İçeriğe geç
Tarihsel DerlemEski Türkçe · Karahanlı · Eski Anadolu · Osmanlı Türkçesi · 7.–17. yy.
Çukurova Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi logosu Çukurova Üniversitesi logosu
Sözcük profili

hurde

255
geçiş
94,5
milyonda
1.276.
sıklık sırası
186.866 biçim içinde
1
eserde
20
ekli biçim
biçim ailesi
Eserlere göre sıklık (milyonda) — eserler kronolojik sırada
Veriyi tablo olarak gör
EserGeçişMilyonda
Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi255104,2

Metin içindeki dağılım

Her çizgi bir geçiştir; soldan sağa metnin başından sonuna. Juilland D, sözcüğün metnin on parçasına ne kadar eşit yayıldığını ölçer (1 = tam eşit).

EÇS D 0,75

Aynı sözcüğün çeviriyazı harfleri (ḳ/k, ġ/g, ḍ/d, ė/e, ŋ/n…) bakımından farklı yazılan biçimleri ve hangi eserde kullanıldıkları. Farkların önemli bir bölümü edisyonların çeviriyazı geleneğinden kaynaklanır; bir kısmı ise gerçek ses gelişimini yansıtır. Eş yazımlı farklı sözcükler de listeye girebilir.

BiçimEÇSToplam
hurde255255
hûrde1717

Eşdizimlilik

Sözcüğün ±4 sözcüklük penceresinde en az 3 kez birlikte geçtiği sözcükler. logDice (Rychlý 2008) derlem boyutundan bağımsız ve kararlıdır; MI seyrek ama güçlü bağları, t-puanı sık ve güvenilir bağları öne çıkarır; G² birlikteliğin istatistiksel anlamlılığıdır (≥ 10,83 → p < 0,001). Konum profili sözcüğün solda mı sağda mı durduğunu gösterir.

EşdizimBirlikteToplamKonumlogDiceMItG²
taşlar1416010,116,853,71106,6
bûkalemûn9949,726,982,9870,2
gözü101719,596,273,1267,9
ruhâmdır699,549,782,4574,8
münakkaş143799,505,613,6782,1
kuş102329,395,833,1161,7
mihrâbı123329,395,583,3969,8
nakşı113649,195,323,2360,1
çakıl5339,157,652,2243,9
münakkaşdır5419,117,332,2241,5
minberi82229,105,572,7746,5
taşlı61089,086,202,4240,1
havlısız4358,827,241,9932,7
ruhâm4418,797,011,9831,3
döşelidir51178,785,822,2030,7
sütûnı51338,725,642,1929,5
zîkıymet94558,704,712,8941,6
şâhî73148,664,882,5634,0
kubbeler4728,656,201,9726,7
mahfili4868,595,941,9725,3
kemerler4888,585,911,9725,1
püsûskârîsi358,569,631,7336,4
bâğçesiz4968,545,781,9624,4
elvân84568,534,542,7135,2
hind51908,525,122,1725,9
câmları3148,518,151,7328,6
taşı62838,514,812,3628,6
minberdir3218,487,561,7225,9
zahmı3228,477,491,7225,6
döşenmiş3258,467,311,7224,8
temeli3298,447,101,7223,9
oyma3308,437,051,7223,7
sadefkârî3338,426,911,7223,1
temelleri3358,416,821,7222,7
gâh52358,394,812,1623,8
musanna118538,354,093,1241,9
emîni85858,294,182,6731,3
topları97318,224,032,8233,5
sihri41958,194,761,9318,8
i‘câz3838,185,581,7017,4

Dağılımsal komşular deneysel

Yalnız derlemde en az 8 kez geçen biçimler için hesaplanır.

“hurde” ile başlayan ekli biçimler — Eski Türkçenin eklemeli yapısı. Yalnız biçimsel başlangıca bakılır; farklı kökler de girebilir.

Örnek bağlamlar

Tümü (255) →
EÇS X Y73b Hurde / gümrükdür.
EÇS III 103a–104a … harem kapusu önüne gelince kılıç üşürüp niçe yerden zahm-ı hurde edüp leşin harem kapusu önünde bırağup koynundan bir telhis …
EÇS X Y312b … içün sâbûn etmek murâd edinirse bu gâsûlü dibeklerde döğüp hurde eder. Ba‘dehu bu kurâya mahsûs bir gûne türâb vardır, ol tü …
EÇS VII 46a … dörder araba yürümek mümkindir. Ve cümle temelleri altında hurde kemerleri olup temeli cümle boşdur kim hîn-ı muhâsarada lağ …
EÇS IV 295b … m vâcibü's-seyrdir. Yine bu buhayre içre bir gûne sîm-endâm hurde balıklar olur sayyâdlar anı dutup yağından fitilleri yakup …
EÇS X Y363a … buhûr ederler, bi-emrillâh halâs olur. Ve ayda birer kerre hurde pelîd gibi kabuklu ve içi çekirdekli bir humûzetli âbdâr me …
EÇS VIII 350b … p vilâyet vilâyet gitmez. Ve içinde haşhâş dânesinden hayâl hurde tohumları var. Bir âdem üç dörd vukıyyesin yese aslâ imtilâ …
EÇS X Y93a … -gûn mermer-i hâm ile kaplıdır. Ve bu mermerlerden yukarusu hurde mînâsı ile gûnâ-gûn şükûfe ve şecer-i Tûbâ ve bahâristân na …
EÇS V 55a … lı, yolun iki tarafında ancak birer âdem sığar yigirmi aded hurde dükkâncıkları kurbunda bir küçücük üç kurnalı hammâmı vardı …
EÇS IX Y321a … i var. Tûlen ve arzan yüz yetmişer adımdır, kâmil ve serâpâ hurde çakıl taşı döşelidir.