İçeriğe geç
Tarihsel DerlemEski Türkçe · Karahanlı · Eski Anadolu · Osmanlı Türkçesi · 7.–17. yy.
Çukurova Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi logosu Çukurova Üniversitesi logosu
Sözcük profili

islâmı

101
geçiş
37,4
milyonda
3.220.
sıklık sırası
186.866 biçim içinde
1
eserde
12
ekli biçim
biçim ailesi
Eserlere göre sıklık (milyonda) — eserler kronolojik sırada
Veriyi tablo olarak gör
EserGeçişMilyonda
Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi10141,3

Metin içindeki dağılım

Her çizgi bir geçiştir; soldan sağa metnin başından sonuna. Juilland D, sözcüğün metnin on parçasına ne kadar eşit yayıldığını ölçer (1 = tam eşit).

EÇS D 0,72

Aynı sözcüğün çeviriyazı harfleri (ḳ/k, ġ/g, ḍ/d, ė/e, ŋ/n…) bakımından farklı yazılan biçimleri ve hangi eserde kullanıldıkları. Farkların önemli bir bölümü edisyonların çeviriyazı geleneğinden kaynaklanır; bir kısmı ise gerçek ses gelişimini yansıtır. Eş yazımlı farklı sözcükler de listeye girebilir.

BiçimEÇSToplam
islâmı101101
islâm’ı4545

Eşdizimlilik

Sözcüğün ±4 sözcüklük penceresinde en az 3 kez birlikte geçtiği sözcükler. logDice (Rychlý 2008) derlem boyutundan bağımsız ve kararlıdır; MI seyrek ama güçlü bağları, t-puanı sık ve güvenilir bağları öne çıkarır; G² birlikteliğin istatistiksel anlamlılığıdır (≥ 10,83 → p < 0,001). Konum profili sözcüğün solda mı sağda mı durduğunu gösterir.

EşdizimBirlikteToplamKonumlogDiceMItG²
asâkiri4187410,437,296,36337,0
orduyı1534910,097,173,85120,1
ganîmet83689,136,182,7953,0
dîni31578,576,001,7019,1
âheste31648,545,931,7018,8
askeri222.0498,395,164,56115,5
seddi56907,694,602,1422,3
kabûl33817,674,721,6713,9
deryâmisâl45437,674,621,9218,0
rûmeli34697,434,421,6512,7
gönderüp36397,053,971,6210,9
küffârı49626,953,801,8613,7
küffâr61.6036,853,642,2519,3
etdikde38336,723,591,599,4
osmân31.2856,152,961,517,1
etdiler41.9885,972,751,708,5
âli42.5875,612,371,616,7
cemî‘i53.6875,432,181,747,3
nâm32.6075,181,941,283,6
evsâfı32.7765,091,851,253,4
niçe67.0564,781,511,594,8
bin1012.2674,731,442,007,4
edüp1923.9574,691,412,7113,5
kal‘ai67.7334,651,371,504,1
ü811.2954,521,241,634,6
kadar34.2584,501,231,001,7
on35.4774,140,870,790,9
cümle1121.1974,080,791,402,8
her35.9674,020,750,700,7
u617.4343,490,200,320,1
üzre411.8893,450,170,220,1
yüz412.2723,410,120,160,0
ile723.7693,26-0,02-0,040,0
ve34147.9192,91-0,38-1,772,7
dahi313.1862,89-0,40-0,550,2
ammâ315.2292,68-0,60-0,900,6
olup317.2812,50-0,79-1,261,1

Dağılımsal komşular deneysel

Yalnız derlemde en az 8 kez geçen biçimler için hesaplanır.

“islâmı” ile başlayan ekli biçimler — Eski Türkçenin eklemeli yapısı. Yalnız biçimsel başlangıca bakılır; farklı kökler de girebilir.

Örnek bağlamlar

Tümü (101) →
EÇS VIII 285b … Mora tarafından kapudan paşa niçe kerre deryâ-misâl asker-i İslâmı zahâ’irleriyle cezîre-i Girid'e geçirüp asker-i İslâm deryâ …
EÇS VIII 288b … ca ve yollu yollarınca âheste âheste yürüsünler. ve ordu-yı İslâmı gerüden kursunlar" dedikde cümle asâkir-i Âl-i Osmân tâze c …
EÇS VIII 293b–294a "Devletli vezîr, bu asâkir-i İslâmı iki yıldır bu Çufud tabyası ve Taşlı tabya ve Haçlı tabya v …
EÇS VIII 297b … n leşker küffâr-ı Fransa imiş kim da‘vâ-yı merd ile ordu-yı İslâmı basmağa gelmiş.
EÇS I 31b … üp i‘zâz [u] ikrâm edüp ma‘mûr [u] âbâdan etdiler. Anıniçün İslâmı bol ismiyle müsemmâ olup ile'l-ân gulgule-i Rûm, velvele-i …
EÇS VII 19b … vüzerâ ve mîr-i mîrânlarımız ve cümle ocak ağaları asker-i İslâmı küffâr üzre sürüp hemân cümle guzât-ı muvahhidîn,
EÇS VI 89b–90a Beri tarafda Budin vezîri dahi cemî‘i asker-i İslâmı cem‘ edüp kal‘a-i 90a Peşte'ye Budin'deki sekbânbaşı üç o …
EÇS V 93a Evsâf-ı sedd-i İslâm-ı kal‘a-i Hâkâniyye-i Rûmeli
EÇS VIII 288a … ‘ası altında Sadrıa‘zamın çetr-i mülemma‘ı kurbunda ordu-yı İslâmı amâr etmeğe şürû‘ etdiler.
EÇS III 158a–158b … -i Seyyîd Cemâleddîn Sultân: Ba‘de'l-feth Gâzî Hudâvendigâr İslâm-ı cüyûş revnak bulsun içün bu âsitâneyi gürbüz ü tüvânâ ve zo …