Veriyi tablo olarak gör
| Eser | Geçiş | Milyonda |
|---|---|---|
| Dede Korkut Kitabı | 1 | 30,8 |
| Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi | 83 | 33,9 |
Metin içindeki dağılım
Her çizgi bir geçiştir; soldan sağa metnin başından sonuna. Juilland D, sözcüğün metnin on parçasına ne kadar eşit yayıldığını ölçer (1 = tam eşit).
Yazım değişkeleri
Tarihsel ses ve yazım denklikleri →Aynı sözcüğün çeviriyazı harfleri (ḳ/k, ġ/g, ḍ/d, ė/e, ŋ/n…) bakımından farklı yazılan biçimleri ve hangi eserde kullanıldıkları. Farkların önemli bir bölümü edisyonların çeviriyazı geleneğinden kaynaklanır; bir kısmı ise gerçek ses gelişimini yansıtır. Eş yazımlı farklı sözcükler de listeye girebilir.
Eserlere göre kullanım
Tüm anlam ayrışmaları →Sözcüğün (yazım farkları birleştirilerek: katı) her eserde ±3 sözcüklük pencerede birlikte geçtiği sözcükler. Ortadaki sütun iki eserin paylaştığı bağlamlardır; yanlardakiler yalnız o esere özgüdür. Benzerlik iki eserdeki bağlam profillerinin kosinüsüdür: 0'a yakın değer sözcüğün o eserlerde farklı anlam ya da işlevle kullanıldığını düşündürür.
Karşılaştırma için sözcüğün en az iki eserde 5 ya da daha çok geçmesi gerekir; şu an yalnız bir eserde bu sıklığa ulaşıyor.
Eşdizimlilik
Sözcüğün ±4 sözcüklük penceresinde en az 3 kez birlikte geçtiği sözcükler. logDice (Rychlý 2008) derlem boyutundan bağımsız ve kararlıdır; MI seyrek ama güçlü bağları, t-puanı sık ve güvenilir bağları öne çıkarır; G² birlikteliğin istatistiksel anlamlılığıdır (≥ 10,83 → p < 0,001). Konum profili sözcüğün solda mı sağda mı durduğunu gösterir.
| Eşdizim | Birlikte | Toplam | Konum | logDice | MI | t | G² |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| yaydan | 8 | 11 | 11,43 | 11,51 | 2,83 | 120,0 | |
| kışı | 6 | 36 | 10,68 | 9,39 | 2,45 | 67,2 | |
| ok | 8 | 200 | 9,85 | 7,33 | 2,81 | 65,8 | |
| enli | 5 | 164 | 9,37 | 6,94 | 2,22 | 38,3 | |
| çıkar | 8 | 390 | 9,11 | 6,36 | 2,79 | 55,0 | |
| a‘lâ | 4 | 272 | 8,52 | 5,88 | 1,97 | 24,8 | |
| arşın | 3 | 295 | 8,02 | 5,35 | 1,69 | 16,4 | |
| şeddâdî | 3 | 433 | 7,57 | 4,80 | 1,67 | 14,2 | |
| şimdi | 3 | 562 | 7,25 | 4,42 | 1,65 | 12,7 | |
| taş | 4 | 1.092 | 6,80 | 3,88 | 1,86 | 14,1 | |
| kat | 4 | 1.375 | 6,49 | 3,55 | 1,83 | 12,4 | |
| gibi | 12 | 4.605 | 6,39 | 3,39 | 3,13 | 34,8 | |
| iç | 4 | 1.590 | 6,29 | 3,34 | 1,80 | 11,3 | |
| taşra | 4 | 1.742 | 6,17 | 3,20 | 1,78 | 10,7 | |
| her | 11 | 5.967 | 5,90 | 2,89 | 2,87 | 25,2 | |
| oldu | 6 | 3.361 | 5,83 | 2,84 | 2,11 | 13,4 | |
| deyüp | 3 | 1.971 | 5,58 | 2,61 | 1,45 | 5,9 | |
| birer | 4 | 2.681 | 5,57 | 2,58 | 1,67 | 7,7 | |
