Veriyi tablo olarak gör
| Eser | Geçiş | Milyonda |
|---|---|---|
| Dede Korkut Kitabı | 17 | 524,0 |
| Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi | 136 | 55,6 |
Metin içindeki dağılım
Her çizgi bir geçiştir; soldan sağa metnin başından sonuna. Juilland D, sözcüğün metnin on parçasına ne kadar eşit yayıldığını ölçer (1 = tam eşit).
Yazım değişkeleri
Tarihsel ses ve yazım denklikleri →Aynı sözcüğün çeviriyazı harfleri (ḳ/k, ġ/g, ḍ/d, ė/e, ŋ/n…) bakımından farklı yazılan biçimleri ve hangi eserde kullanıldıkları. Farkların önemli bir bölümü edisyonların çeviriyazı geleneğinden kaynaklanır; bir kısmı ise gerçek ses gelişimini yansıtır. Eş yazımlı farklı sözcükler de listeye girebilir.
Eserlere göre kullanım
Tüm anlam ayrışmaları →Sözcüğün (yazım farkları birleştirilerek: ince) her eserde ±3 sözcüklük pencerede birlikte geçtiği sözcükler. Ortadaki sütun iki eserin paylaştığı bağlamlardır; yanlardakiler yalnız o esere özgüdür. Benzerlik iki eserdeki bağlam profillerinin kosinüsüdür: 0'a yakın değer sözcüğün o eserlerde farklı anlam ya da işlevle kullanıldığını düşündürür.
Karşılaştırma için sözcüğün en az iki eserde 5 ya da daha çok geçmesi gerekir; şu an yalnız bir eserde bu sıklığa ulaşıyor.
Eşdizimlilik
Sözcüğün ±4 sözcüklük penceresinde en az 3 kez birlikte geçtiği sözcükler. logDice (Rychlý 2008) derlem boyutundan bağımsız ve kararlıdır; MI seyrek ama güçlü bağları, t-puanı sık ve güvenilir bağları öne çıkarır; G² birlikteliğin istatistiksel anlamlılığıdır (≥ 10,83 → p < 0,001). Konum profili sözcüğün solda mı sağda mı durduğunu gösterir.
| Eşdizim | Birlikte | Toplam | Konum | logDice | MI | t | G² |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| karavullar | 17 | 125 | 10,97 | 8,23 | 4,11 | 162,7 | |
| billü | 9 | 9 | 10,83 | 11,11 | 3,00 | 138,6 | |
| ḳırḳ | 12 | 114 | 10,52 | 7,86 | 3,45 | 108,2 | |
| beli | 9 | 113 | 10,11 | 7,46 | 2,98 | 75,9 | |
| ḳızıla | 4 | 6 | 9,69 | 10,52 | 2,00 | 54,0 | |
| boyı | 4 | 17 | 9,59 | 9,02 | 2,00 | 43,1 | |
| boğum | 4 | 21 | 9,56 | 8,71 | 2,00 | 41,2 | |
| belleri | 4 | 26 | 9,52 | 8,41 | 1,99 | 39,3 | |
| karavul | 4 | 33 | 9,46 | 8,06 | 1,99 | 37,2 | |
| karavulumuz | 3 | 5 | 9,28 | 10,37 | 1,73 | 39,5 | |
| tabanları | 3 | 6 | 9,27 | 10,11 | 1,73 | 37,9 | |
| baldırları | 3 | 9 | 9,25 | 9,52 | 1,73 | 34,7 | |
| gömlekler | 3 | 9 | 9,25 | 9,52 | 1,73 | 34,7 | |
| elekden | 3 | 12 | 9,22 | 9,11 | 1,73 | 32,7 | |
| karavula | 3 | 13 | 9,21 | 8,99 | 1,73 | 32,2 | |
| ḳızuŋ | 3 | 21 | 9,14 | 8,30 | 1,73 | 29,0 | |
| belli | 3 | 26 | 9,10 | 7,99 | 1,73 | 27,6 | |
| yoldur | 4 | 89 | 9,08 | 6,63 | 1,98 | 29,0 | |
| geçmiş | 3 | 31 | 9,06 | 7,74 | 1,72 | 26,5 | |
| ileride | 3 | 41 | 8,99 | 7,33 | 1,72 | 24,8 | |
