İçeriğe geç
Tarihsel DerlemEski Türkçe · Karahanlı · Eski Anadolu · Osmanlı Türkçesi · 7.–17. yy.
Çukurova Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi logosu Çukurova Üniversitesi logosu
Sözcük profili

hande

25
geçiş
9,3
milyonda
10.983.
sıklık sırası
186.866 biçim içinde
1
eserde
8
ekli biçim
biçim ailesi
Eserlere göre sıklık (milyonda) — eserler kronolojik sırada
Veriyi tablo olarak gör
EserGeçişMilyonda
Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi2510,2

Metin içindeki dağılım

Her çizgi bir geçiştir; soldan sağa metnin başından sonuna. Juilland D, sözcüğün metnin on parçasına ne kadar eşit yayıldığını ölçer (1 = tam eşit).

EÇS D 0,78

Eşdizimlilik

Sözcüğün ±4 sözcüklük penceresinde en az 3 kez birlikte geçtiği sözcükler. logDice (Rychlý 2008) derlem boyutundan bağımsız ve kararlıdır; MI seyrek ama güçlü bağları, t-puanı sık ve güvenilir bağları öne çıkarır; G² birlikteliğin istatistiksel anlamlılığıdır (≥ 10,83 → p < 0,001). Konum profili sözcüğün solda mı sağda mı durduğunu gösterir.

EşdizimBirlikteToplamKonumlogDiceMItG²
halk35147,516,301,7120,3
ederek42.0895,954,691,9218,4
ederler54.5655,163,892,0817,7
edüp923.9573,622,342,4115,0
cümle521.1972,951,671,534,8
olup317.2812,511,230,991,7
ve8147.9190,83-0,45-1,050,9

Dağılımsal komşular deneysel

Yalnız derlemde en az 8 kez geçen biçimler için hesaplanır.

“hande” ile başlayan ekli biçimler — Eski Türkçenin eklemeli yapısı. Yalnız biçimsel başlangıca bakılır; farklı kökler de girebilir.

Örnek bağlamlar

Tümü (25) →
EÇS X Y416b … demin öldüğüne âh u efgân ve girye vü nâlân etmezler, belki hande ederler. Hakîr su’âl edüp,
EÇS X Y250a … koyup niçe yüz gılmânlar pederlerinden gördükleri üzre kimi hande(?) ederek kimi gülüp şaka ederek kimi tevhîd ederek esvâk-ı …
EÇS III 40a hande
EÇS III 139a Ol gün câmi‘de cümle cemâ‘at hande künân olup hemân hatîb Allahu a‘lem hicâbından merhûm oldu. …
EÇS X Y315b Derhâl cümle halk hande edüp "Bu Mekkevî ve Ebtahî Arab melik mi olsa gerek?" deyü …
EÇS X Y426a … gelüp ta‘am tenâvül etdik. Hakîrin ta‘accüb etdiğine anlar hande ederler. Ba‘dehu bu sahrâdan kalkup yine Nîl cenbinde cânib …
EÇS III 130a–130b … reyi getirelim" dediler. Cânım getirin, dedim. Ol ân kefere hande ederek gelüp eydür: "Sultânım, ol karı başka soydur. Kış gi …
EÇS I 198b … r ile pür-silâh güzer ederek reftâr etdiklerinde cümle halk hande edüp hayrân olurlar. Bu hâlile geçerler.
EÇS VIII 319b … hey’et-i mecmû‘a-i müdhikleri var kim görenler hayrân olup hande ederler. Ve kendüleri de dâ’imâ pişmiş koyun başı gibi sırı …
EÇS V 13a Hazz edüp nîm hande etdi, "Evliyâm, bu kertem pereset ne lisândır" dedi.