İçeriğe geç
Tarihsel DerlemEski Türkçe · Karahanlı · Eski Anadolu · Osmanlı Türkçesi · 7.–17. yy.
Çukurova Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi logosu Çukurova Üniversitesi logosu
Sözcük profili

kırım

415
geçiş
153,8
milyonda
779.
sıklık sırası
186.866 biçim içinde
1
eserde
13
ekli biçim
biçim ailesi
Eserlere göre sıklık (milyonda) — eserler kronolojik sırada
Veriyi tablo olarak gör
EserGeçişMilyonda
Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi415169,5

Metin içindeki dağılım

Her çizgi bir geçiştir; soldan sağa metnin başından sonuna. Juilland D, sözcüğün metnin on parçasına ne kadar eşit yayıldığını ölçer (1 = tam eşit).

EÇS D 0,58

Aynı sözcüğün çeviriyazı harfleri (ḳ/k, ġ/g, ḍ/d, ė/e, ŋ/n…) bakımından farklı yazılan biçimleri ve hangi eserde kullanıldıkları. Farkların önemli bir bölümü edisyonların çeviriyazı geleneğinden kaynaklanır; bir kısmı ise gerçek ses gelişimini yansıtır. Eş yazımlı farklı sözcükler de listeye girebilir.

BiçimKBEÇSToplam
kırım·415415
ḳırım1·1

Eşdizimlilik

Sözcüğün ±4 sözcüklük penceresinde en az 3 kez birlikte geçtiği sözcükler. logDice (Rychlý 2008) derlem boyutundan bağımsız ve kararlıdır; MI seyrek ama güçlü bağları, t-puanı sık ve güvenilir bağları öne çıkarır; G² birlikteliğin istatistiksel anlamlılığıdır (≥ 10,83 → p < 0,001). Konum profili sözcüğün solda mı sağda mı durduğunu gösterir.

EşdizimBirlikteToplamKonumlogDiceMItG²
geray3240010,336,025,57207,0
cezîresi1814310,056,684,20133,4
cezîresinin13729,777,203,58106,4
or12989,586,643,4388,2
cezîrei309089,544,755,27140,8
cezîresinde11729,536,963,2986,0
giray10659,426,973,1478,4
diyârında153289,375,223,7780,0
tatarı132309,375,523,5374,8
vilâyetine111539,315,873,2668,7
diyârına101329,235,943,1163,5
vilâyeti281.1789,174,275,02113,5
eski175539,174,643,9677,3
hânlarına7179,058,392,6470,8
cezîresine6298,797,392,4350,9
sudak6408,766,932,4346,7
kefe71348,715,412,5839,2
halkına6568,716,442,4242,4
azak82458,634,732,7237,3
eyeleri548,619,992,2367,0
hânlarının5178,577,902,2346,4
cuci5208,567,672,2344,6
hânları71998,554,842,5533,7
diyârının61138,545,432,3933,8
ciniviz61418,475,112,3831,1
karşu149128,433,643,4445,1
hân’a94938,343,892,8031,9
dağıstân62028,324,592,3526,9
deşti62158,294,502,3426,2
çoçka4198,247,421,9934,1
halkının62528,204,272,3224,3
mengli4398,176,381,9827,9
heyhât51618,154,662,1522,8
burnundan4548,135,911,9725,2
hânına4608,115,761,9624,4
özbek4678,095,601,9623,5
halkı141.3358,033,093,3035,4
gitdiğimiz52437,964,062,1018,9
sultânı52437,964,062,1018,9
orağzı357,878,931,7333,5

Dağılımsal komşular deneysel

Yalnız derlemde en az 8 kez geçen biçimler için hesaplanır.

“kırım” ile başlayan ekli biçimler — Eski Türkçenin eklemeli yapısı. Yalnız biçimsel başlangıca bakılır; farklı kökler de girebilir.

Örnek bağlamlar

Tümü (415) →
EÇS VII 107a … kal‘asına Ferahkirmân deyü tahrîr etmişlerdir. Bu cezîre-i Kırım Ciniviz küffârı elinde iken ibtidâ bu cezîre-i Kırım'a mâli …
EÇS VI 113b … -baht Ahmed Giray ibn sâhib-i taht {hemân} koynundan cemî‘i Kırım a‘yânının Kalmak kâfirinden feryâdnâmelerin dest be-dest Sa …
EÇS VII 136a–136b … beyâz kutular içinde pembelere bu elmaları sarup sarmalayup Kırım hânlarına ve sultânlar vüzerâlarına niçe yüz kutu elmayı he …
EÇS VII 119b–120a … tar bu kal‘aya İnkirmân derler. Zamân-ı kadîmde bu cezîre-i Kırım Ciniviz Frengi elinde iken bu kal‘ayı Onanfarav nâm bir kra …
EÇS VIII 199b "Ya, Âl-i Osmân eline bu cezîre-i Kırım ne yüzden girdi?" deyince Emrem Atalık eydir:
EÇS VIII 197b … rli yorga atlar, iki yüz çıplak yorga atlar ve beş yüz re’s Kırım bârgîrleri, yüz çift envâ‘ından doğanlar ve karçığalar ve l …
EÇS VII 162a … feth edüp Der-i devlete da‘vet olundukda deşt-i Kıpçak'dan Kırım vilâyeti üzre gitmek iktizâ edince bu Başdepe nâm mahalden …
EÇS VII 105b … Âdil Geray askeri ve bir yanından obalardaki avret ve oğlan Kırım Badrağı kavmi başına üşüp evvelki cengden ziyâde bu obalar …
EÇS VII 143a … ne bu kal‘aya iki buçuk ayda dâhil olup yedi yüz yetmiş mîl Kırım adasını devr edüp seyâhatimiz tamâm oldu.
EÇS VIII 197a "Bu zulm [ü] ta‘addîyi ata ve dedelerimizden işitmedik. Ve Kırım Kırım olalı curd eyelerimizden görmedik. Ve burun gelen hân …