İçeriğe geç
Tarihsel DerlemEski Türkçe · Karahanlı · Eski Anadolu · Osmanlı Türkçesi · 7.–17. yy.
Çukurova Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi logosu Çukurova Üniversitesi logosu
Sözcük profili

hıref

olası alıntı: Arapça–Farsça Tüm bağlamlar →
96
geçiş
35,6
milyonda
3.368.
sıklık sırası
186.866 biçim içinde
1
eserde
14
ekli biçim
biçim ailesi
Eserlere göre sıklık (milyonda) — eserler kronolojik sırada
Veriyi tablo olarak gör
EserGeçişMilyonda
Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi9639,2

Metin içindeki dağılım

Her çizgi bir geçiştir; soldan sağa metnin başından sonuna. Juilland D, sözcüğün metnin on parçasına ne kadar eşit yayıldığını ölçer (1 = tam eşit).

EÇS D 0,77

Aynı sözcüğün çeviriyazı harfleri (ḳ/k, ġ/g, ḍ/d, ė/e, ŋ/n…) bakımından farklı yazılan biçimleri ve hangi eserde kullanıldıkları. Farkların önemli bir bölümü edisyonların çeviriyazı geleneğinden kaynaklanır; bir kısmı ise gerçek ses gelişimini yansıtır. Eş yazımlı farklı sözcükler de listeye girebilir.

BiçimEÇSToplam
hıref9696
hiref66

Eşdizimlilik

Sözcüğün ±4 sözcüklük penceresinde en az 3 kez birlikte geçtiği sözcükler. logDice (Rychlý 2008) derlem boyutundan bağımsız ve kararlıdır; MI seyrek ama güçlü bağları, t-puanı sık ve güvenilir bağları öne çıkarır; G² birlikteliğin istatistiksel anlamlılığıdır (≥ 10,83 → p < 0,001). Konum profili sözcüğün solda mı sağda mı durduğunu gösterir.

EşdizimBirlikteToplamKonumlogDiceMItG²
ehli981.79110,737,599,85854,1
dekâkîni3569,347,561,7225,6
teferrüc3719,207,211,7224,2
mevcûddur51989,126,472,2135,1
tahtırevânlar3869,086,941,7223,0
dükkânların42108,746,061,9725,8
mevcûd31458,676,181,7119,9
bezzâzistânı42588,535,771,9624,2
tüccâr31778,495,901,7018,7
pîrleri54388,265,332,1827,3
esnâfı91.0438,024,922,9044,2
neferât67317,894,852,3628,8
dükkân46457,474,451,9117,1
gerçi35267,304,321,6512,3
erbâbı59517,294,212,1219,8
kabri38906,643,571,599,4
cemî‘i113.6876,573,393,0031,9
gayrı31.4715,972,841,496,7
sâhibi31.6905,782,641,456,0
gûnâgûn31.8115,692,541,435,6
cümle2821.1975,432,214,1542,7
var87.6465,081,882,069,2
tahrîr33.0264,981,801,233,2
kadar44.2584,911,721,394,0
üzre1111.8894,911,702,3010,8
yokdur44.6454,791,601,343,5
vardır78.5684,731,521,725,7
aded79.0464,651,441,675,2
ammâ915.2294,271,051,563,9
yüz712.2724,211,001,332,7
olup817.2813,920,701,091,6
dahi513.1863,620,410,560,4
ü411.2953,520,320,390,2
ve50147.9193,470,251,121,5
bin412.2673,410,200,250,1
ile523.7692,78-0,44-0,790,5
u317.4342,49-0,73-1,130,9
edüp423.9572,45-0,77-1,411,4

Dağılımsal komşular deneysel

Yalnız derlemde en az 8 kez geçen biçimler için hesaplanır.

“hıref” ile başlayan ekli biçimler — Eski Türkçenin eklemeli yapısı. Yalnız biçimsel başlangıca bakılır; farklı kökler de girebilir.

Örnek bağlamlar

Tümü (96) →
EÇS VI 58a … vekâle-i garîbân-ı mücerredân kânları var kim kiminde ehl-i hıref hücreleri var.
EÇS I 4b 184. Esnâf-ı yüksükciyân ve ehl-i hıref, iğneciyân.
EÇS I 156b Esnâf-ı nakîbân-ı ehl-i hıref: Neferât 300, pîrleri Hazret-i Câbir-i Ensârî'dir. Kabri Mı …
EÇS I 156b Esnâf-ı meşâyihân-ı ehl-i hıref: Neferât 105, pîrleri Hazret-i Selmân'dır. Hazret-i Alî kem …
EÇS VI 165a … srden aşağı atılırlar. Ammâ bir cür’et dahi bu şehrin ehl-i hıref sıbyânları hânelerinden üstâdlarının dükkânlarına ta‘âm get …
EÇS I 153a … şâhî üzre İslâmbol'un dörd mevleviyyetinde olan cümle ehl-i hıref 57 fasıl olup cümlesi bin yüz sınıf ehl-i hıref olup alay-ı …
EÇS VIII 200a … Yüz bin kadar âdem dahi tüccârân-ı berr [ü] bihâr ve ehl-i hıref tahrîr olunmuşdur. Beher yevm üç bin koyun ve iki yüz sığır …
EÇS III 65a … kkânlarıdır ve muhtesib dükkânı bu mahaldedir kim bir ehl-i hıref vezn-i sultâniye hilâf edüp bir dirhem nâkıs vermeğe kâdir …
EÇS I 186b Bu ehl-i hıref tahtırevânlar üzre cevâhirlerin kâğıdlar üzre zeyn edüp ubû …
EÇS I 181a–181b Bu ehl-i hıref seyishâneler üzre dükkânların gûnâ-gûn kerevke ve Kabarti v …