İçeriğe geç
Tarihsel DerlemEski Türkçe · Karahanlı · Eski Anadolu · Osmanlı Türkçesi · 7.–17. yy.
Çukurova Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi logosu Çukurova Üniversitesi logosu
Sözcük profili

kayseri

41
geçiş
15,2
milyonda
7.227.
sıklık sırası
186.866 biçim içinde
1
eserde
15
ekli biçim
biçim ailesi
Eserlere göre sıklık (milyonda) — eserler kronolojik sırada
Veriyi tablo olarak gör
EserGeçişMilyonda
Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi4116,7

Metin içindeki dağılım

Her çizgi bir geçiştir; soldan sağa metnin başından sonuna. Juilland D, sözcüğün metnin on parçasına ne kadar eşit yayıldığını ölçer (1 = tam eşit).

EÇS D 0,60

Aynı sözcüğün çeviriyazı harfleri (ḳ/k, ġ/g, ḍ/d, ė/e, ŋ/n…) bakımından farklı yazılan biçimleri ve hangi eserde kullanıldıkları. Farkların önemli bir bölümü edisyonların çeviriyazı geleneğinden kaynaklanır; bir kısmı ise gerçek ses gelişimini yansıtır. Eş yazımlı farklı sözcükler de listeye girebilir.

BiçimEÇSToplam
kayseri4141
kayserî99
kayserı33

Eşdizimlilik

Sözcüğün ±4 sözcüklük penceresinde en az 3 kez birlikte geçtiği sözcükler. logDice (Rychlý 2008) derlem boyutundan bağımsız ve kararlıdır; MI seyrek ama güçlü bağları, t-puanı sık ve güvenilir bağları öne çıkarır; G² birlikteliğin istatistiksel anlamlılığıdır (≥ 10,83 → p < 0,001). Konum profili sözcüğün solda mı sağda mı durduğunu gösterir.

EşdizimBirlikteToplamKonumlogDiceMItG²
rûm’dur52211,3410,872,2366,6
antakiyye’de3411,0912,591,7349,6
hırkîl33510,349,461,7333,7
rûm301.1619,687,735,45265,4
derlerdi31708,867,181,7224,0
rûm’a31738,847,161,7223,9
binâsıdır56237,956,042,2032,2
oğlu37596,945,021,6815,1
nâm42.6075,633,661,8413,0
âli32.5875,233,251,558,2
binâ33.5234,792,811,486,6
derler34.1234,562,581,445,8
olan46.7714,272,281,596,3
hazreti35.9454,042,051,314,0
sene36.2403,971,981,293,8
üzre311.8893,041,050,901,3
ammâ315.2292,690,700,660,6
edüp423.9572,450,460,540,4
ve7147.9190,63-1,36-4,159,1

Dağılımsal komşular deneysel

Yalnız derlemde en az 8 kez geçen biçimler için hesaplanır.

“kayseri” ile başlayan ekli biçimler — Eski Türkçenin eklemeli yapısı. Yalnız biçimsel başlangıca bakılır; farklı kökler de girebilir.

Örnek bağlamlar

Tümü (41) →
EÇS III 63b … 'dan ziyâde ma‘mûr u müzeyyen ve metânet üzre mebnî idi. Ve kayseri deryâ-misâl askere mâlik idi kim cümle cünûdu tâ’ife-i Rûm …
EÇS II 356a İmâristân-ı eşkâl-i kal‘a-i Ankara: İbtidâ bânisi kayser-i Rûm'dur. Niçe mülûkden mülûke intikâl etmişdir. Ba‘dehû sen …
EÇS III 78a–78b … dîm içre halkdan münzevî olup tâ‘at [u] ibâdâta meşgûl iken kayser-i Rûm kızı buna âşık olup ol dahi ana meyl [ü] muhabbet edüp …
EÇS III 153a … hünkâr ve pâdişâh derler. Ammâ diyâr-ı Acem'de Âl-i Osmân'a kayser-i şâh derler. Ezîn-cânib bu tavsîf edeceğimiz câmi‘ sâhibi ol …
EÇS X Y409b–Y410a … tânı mevlânâ mülûkü'l-Arab ve'l-Acem ve'r-Rûm Kostantıniyye kayseri Sultân Mehemmed Hân'ın kullarındanız ve anın hükmündeki tür …
EÇS IX Y254a … et-i Hişâm ve Hazret-i Amr bu iki nûr-ı dîde Hazret-i Hâlid Kayser-i Rûm olan Hırkîl üzre sene 13 şâm'a gelüp iki bürâder-i kiht …
EÇS III 22a … e Sivas'a ve Kayseriyye ve Konya şehirlerine mâlik olmağıla Kayser-i Rûm derlerdi. Birkaç kral cem‘ olsa kayâsıra derler. Ammâ b …
EÇS III 54a Hazret-i Ömer hilâfetinde kayser-i Rûm binâsı olduğundan elsine-i nâsda Rûm Kal‘a derler. Urfa …
EÇS I 10a … yigirmi bir aded kayserlerdir. Ammâ İslâmbol'u termîm eden Kayser-i Rûm'dur kim Kayseriyye ve Niğde ve Konya'yı binâ etmişdir. …
EÇS III 8b … lehçe-i mahsûsaları vardır. Rûm şehirlerindendir. Ve bânîsi Kayser-i Rûm kızı Sine nâm bir krale binâ etdüğünden Rûm tevârîhleri …