İçeriğe geç
Tarihsel DerlemEski Türkçe · Karahanlı · Eski Anadolu · Osmanlı Türkçesi · 7.–17. yy.
Çukurova Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi logosu Çukurova Üniversitesi logosu
Sözcük profili

ibretnümâlar

35
geçiş
13,0
milyonda
8.393.
sıklık sırası
186.866 biçim içinde
1
eserde
10
ekli biçim
biçim ailesi
Eserlere göre sıklık (milyonda) — eserler kronolojik sırada
Veriyi tablo olarak gör
EserGeçişMilyonda
Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi3514,3

Metin içindeki dağılım

Her çizgi bir geçiştir; soldan sağa metnin başından sonuna. Juilland D, sözcüğün metnin on parçasına ne kadar eşit yayıldığını ölçer (1 = tam eşit).

EÇS D 0,78

Eşdizimlilik

Sözcüğün ±4 sözcüklük penceresinde en az 3 kez birlikte geçtiği sözcükler. logDice (Rychlý 2008) derlem boyutundan bağımsız ve kararlıdır; MI seyrek ama güçlü bağları, t-puanı sık ve güvenilir bağları öne çıkarır; G² birlikteliğin istatistiksel anlamlılığıdır (≥ 10,83 → p < 0,001). Konum profili sözcüğün solda mı sağda mı durduğunu gösterir.

EşdizimBirlikteToplamKonumlogDiceMItG²
âsârı45257,876,201,9726,6
cisri36577,155,461,6916,9
niçe147.0566,024,263,5556,8
tahrîr43.0265,423,671,8413,0
biri32.8195,113,361,568,6
vardır68.5684,512,752,0912,8
gibi34.6054,412,651,466,0
var47.6464,092,331,606,6
bin512.2673,741,971,676,3
yüz512.2723,731,971,676,3
ammâ615.2293,691,921,807,2
ile623.7693,051,281,443,6
edüp423.9572,450,690,760,8
ve12147.9191,41-0,36-0,970,8

Dağılımsal komşular deneysel

Yalnız derlemde en az 8 kez geçen biçimler için hesaplanır.

“ibretnümâlar” ile başlayan ekli biçimler — Eski Türkçenin eklemeli yapısı. Yalnız biçimsel başlangıca bakılır; farklı kökler de girebilir.

Örnek bağlamlar

Tümü (35) →
EÇS VII 158b … ] temâşâ edüp andan yine maşrık tarafına 5 sâ‘at gidüp niçe ibret-nümâlar görüp,
EÇS X Y422b "Dahi ne seyre ve ne ibret-nümâlar seyr etdirsem gerekdir kim herbiri vâcibü's-seyrdir" dedile …
EÇS VI 81a … , ammâ yine bu şehir içre âsâr-ı kadîmelerden niçe bin gûne ibret-nümâlar çokdur. Hudâ-yı Müte‘âl dahi ziyâde amâr ede.
EÇS IV 230b … peştemâller ve her birinin ellerinde birer mücevher fağfûrî ibret-nümâlar ile mümessek ve mu‘amber ta‘âmlar ile kâmil iki yüz gulâm-ı …
EÇS III 42a … olmuş bir uluç âdemîsi idi. Netîce-i merâm üç gün hengâme-i ibret-nümâlar etdi kim âdem vâlih u mebhût olur. Bu üç günde cemî‘i a‘yân …
EÇS VIII 223a … yerlerde üç bin aded yerlerde Belkîs Ana hâtırıyçün kasr-ı ibret-nümâlar amâr edüp rûy-ı arzı ba‘de't-Tûfân Hazret-i Süleymân amâr e …
EÇS IV 338b … saçma ve havan ve şayka ve darbzen ve müşkat misilli top-ı ibret-nümâlar hizmet ederler. Bu kal‘a-i Bağdâd'da olan toplar bir diyârd …
EÇS III 78b … ülvahhâb'ın cemî‘i der-i dîvârında ol kadar gûnâ-gûn hatt-ı ibret-nümâlar ile ebyât-ı eş‘ârlar tahrîr olunmuşdur, bir yere cem‘ olsa …
EÇS III 161b … e cümle (---) minâre-i bânghâne nümâyân idi. Sâ‘ir ebniye-i ibret-nümâlar dahi esnâfıyla tahrîr olunur.
EÇS VII 61a … âveylâ [ve] vâledâ ve feza‘ u çeza‘ {eder} şekilli tasvîr-i ibret-nümâlar göstermiş kim âdem gördükde vücûdu berk-i hazân gibi dir di …