İçeriğe geç
Tarihsel DerlemEski Türkçe · Karahanlı · Eski Anadolu · Osmanlı Türkçesi · 7.–17. yy.
Çukurova Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi logosu Çukurova Üniversitesi logosu
Sözcük profili

hizmetkâr

9
geçiş
3,3
milyonda
23.985.
sıklık sırası
186.866 biçim içinde
1
eserde
13
ekli biçim
biçim ailesi
Eserlere göre sıklık (milyonda) — eserler kronolojik sırada
Veriyi tablo olarak gör
EserGeçişMilyonda
Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi93,7

Metin içindeki dağılım

Her çizgi bir geçiştir; soldan sağa metnin başından sonuna. Juilland D, sözcüğün metnin on parçasına ne kadar eşit yayıldığını ölçer (1 = tam eşit).

EÇS D 0,55

Eşdizimlilik

Sözcüğün ±4 sözcüklük penceresinde en az 3 kez birlikte geçtiği sözcükler. logDice (Rychlý 2008) derlem boyutundan bağımsız ve kararlıdır; MI seyrek ama güçlü bağları, t-puanı sık ve güvenilir bağları öne çıkarır; G² birlikteliğin istatistiksel anlamlılığıdır (≥ 10,83 → p < 0,001). Konum profili sözcüğün solda mı sağda mı durduğunu gösterir.

EşdizimBirlikteToplamKonumlogDiceMItG²
olup317.2812,512,701,476,3
ve4147.919-0,170,020,030,0

Dağılımsal komşular deneysel

Yalnız derlemde en az 8 kez geçen biçimler için hesaplanır.

“hizmetkâr” ile başlayan ekli biçimler — Eski Türkçenin eklemeli yapısı. Yalnız biçimsel başlangıca bakılır; farklı kökler de girebilir.

Örnek bağlamlar

Tümü (9) →
EÇS VII 84b … ân ve Macar ve Boğdan kefereleri gâyet çiftçi ve dihkânî ve hizmetkâr olur. Elhâsıl Âl-i Osmân'da böyle bir ganîmet ve metîn ü mü …
EÇS X Y124b … t ikrâmlar edüp tatyîb-i hâtırım ile mukayyed olup bize bir hizmetkâr verüp bir hayli âdem ile bizi Hilevne sahrâsında Tekeli Paş …
EÇS II 365a–366a … du ve giden gitdi. Biz pâdişâh emriyle münhedim olup mâldan hizmetkâr başlarından ayrıldık. Sen dahi başın havfine düşüp böyle gi …
EÇS II 241b–242a … ğın kemerine bend edüp kendüni dâima muhâfazada ol. Su uyur hizmetkâr u ağyâr u ayyâr düşmanları uyumaz. Kibâr-ı evliyâullah ziyâ …
EÇS X Y48a … üstağrak oldular kim bir şütürbân ve bir harbende ücret ile hizmetkâr iken kendiler birer ikişer katâr deve yükü mâl-ı Kârûn'a mâ …
EÇS I 79a … nelerin kat‘-ı erzâkıyla mukayyed olup devletde eyle dîndâr hizmetkâr vezîr-i müdebbiri (---) sonra ma‘zûl edüp Malgara'ya nefy-i …
EÇS III 140b … t mahbûbe kızlardır. Anlara bu şehirde orfene derler, ya‘nî hizmetkâr derler. Ammâ gayri diyârda orfene fâhişeye derler. Bu şehri …
EÇS X Y80a … öle kaçmaya. Ve bir amûdda hırsız ev açmaya. Ve bir köle ve hizmetkâr ağasına hiyânet etmeğe kasd ederse eli kıvrıla. Ve bir amûd …
EÇS X Y73b Kavvâs / yay taşıyıcı, hizmetkâr.