| ammâ | 17 | 15.229 | 5,18 | 2,16 | 3,20 | 24,9 | |
| binâ | 4 | 3.523 | 5,18 | 2,19 | 1,56 | 5,9 | |
| gâyet | 4 | 3.851 | 5,06 | 2,06 | 1,52 | 5,4 | |
| yokdur | 4 | 4.645 | 4,79 | 1,79 | 1,42 | 4,3 | |
| olur | 4 | 6.012 | 4,43 | 1,42 | 1,25 | 2,9 | |
| içre | 3 | 5.324 | 4,18 | 1,18 | 0,97 | 1,6 | |
| üç | 4 | 7.163 | 4,18 | 1,16 | 1,11 | 2,0 | |
| iki | 4 | 9.417 | 3,79 | 0,77 | 0,83 | 1,0 | |
| üzre | 5 | 11.889 | 3,77 | 0,76 | 0,91 | 1,2 | |
| olup | 7 | 17.281 | 3,72 | 0,70 | 1,02 | 1,4 | |
| dahi | 5 | 13.186 | 3,63 | 0,61 | 0,77 | 0,8 | |
| u | 4 | 17.434 | 2,90 | -0,12 | -0,17 | 0,0 | |
| cümle | 4 | 21.197 | 2,62 | -0,40 | -0,64 | 0,3 | |
| ve | 26 | 147.919 | 2,53 | -0,50 | -2,13 | 3,7 | |
| ile | 3 | 23.769 | 2,04 | -0,98 | -1,69 | 1,8 |
Hemen sağında
Dağılımsal komşular deneysel
Yalnız derlemde en az 8 kez geçen biçimler için hesaplanır.
Biçim ailesi
katı* ile tüm bağlamlar →“katı” ile başlayan ekli biçimler — Eski Türkçenin eklemeli yapısı. Yalnız biçimsel başlangıca bakılır; farklı kökler de girebilir.
Örnek bağlamlar
Tümü (84) →| EÇS IV 231a | … yl urup "Yâ Ma‘bûd-ı bî-hemtâ!" deyüp yıldırım gibi şakıyup | katı | yaydan ok çıkar gibi seğirdüp şîşelerin dibine geldikde "Yâ … |
| EÇS VI 97b | … a kenârı iki kat sedd-i Kahkahâ-vâr dîvâr-ı üstüvârdır. Bir | katı | Tuna'ya nâzır yukaru hisâr dîvârıdır ve bir kat dîvârı nehr … |
| EÇS X Y333a | … an taş nerdübânlar ile çıkılır ikinci katta kapulardır, bir | katı | aşağıda zikr olunan mahzenlerdir. Mahzenleri üstü ale's-sev … |
| EÇS II 282a | … evlerinin revzenleri cânib-i garba ve şimâle nâzırdır. Kışı | katı | olmayup sevâhile karîbdir. Ve suları ensesinde dağlardan ve … |
| EÇS VII 36a | … ı mutarraş ahcâr-ı musaykallardır ve iki kat dîvâr olup her | katı | ellişer ayak enli dîvârdır kim üstünde üçer araba yan yana … |
| EÇS III 139a | … n rasâs-ı ibret-nümûn ile mestûrdur. Ammâ minâre-i serâmedi | katı | a‘lâ mevzûndur. Bu câmi‘-i pür-envâr Süleymân Hân'ın Koca M … |
| EÇS V 38b | … lerisi at boynuna düşüp Bucak Tatarlı "Kavur cav katı caman | katı | yaman" deyüp bize işâret ederek kaçarlar, ammâ meğer murâdl … |
| EÇS IV 231a | … ydür: "Eyâ huzzârân yârân-ı ihvânân! Bilin, âgâh olun! Eğer | katı | yürekli merd-i Hudâ kişiler iseniz benim temâşâma sâbit-kad … |
| EÇS III 131b | … mâ kazâ-yı âsumânî değildir. Zîrâ bu şehrin a‘yân-ı ulemâsı | katı | çok olmağıla zulm u ta‘addî etdirmezler. Ber-vech-i adâlet … |
| EÇS IV 288b–289a | … etmişdir. Bu kal‘a-i Berdük Pinyanişî'nin Hasanî kal‘asına | katı | yakındır. Ammâ iktizâ hasebiyle da‘vete icâbet deyüp birkaç … |