,571,7225,7
benâm41539,096,661,9829,2
çavuş31338,806,451,7121,0
nâm322.6078,605,575,54186,4
mîri44537,925,101,9420,6
paşayı34337,564,751,6714,0
vezîri59847,264,302,1220,4
efendi71.7107,003,992,4825,7
ziyâreti37056,964,041,6311,2
da37206,934,011,6211,1
imâm37916,813,881,6110,6
ağa72.0506,753,732,4523,3
beğ41.4756,393,391,8111,6
alî41.8996,043,031,769,8
binâ53.5235,502,461,838,9
mehemmed33.0454,971,931,283,6
sultân44.1934,941,891,464,6
gelüp35.0514,261,200,981,6
niçe47.0564,201,141,091,9
sene36.2403,960,900,801,0
olup617.2813,500,430,630,5
bin412.2673,410,340,420,2
paşa39.4783,360,300,320,1
ü311.2953,110,040,050,0
ammâ415.2293,100,030,040,0
üzre311.8893,04-0,03-0,040,0
edüp623.9573,03-0,04-0,070,0
yüz312.2722,99-0,08-0,100,0
u317.4342,49-0,58-0,860,6
ile423.7692,46-0,62-1,070,9
ve24147.9192,41-0,67-2,896,4

Dağılımsal komşular deneysel

Yalnız derlemde en az 8 kez geçen biçimler için hesaplanır.

“hümâm” ile başlayan ekli biçimler — Eski Türkçenin eklemeli yapısı. Yalnız biçimsel başlangıca bakılır; farklı kökler de girebilir.

Örnek bağlamlar

Tümü (87) →
EÇS X Y16b Ve kabîle-i İbn Hümâm ve kabîle-i Benî Cevvâre ve kabîle-i Benî Âyid bunlar dahi …
EÇS I 33b … p Yanko ibn Mâdyân'ın nebîresinden Vezendon nâm bir kıral-ı hümâm zuhûr edüp İslâmbol'u yedinci kerresinde anlar dahi amâr ed …
EÇS IX Y140b Orta hisârda Necmeddîn sarnıcı kurbunda Akşebîh Sultân u Hümâm Sultân ve niçe ziyâretler dahi etdik. Lâkin tahrîrinde tatv …
EÇS I 79a … evlûd-ı Mehemmed Hân müjdesin kızlar ağası getirince imâm-ı hümâm Yûsuf Efendi zâhir olunca hemân İbrâhîm Hân
EÇS IV 343a … elmiş hümâmı beş yüz guruşa aldıkları çokdur. Ve bu ahvâl-i hümâm ahâlî-i Mısır bâzergânları da gâyet çok besleyüp Reşîd'e ve …
EÇS IV 214a … ettâhdereli Alî Ağa ve'l-hâsıl yetmiş aded benâm mu‘temed-i hümâm kimesneler Bitlîs hânı ile paşa mâbeynin ıslâha gelüp hadîs …
EÇS IV 343b … er. Âhir Süleymân Hân Bağdâd üzre gelirken bir çavuş İmâm-ı hümâm içün bir vâkı‘a görüp ba‘de'l-feth İmâmın kabr-i kadîmîsin …
EÇS IX Y141a … h dedi ise Minkârîzâde gibi müftî-i enâm yâhûd dâr-ı bâkîde hümâm olmuşdur.
EÇS I 47b … sâhib-i kelâm ve muhibb-i fukarâ-yı hâs [u] âm bir vezîr-i hümâm idi.
EÇS III 114a Balı Kâtib Mescidi'ydi bu makâm / Câmi‘ etdi Osmân Ağa ol hümâm / Dedi târîhini Hâtif bü’l-heves / Oldu bin kırk sekizinde …