İçeriğe geç
Tarihsel DerlemEski Türkçe · Karahanlı · Eski Anadolu · Osmanlı Türkçesi · 7.–17. yy.
Çukurova Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi logosu Çukurova Üniversitesi logosu
Sözcük profili

hudâ

2.582
geçiş
956,9
milyonda
81.
sıklık sırası
186.866 biçim içinde
1
eserde
59
ekli biçim
biçim ailesi
Eserlere göre sıklık (milyonda) — eserler kronolojik sırada
Veriyi tablo olarak gör
EserGeçişMilyonda
Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi2.5821.054,7

Metin içindeki dağılım

Her çizgi bir geçiştir; soldan sağa metnin başından sonuna. Juilland D, sözcüğün metnin on parçasına ne kadar eşit yayıldığını ölçer (1 = tam eşit).

EÇS D 0,92

Aynı sözcüğün çeviriyazı harfleri (ḳ/k, ġ/g, ḍ/d, ė/e, ŋ/n…) bakımından farklı yazılan biçimleri ve hangi eserde kullanıldıkları. Farkların önemli bir bölümü edisyonların çeviriyazı geleneğinden kaynaklanır; bir kısmı ise gerçek ses gelişimini yansıtır. Eş yazımlı farklı sözcükler de listeye girebilir.

BiçimEÇSToplam
hudâ2.5822.582
hüdâ1616
hûdâ22

Eşdizimlilik

Sözcüğün ±4 sözcüklük penceresinde en az 3 kez birlikte geçtiği sözcükler. logDice (Rychlý 2008) derlem boyutundan bağımsız ve kararlıdır; MI seyrek ama güçlü bağları, t-puanı sık ve güvenilir bağları öne çıkarır; G² birlikteliğin istatistiksel anlamlılığıdır (≥ 10,83 → p < 0,001). Konum profili sözcüğün solda mı sağda mı durduğunu gösterir.

EşdizimBirlikteToplamKonumlogDiceMItG²
hamdi89393213,026,9729,648.417,6
hikmeti70897612,676,5726,335.780,3
biemri14122410,696,3611,731.080,9
azameti10011410,256,849,91890,2
sun‘ı9822010,165,869,73655,0
âlimdir889010,087,009,31838,8
ede685099,494,137,77269,4
mahlûkı54959,376,217,25397,1
selâmetle542049,315,117,14292,9
bilür472449,094,656,58222,0
müyesser454198,943,816,23158,6
gün843.3008,871,736,4185,6
hisâbın371628,794,905,88188,4
ammâ19815.2298,510,765,7947,7
hakkıyçün28528,446,145,22201,5
böyle451.8348,381,684,6243,5
yine987.3728,330,804,2025,4
ziyâret306478,252,604,5759,0
hakîr452.3018,241,354,0830,0
resûli262438,243,804,7391,4
sene816.2408,230,763,6919,3
mahalde432.2258,201,343,9628,0
halâs319278,182,134,2944,3
olup17217.2818,150,383,0311,1
oldu503.3618,110,963,4318,1
iken361.8158,071,373,6824,6
feth372.0568,031,233,5021,0
gece321.4318,031,553,7226,9
eyleye211297,994,414,3791,7
ola321.5887,971,403,5122,5
hıfz222967,973,284,2161,9
sıhhat20897,944,884,32101,1
âsân201137,934,534,2890,8
küffâr311.6037,921,343,3620,2
ederken269447,921,853,6829,4
bilir212777,913,314,1259,9
edüp19323.9577,900,070,690,5
kadar484.2587,850,562,226,4
islâm281.4267,841,363,2318,8
ü9511.2957,810,140,880,8

Dağılımsal komşular deneysel

Yalnız derlemde en az 8 kez geçen biçimler için hesaplanır.

“hudâ” ile başlayan ekli biçimler — Eski Türkçenin eklemeli yapısı. Yalnız biçimsel başlangıca bakılır; farklı kökler de girebilir.

Örnek bağlamlar

Tümü (2.582) →
EÇS II 369b–370a … deli iki buçuk sene oldu. Bu imâristânı görmemişdim. Hamd-i Hudâ güzel imâr olmuş. Hudâ mübârek eyleye" dedikde {Târîh-i Sar …
EÇS IX Y269b … al‘a ma‘mûr olunması farz-ı ayn mesâbesi bir şeydir. Hamd-i Hudâ Hüseyin Paşa efendimizin velvelesinden cemî‘i Urbân-ı bî-ed …
EÇS VI 5b … ir gecede ılgarup bu kal‘a kâfirin zann edüp geldik. Hamd-i Hudâ diyâr-ı İslâm'a kadem basdık" dediğimizde,
EÇS I 35a … limîn ola" deyü rumûz [u] künûz ile hayr du‘â edüp hikmet-i Hudâ lafz-ı Arapça , Arapça İslâmbol fethine târîh vâkı‘ olm …
EÇS IX Y56a … kabûlde vâki‘ olup imzâ-yı şer‘-i Resûl-i mübîn olup hamd-i Hudâ bilâ-ceng [ü] cidâl bîm [ü] ra‘b-i savlet-i asâkir-i İslâm …
EÇS VIII 200b … îf olduk kim gûyâ mûy-misâl olup kadîd-i mahz olduk. Hamd-i Hudâ bir gün buz sökülüp ol gece karşu tarafdan gemiler gelüp za …
EÇS III 63b … n feth edüp fâtih-i sâlis olup kayâsireler bu senede hamd-i Hudâ inkırâz bulup ilâ haze'l-ân kal‘a-i Kayseriyye dest-i İslâm …
EÇS VI 167a Hamd-i Hudâ bu şehirde üç gün zevk u safâlar edüp sene (---) îd-i (---) …
EÇS VIII 295b–296a … mân bir gencîne-i pinhân bârûd hazînesine mâlik olup hamd-i Hudâ Kızıl tabyanın etrâf-ı eknâfın kesüp lağımlardan ve nâm-ı k …
EÇS II 247b Andan yüz mil pupa eyyâm ile Hudâ âsân edüp bir günde,