İçeriğe geç
Tarihsel DerlemEski Türkçe · Karahanlı · Eski Anadolu · Osmanlı Türkçesi · 7.–17. yy.
Çukurova Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi logosu Çukurova Üniversitesi logosu
Sözcük profili

kâdir

291
geçiş
107,8
milyonda
1.111.
sıklık sırası
186.866 biçim içinde
1
eserde
16
ekli biçim
biçim ailesi
Eserlere göre sıklık (milyonda) — eserler kronolojik sırada
Veriyi tablo olarak gör
EserGeçişMilyonda
Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi291118,9

Metin içindeki dağılım

Her çizgi bir geçiştir; soldan sağa metnin başından sonuna. Juilland D, sözcüğün metnin on parçasına ne kadar eşit yayıldığını ölçer (1 = tam eşit).

EÇS D 0,90

Eşdizimlilik

Sözcüğün ±4 sözcüklük penceresinde en az 3 kez birlikte geçtiği sözcükler. logDice (Rychlý 2008) derlem boyutundan bağımsız ve kararlıdır; MI seyrek ama güçlü bağları, t-puanı sık ve güvenilir bağları öne çıkarır; G² birlikteliğin istatistiksel anlamlılığıdır (≥ 10,83 → p < 0,001). Konum profili sözcüğün solda mı sağda mı durduğunu gösterir.

EşdizimBirlikteToplamKonumlogDiceMItG²
değillerdir5124711,607,907,11469,5
etmeğe7492010,976,548,51533,1
urmağa155310,488,363,86148,7
değiller133610,358,713,60136,5
göstermeğe101410,079,693,16124,4
olmayup3270610,045,725,55192,6
yed128310,047,393,44100,9
değildir692.1269,875,238,09370,4
çıkmağa10609,877,593,1587,2
vaz‘ı131679,866,503,5792,4
almağa10949,736,953,1477,6
olmadılar8219,718,792,8285,0
demeğe8369,658,012,8274,8
ferd8439,627,752,8271,7
vermeğe7489,407,402,6359,0
dona6149,338,962,4465,6
kaldırmağa6169,328,762,4463,5
âferîde7709,316,862,6253,4
tîşe6379,237,552,4451,9
olamaz6499,187,152,4348,3
kayyûm5179,068,412,2350,0
çıkarmağa5328,997,502,2242,9
girmeğe5408,957,182,2240,5
koparmağa448,8010,182,0056,4
söylemeğe4118,768,722,0042,0
olamayup4238,717,661,9935,2
olmazlar4238,717,661,9935,2
ferdi51108,675,722,1930,1
ata62438,524,842,3628,8
neye4698,516,071,9726,0
kimesne84368,494,412,7033,8
mukâvemete348,389,761,7337,8
baş106968,384,062,9737,6
silâhına378,378,961,7332,8
açmağa388,368,761,7331,8
komağa388,368,761,7331,8
konmağa398,368,591,7330,9
kurtarmağa398,368,591,7330,9
olamadılar398,368,591,7330,9
değiliz3138,348,061,7328,3

Dağılımsal komşular deneysel

Yalnız derlemde en az 8 kez geçen biçimler için hesaplanır.

“kâdir” ile başlayan ekli biçimler — Eski Türkçenin eklemeli yapısı. Yalnız biçimsel başlangıca bakılır; farklı kökler de girebilir.

Örnek bağlamlar

Tümü (291) →
EÇS IV 353a … et olan mâl-ı firâvâna bir ferd-i âferîde vaz‘-ı yed etmeğe kâdir değillerdir.
EÇS IV 316a … lmazdır. Bir Yahûdîyi defn etseler bir taşı taş üzre komağa kâdir değillerdir. Hemân taşları ka‘r-ı zemîne geçer. Eser-i binâ …
EÇS X Y83a–Y83b … hatları gösterdim, bir merd-i ferd-i âferîde kırâ’at etmeğe kâdir olmadılar. Zîrâ ol hat gâyet rumûz ile kırâ’at olunur. Evve …
EÇS I 138b Ba‘dehu Kazak bundan içeri girmeğe kâdir olmayup ahâlî-yi kasabâtlar hıfz [u] emânda oldular. Bu kal …
EÇS VII 173b … çerlerdi. Bundan sonra küffâr bu Heşdek'e bir söz söylemeğe kâdir olmadılar.
EÇS VIII 330a … mmâm kubbesi kadar taşları bir ma‘sûm-ı nâ-resîde götürmeğe kâdir olup beyâz pembe-misâl göz göz taşlar rûy-ı deryâda şinâver …
EÇS VI 13a … dları ol binâ-yı refî‘u'ş-şâna mânend bir hisâr inşâ etmeğe kâdir değillerdir.
EÇS VIII 233b … siyâh şütürleb Arabları var ammâ bir âdem kölesini döğmeğe kâdir değildir. Hemân Arabın bir kabâhat etse anların mâbeyninde …
EÇS X Y191a–Y191b … eğe kâdir olmayup paşanın zimmetinde bir habbe kaldı demeğe kâdir olmazlar Y 191b ve bir iki ayda paşa kapusu levâzımâtın t …
EÇS III 65a … hıref vezn-i sultâniye hilâf edüp bir dirhem nâkıs vermeğe kâdir değildir. Ve bu mahal cümle kassâb dükkânlarıdır kim niçe y …