İçeriğe geç
Tarihsel DerlemEski Türkçe · Karahanlı · Eski Anadolu · Osmanlı Türkçesi · 7.–17. yy.
Çukurova Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi logosu Çukurova Üniversitesi logosu
Sözcük profili

kizb

38
geçiş
14,1
milyonda
7.818.
sıklık sırası
186.866 biçim içinde
1
eserde
8
ekli biçim
biçim ailesi
Eserlere göre sıklık (milyonda) — eserler kronolojik sırada
Veriyi tablo olarak gör
EserGeçişMilyonda
Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi3815,5

Metin içindeki dağılım

Her çizgi bir geçiştir; soldan sağa metnin başından sonuna. Juilland D, sözcüğün metnin on parçasına ne kadar eşit yayıldığını ölçer (1 = tam eşit).

EÇS D 0,67

Eşdizimlilik

Sözcüğün ±4 sözcüklük penceresinde en az 3 kez birlikte geçtiği sözcükler. logDice (Rychlý 2008) derlem boyutundan bağımsız ve kararlıdır; MI seyrek ama güçlü bağları, t-puanı sık ve güvenilir bağları öne çıkarır; G² birlikteliğin istatistiksel anlamlılığıdır (≥ 10,83 → p < 0,001). Konum profili sözcüğün solda mı sağda mı durduğunu gösterir.

EşdizimBirlikteToplamKonumlogDiceMItG²
bühtân81012,4212,792,83135,7
gıybet71212,1612,342,65111,1
harâmdır63711,3610,492,4576,4
iftirâ41711,2211,032,0054,2
mesâvî31410,8810,891,7340,0
sâdır41009,898,471,9939,2
aslâ51.7476,524,672,1522,8
kavmi31.7915,753,891,6210,6
cemî‘i43.6875,143,271,7911,0
ü1211.2955,123,243,1032,8
yokdur34.6454,392,521,435,5
deyü36.0074,022,151,344,3
u617.4343,491,611,655,4
ammâ515.2293,421,541,474,2
ve29147.9192,680,802,298,0

Dağılımsal komşular deneysel

Yalnız derlemde en az 8 kez geçen biçimler için hesaplanır.

“kizb” ile başlayan ekli biçimler — Eski Türkçenin eklemeli yapısı. Yalnız biçimsel başlangıca bakılır; farklı kökler de girebilir.

Örnek bağlamlar

Tümü (38) →
EÇS VII 159a … küffâr ne müslim bir alay mecûsî kavimdirler, ammâ anlarda kizb ü bühtân olmazdır.
EÇS VII 64a … rına ve bey‘ [u] şirâlarında mîzân u terâzûda hılâf etmeyüp kizb söylemediklerine ve adl-ı adâletlerine ve re‘âyâ vü berâyâl …
EÇS VI 116a … üp bir köşede durdum, ammâ muvâcehe-i Sadrıa‘zama girmedim. Kizb harâmdır, hemân şunu işitdim ki, Reîs Efendi,
EÇS VII 177a Bu kavm-i heyûlâda kizb olmaduğu mukarrer olup ve bunların mü’min ve muvahhid Noğay …
EÇS VII 169a … avf ü haşyetleri yokdur. Anıniçün kizbi ihtiyâr etmezler ve kizb nedir bilmezler.
EÇS II 230a … âr Kalmuk kavmi varmaları sahîhdir kim Kalmuk kavminde asla kizb ü iftirâ olmaz, ve kûh-ı Kâf'a vardıkları sahîhdir.
EÇS II 363b–364a … i. Hîle ve hud‘adan berî, zemm ü nemm ve gıybet ü mesâvî ve kizb ü bühtândan ârî vüzerâların düşman üzre varıcı Varvar'ı idi …
EÇS X Y438b Ve diyâr-ı Habeş'in mu‘temed âdemleridir. Bu kavmde aslâ kizb ü bühtân sâdır olmamışdır. Ve muharremâtdan şarâb ve hınzîr …
EÇS II 364a–365a … ahi günden güne gezsin. Kılına hatâ gelirse cemî‘î sözlerim kizb olsun. Bizden selâm eyle. Pâdişâha âsî olanlara tab‘iyyet e …
EÇS VIII 379b … ola, ammâ "Bu Osmân Baba kabri anlardan müzeyyendir" desem kizb değildir, zîrâ bunda olan hüsn-i hatt Kelâm-ı izzetleri bir …