İçeriğe geç
Tarihsel DerlemEski Türkçe · Karahanlı · Eski Anadolu · Osmanlı Türkçesi · 7.–17. yy.
Çukurova Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi logosu Çukurova Üniversitesi logosu
Sözcük profili

kösi

45
geçiş
16,7
milyonda
6.729.
sıklık sırası
186.866 biçim içinde
1
eserde
1
ekli biçim
biçim ailesi
Eserlere göre sıklık (milyonda) — eserler kronolojik sırada
Veriyi tablo olarak gör
EserGeçişMilyonda
Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi4518,4

Metin içindeki dağılım

Her çizgi bir geçiştir; soldan sağa metnin başından sonuna. Juilland D, sözcüğün metnin on parçasına ne kadar eşit yayıldığını ölçer (1 = tam eşit).

EÇS D 0,76

Eşdizimlilik

Sözcüğün ±4 sözcüklük penceresinde en az 3 kez birlikte geçtiği sözcükler. logDice (Rychlý 2008) derlem boyutundan bağımsız ve kararlıdır; MI seyrek ama güçlü bağları, t-puanı sık ve güvenilir bağları öne çıkarır; G² birlikteliğin istatistiksel anlamlılığıdır (≥ 10,83 → p < 0,001). Konum profili sözcüğün solda mı sağda mı durduğunu gösterir.

EşdizimBirlikteToplamKonumlogDiceMItG²
hâkâniyân61011,8012,132,4593,7
kerrenâyı51511,4211,292,2470,2
hâkânî41111,1911,412,0057,0
rıhletler75611,159,872,6482,9
turralar53810,959,952,2359,7
çalınup1017110,578,783,16102,6
osmâniyân32610,449,761,7335,0
nefîri611410,278,622,4460,2
tablı33810,219,211,7332,6
urulup47910,058,571,9939,8
çalup41299,567,861,9935,8
çalarak41829,177,361,9933,0
mehterhâne31319,137,421,7225,0
âli42.5875,643,531,8312,3
ubûr32.7765,123,021,527,3
kadar44.2584,932,821,728,8
hemân33.8654,652,541,435,6
cânibi35.6464,111,991,303,8
vardır48.5683,931,811,434,3
aded39.0463,431,311,041,9
ve39147.9193,110,983,0815,7
cümle421.1972,630,500,590,4
olup317.2812,500,380,400,2
u317.4342,490,370,390,2
ile423.7692,460,330,410,2

Dağılımsal komşular deneysel

Yalnız derlemde en az 8 kez geçen biçimler için hesaplanır.

“kösi” ile başlayan ekli biçimler — Eski Türkçenin eklemeli yapısı. Yalnız biçimsel başlangıca bakılır; farklı kökler de girebilir.

Örnek bağlamlar

Tümü (45) →
EÇS X Y419a … 327a⟧ P 324a melik dahi asker-i bî-pâyânı ile fîller üzre kös-i kakan-bânları döğerek makrafa ve kebürgelerin döğerek Sennâ …
EÇS IV 340b–341a … m-ı A‘zam kal‘asında râygân istimâ‘ olunur. Ammâ bir mefret kös-i hâkânî vardır. Kaçan üstâd-ı kös-zen köse velvele ve debdeb …
EÇS VII 163b … ş askerle bezenüp Ulubeğ Hân'ın ensesinde nefîr ü sûrnây ve kös-i hâkânî ve kerrenây-ı Efrâsiyâbî ve dühül-ü İskenderî ve tab …
EÇS IV 217a … abah ki oldu, hamd-i Hudâ Urbândan bir kara görünmeyüp yine kös-i rıhletler çalınup yine cânib-i şimâle ol çölistân içre (--- …
EÇS V 41b … imiz yerde basalım" deyü ittifâk ile sahrâ-yı Podhayiçse'de kös-i kebürge ve nefîr-i Efrâsiyâblar çalınup kefere tarafından n …
EÇS III 166a … rir. Cemî‘i makâmlarda ve sâzlarda rûha gıdâ vardır. Âvâz-ı kös-i hâkânî ve tablbâz u dühül ise de mehîb sadâsı olup dîvânele …
EÇS II 313b–314a … r silâh olup kerrenây ve nefîr-i Efrâsiyâb'ların çalarak ve kös-i Hâkânîleri ve tablların ve tabl-bâzların döğerek balaban ve …
EÇS VII 28a … ve Hacı Mustafa Paşa efendim ile vedâ‘laşup Sadrıa‘zam dahi kös-i rıhletler çalup cânib-i şimâle 2 sâ‘at gidüp,
EÇS VI 133b … feth edemediği haberleri gelüp hemân kal‘a-i Leve altından kös-i irtihâller çalınup 5 sâ‘at cânib-i şarka dağlar ve ormanlar …
EÇS VIII 292b … bizim tarafımızdan aslâ ceng-i harbîler ve tabl [u] kudûm, kös-i hâkânîyânlar çalınmayup hemân hâmûş-bâş olup derûn-ı dilden …