İçeriğe geç
Tarihsel DerlemEski Türkçe · Karahanlı · Eski Anadolu · Osmanlı Türkçesi · 7.–17. yy.
Çukurova Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi logosu Çukurova Üniversitesi logosu
Sözcük profili

hakîkat

68
geçiş
25,2
milyonda
4.608.
sıklık sırası
186.866 biçim içinde
1
eserde
15
ekli biçim
biçim ailesi
Eserlere göre sıklık (milyonda) — eserler kronolojik sırada
Veriyi tablo olarak gör
EserGeçişMilyonda
Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi6827,8

Metin içindeki dağılım

Her çizgi bir geçiştir; soldan sağa metnin başından sonuna. Juilland D, sözcüğün metnin on parçasına ne kadar eşit yayıldığını ölçer (1 = tam eşit).

EÇS D 0,82

Eşdizimlilik

Sözcüğün ±4 sözcüklük penceresinde en az 3 kez birlikte geçtiği sözcükler. logDice (Rychlý 2008) derlem boyutundan bağımsız ve kararlıdır; MI seyrek ama güçlü bağları, t-puanı sık ve güvenilir bağları öne çıkarır; G² birlikteliğin istatistiksel anlamlılığıdır (≥ 10,83 → p < 0,001). Konum profili sözcüğün solda mı sağda mı durduğunu gösterir.

EşdizimBirlikteToplamKonumlogDiceMItG²
tarîkat122812,0011,053,46166,3
şerî‘at73611,119,912,6483,8
envârı41910,5610,032,0048,6
kelbde3210,4612,861,7351,1
ma‘rifet51389,647,492,2242,2
râhı31848,616,341,7120,5
ehli111.7917,604,933,2154,2
deyüp31.9715,592,921,506,9
derler44.1234,972,271,586,3
olan56.7714,581,871,635,7
yine57.3724,461,751,575,1
yokdur34.6454,381,681,192,9
üzre711.8894,261,551,745,8
ü511.2953,851,131,222,4
u517.4343,230,510,660,6
ve35147.9192,950,230,880,9
ammâ315.2292,68-0,03-0,040,0
edüp323.9572,03-0,69-1,060,8

Dağılımsal komşular deneysel

Yalnız derlemde en az 8 kez geçen biçimler için hesaplanır.

“hakîkat” ile başlayan ekli biçimler — Eski Türkçenin eklemeli yapısı. Yalnız biçimsel başlangıca bakılır; farklı kökler de girebilir.

Örnek bağlamlar

Tümü (68) →
EÇS X Y362b … e bunun kurbunda hâzır-ı esrâr-ı tarîkat ve nâzır-ı envâr-ı hakîkat Hazret-i eş-şeyh Muhammed el-Enverî.
EÇS VII 181b "Behey âdem kelbde ne hakî[ka]t olsa gerek. Hemân anlara verdiğin ekmeği fukarâlara ver. Yo …
EÇS I 144a … vermişdir. Ol asrın kutbu idi ve vâsıl-ı gencîne-i esrâr-ı hakîkat ve ser-çeşme-i ser-çeşmân-ı meşreb-i ma‘rifet, şem‘-i mihrâ …
EÇS I 149a … es-selâmü aleyk yâ ehl-i tarîkat ve ehl-i ma‘rifet ve ehl-i hakîkat" deyüp dörd kapu selâmların verüp ol ferzend,
EÇS I 164b Hakîkat ibtidâ askerin müfîd [ü] muhtasarı ubûr edüp giderek mankal …
EÇS X Y143a … lâfet Hazret-i Yûsuf'a intikâl edüp bu anbârları inşâ etdi. Hakîkat yedi yıl kaht [u] galâ olup Mısır'ın Yûsuf kıtlığı meşhûrdu …
EÇS IV 399a … iyyet-i dünyâyı Atlas ve Minor ve Coğrafiyye kitâbları gibi hakîkat üzre yazamamışlardır. Ammâ merkûm Mıkdısî-i Yarmenî bu arz- …
EÇS I 149b … ibidir, kâr [u] kesbinden kalır. Ammâ şerî‘at ve tarîkat ve hakîkat ve ma‘rifetden hâric söz söylemeyeler. Eğer şeyh ve nakîb m …
EÇS IX Y375b–Y376a … üp avdetimizde dahi Mısır yoluyla yine aceleye düşdü. Meğer hakîkat şâm'ın gidişi cemî‘i zamânda acele imiş, dönüşü âheste âhes …
EÇS X Y54a … pâdişâhı hıfz [u] hırâset üzre olmadan âciz olmuşlardı. Ve hakîkat Selîm Hân'da bir vehm târî olup bir ân gâfil yatmazmış. Hik …