İçeriğe geç
Tarihsel DerlemEski Türkçe · Karahanlı · Eski Anadolu · Osmanlı Türkçesi · 7.–17. yy.
Çukurova Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi logosu Çukurova Üniversitesi logosu
Sözcük profili

ihtimâm

71
geçiş
26,3
milyonda
4.423.
sıklık sırası
186.866 biçim içinde
1
eserde
6
ekli biçim
biçim ailesi
Eserlere göre sıklık (milyonda) — eserler kronolojik sırada
Veriyi tablo olarak gör
EserGeçişMilyonda
Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi7129,0

Metin içindeki dağılım

Her çizgi bir geçiştir; soldan sağa metnin başından sonuna. Juilland D, sözcüğün metnin on parçasına ne kadar eşit yayıldığını ölçer (1 = tam eşit).

EÇS D 0,84

Eşdizimlilik

Sözcüğün ±4 sözcüklük penceresinde en az 3 kez birlikte geçtiği sözcükler. logDice (Rychlý 2008) derlem boyutundan bağımsız ve kararlıdır; MI seyrek ama güçlü bağları, t-puanı sık ve güvenilir bağları öne çıkarır; G² birlikteliğin istatistiksel anlamlılığıdır (≥ 10,83 → p < 0,001). Konum profili sözcüğün solda mı sağda mı durduğunu gösterir.

EşdizimBirlikteToplamKonumlogDiceMItG²
cidd195612,2610,654,36250,6
ciddi91211,7911,803,00139,0
bezli148511,529,613,74161,4
cehd73911,039,742,6481,9
sa‘y85511,029,432,8290,0
cehdi5911,0011,372,2472,3
tâm99910,768,752,9992,3
sa‘yi52910,689,682,2358,1
termîme32110,069,411,7333,6
itmâmına3359,868,671,7330,3
fethine31268,966,821,7222,5
etmeğe159208,956,283,82101,5
ziyâde35987,204,571,6613,3
olundu48767,114,441,9117,0
ü3411.2956,623,845,42119,5
etdiler51.9886,313,582,0515,7
etdi52.1516,203,472,0315,0
olunup31.7535,753,021,527,3
asker31.9055,642,901,506,9
edüp2723.9575,202,424,2347,6
u1517.4344,812,032,9319,8
sene36.2403,961,190,971,6
niçe37.0563,791,010,871,2
yine37.3723,720,950,841,1
dahi413.1863,310,530,610,5
ile723.7693,270,480,750,7
ammâ315.2292,68-0,10-0,120,0
cümle421.1972,62-0,16-0,230,0
olup317.2812,50-0,28-0,370,1
ve15147.9191,73-1,05-4,1710,8

Dağılımsal komşular deneysel

Yalnız derlemde en az 8 kez geçen biçimler için hesaplanır.

“ihtimâm” ile başlayan ekli biçimler — Eski Türkçenin eklemeli yapısı. Yalnız biçimsel başlangıca bakılır; farklı kökler de girebilir.

Örnek bağlamlar

Tümü (71) →
EÇS VII 41a … undu. Ve kal‘anın câ-be-câ yerlerin ta‘mîr ü termîme sa‘y-i ihtimâm olundu. Ammâ,
EÇS V 56b … ş ve kireç taşıyup her gün işlenenden ziyâde tekayyüd-i tam ihtimâm edüp ba‘zı münhedim olan yerlere kara çavlar çatılup fütûhâ …
EÇS V 63b … ekir Ağa hânesinde sehel ârâm edüp atlar gelüp andan cehd-i ihtimâm ile nısfu'l-leylde,
EÇS VIII 234b … dim edüp şehrinin hükûmetin feth ü fütûhuna sa‘y [ü] cidd-i ihtimâm eden Gâzî Durhân Beğ'e ihsân edüp bu şehir etrâfında dahi n …
EÇS I 36a … minâre yeri inşâ edüp anda du‘â etdim. Hemân fethine bezl-i ihtimâm eyle" deyince cümle huzzâr-ı meclis Fâtiha-i ümmü'l-kitâb k …
EÇS VI 76b … vü berâyâlar ile hüsn-i ülfet edüp kal‘anın amârına cidd ü ihtimâm ederek (---) sene kâmil ve mükemmel Süleymân Hân devletinde …
EÇS X Y193b–Y194a … ne başı olmağile Mısır hazînesi paşaya ilzâm olup tahsîline ihtimâm olunup defterdâr paşa ve çavuşlar kethudâsı ve müteferrikab …
EÇS IX Y229b … m'i ve gayri enbiyâların na‘ş-ı şerîflerin çıkarmağa sa‘y-i ihtimâm murâd edindikde niçe bin ummâlleri helâk olup ferâgat etmiş …
EÇS I 8b–9a … ahallin âb [u] hevâsından hazz edüp bir kal‘a bünyâd etmeğe ihtimâm etdi. Zîrâ bu Yanko ibn Mâdyân, cihângîr-i kübrâ azîmü'ş-şâ …
EÇS VIII 313a–313b … nup fethi müyesser olmayup âhır-ı kâr yine fethine cidd [ü] ihtimâm [u] bezl-i himmet etmek içün Sultân İbrâhîm Hân bu Kandiye' …