| erba‘aya | 3 | 64 | 8,82 | 6,69 | 1,72 | 22,0 | |
| ta‘yîn | 7 | 359 | 8,81 | 5,43 | 2,58 | 39,1 | |
| uzun | 6 | 410 | 8,45 | 5,01 | 2,37 | 30,2 | |
| girdi | 3 | 137 | 8,41 | 5,59 | 1,70 | 17,5 | |
| mermer | 6 | 435 | 8,39 | 4,93 | 2,37 | 29,5 | |
| başları | 3 | 159 | 8,30 | 5,38 | 1,69 | 16,6 | |
| dîvâr | 3 | 234 | 7,99 | 4,82 | 1,67 | 14,3 | |
| karadeniz | 3 | 292 | 7,79 | 4,50 | 1,66 | 13,0 | |
| ileri | 3 | 300 | 7,76 | 4,46 | 1,65 | 12,9 | |
| yemîn | 3 | 382 | 7,52 | 4,11 | 1,63 | 11,5 | |
| serâmed | 3 | 400 | 7,47 | 4,05 | 1,63 | 11,2 | |
| herkes | 3 | 520 | 7,19 | 3,67 | 1,60 | 9,8 | |
| atlar | 3 | 531 | 7,17 | 3,64 | 1,59 | 9,6 | |
| vâsi | 4 | 793 | 7,11 | 3,48 | 1,82 | 12,0 | |
| gibi | 18 | 4.605 | 6,95 | 3,11 | 3,75 | 46,0 | |
| olunup | 7 | 1.753 | 6,91 | 3,14 | 2,35 | 18,1 | |
| koyup | 4 | 942 | 6,90 | 3,23 | 1,79 | 10,8 | |
| içine | 3 | 681 | 6,88 | 3,28 | 1,55 | 8,3 | |
| bunun | 3 | 689 | 6,87 | 3,26 | 1,55 | 8,2 | |
| beyâz | 5 | 1.534 | 6,60 | 2,85 | 1,92 | 11,1 |
Hemen solunda
Hemen sağında
Dağılımsal komşular deneysel
Yalnız derlemde en az 8 kez geçen biçimler için hesaplanır.
Biçim ailesi
ince* ile tüm bağlamlar →“ince” ile başlayan ekli biçimler — Eski Türkçenin eklemeli yapısı. Yalnız biçimsel başlangıca bakılır; farklı kökler de girebilir.
Örnek bağlamlar
Tümü (153) →| EÇS II 336b | … mleden şecî‘ ve bahâdır ve zor-âver, server [ve] dilâver ve | ince | belli, yassı yağrınlı, kıtîfleri vâsi‘, bâzûları kalın, par … |
| EÇS X Y125a–Y125b | … etdi. Cümlesi cân havli ile cabalayarak birbirlerin sokarak | ince | beyâz yılanlar kol kalınlığı kadar olup kapuları ve hücreni … |
| EÇS VIII 343b | Bu varoş hemân bir | ince | dil gibi bir kumsal yerde iki yüz elli adım tavîl bir burun … |
| EÇS VIII 336a | … ve kara kaşlı ve boyunları kısa ve omuzları enli ve belleri | ince | baldırları hemçünân ince ve tabanları yassı gâyet taban-keş … |
| EÇS VIII 234b | Bu kazâdan kalkup yine semt-i kıbleye giderken nehr-i azîm | ince | Karasu'yu gemilerle geçdik. Bu nehir dahi bâlâda mevsûfdur. … |
| EÇS IV 217b–218a | … derler. Kavm-i Acem kal‘a-i Miyân-fark derler. Ya‘nî "Beli | ince | ayrılmış kal‘a" demek olur ve kavm-i Yunaniyân (---) (---) … |
| EÇS VI 20a | … rikâb atlarına süvâr olup âmâde durdular, ammâ bizden ileri | ince | karavullarımızın bu atlar hareketlerinden haberleri olmayup … |
| EÇS X Y94b | Ve bu kapudan içeri bir | ince | yoldur. Ol dahi sâfî ruhâm-ı hâm döşelidir. Bu yol ile yüz … |
| EÇS VI 100a | … rinde bu gece basîret üzre olup cânib-i erba‘ana pusular ve | ince | karavullar koyup sizün karşu tarafda olan asâkir-i İslâm'ı … |
| EÇS IX Y214a | … olmuşdur. Ol ecilden halîfe-i selefin biri Sahra altına bir | ince | dîvâr çekmişler kim halk havfden berî olup huzûr-ı kalb ile … |