İçeriğe geç
Tarihsel DerlemEski Türkçe · Karahanlı · Eski Anadolu · Osmanlı Türkçesi · 7.–17. yy.
Çukurova Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi logosu Çukurova Üniversitesi logosu
Sözcük profili

lezîz

319
geçiş
118,2
milyonda
1.012.
sıklık sırası
186.866 biçim içinde
1
eserde
8
ekli biçim
biçim ailesi
Eserlere göre sıklık (milyonda) — eserler kronolojik sırada
Veriyi tablo olarak gör
EserGeçişMilyonda
Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi319130,3

Metin içindeki dağılım

Her çizgi bir geçiştir; soldan sağa metnin başından sonuna. Juilland D, sözcüğün metnin on parçasına ne kadar eşit yayıldığını ölçer (1 = tam eşit).

EÇS D 0,86

Eşdizimlilik

Sözcüğün ±4 sözcüklük penceresinde en az 3 kez birlikte geçtiği sözcükler. logDice (Rychlý 2008) derlem boyutundan bağımsız ve kararlıdır; MI seyrek ama güçlü bağları, t-puanı sık ve güvenilir bağları öne çıkarır; G² birlikteliğin istatistiksel anlamlılığıdır (≥ 10,83 → p < 0,001). Konum profili sözcüğün solda mı sağda mı durduğunu gösterir.

EşdizimBirlikteToplamKonumlogDiceMItG²
âbdâr3618111,207,725,97321,6
tuzu10249,908,783,16106,7
hoşhor9419,687,862,9982,3
üzümü111389,626,403,2876,7
gâyet993.8519,604,769,58469,2
mâhîleri8929,326,522,8057,2
semîn7899,136,382,6148,6
mukavvîdir6369,117,462,4451,2
mukavvî6459,087,142,4348,3
kavunu6569,036,822,4345,5
ter71259,015,892,6043,8
tuz71538,925,602,5940,9
suları93078,884,952,9044,7
nâbdır5318,877,412,2242,3
olur866.0128,803,928,66310,2
âbı291.9898,693,955,04105,1
hoşgüvâr468,669,462,0048,1
hayâtdır5948,635,812,2030,7
hayât137878,594,133,4050,1
serî‘u’lhazm4308,557,141,9932,2
eti51198,555,472,1928,4
sudur51408,485,242,1826,8
buhayrei51438,475,212,1826,5
suyu106678,383,992,9636,7
şerbeti4838,355,671,9623,8
tenâvül85088,314,062,6630,1
balığı52168,264,612,1422,5
üzümünden358,259,311,7335,1
tuzdur368,249,051,7333,5
şekerden368,249,051,7333,5
şâhdâne368,249,051,7333,5
üzüm41168,245,191,9521,1
meyvedir3128,218,051,7328,3
ilik3168,207,631,7226,4
balıkdır3198,187,381,7225,2
mâ’idei3238,177,111,7224,0
engûrü3388,116,381,7120,9
nâbıka3418,096,271,7120,4
pirinci3438,096,201,7120,1
dânedâr3528,055,931,7018,9

Dağılımsal komşular deneysel

Yalnız derlemde en az 8 kez geçen biçimler için hesaplanır.

“lezîz” ile başlayan ekli biçimler — Eski Türkçenin eklemeli yapısı. Yalnız biçimsel başlangıca bakılır; farklı kökler de girebilir.

Örnek bağlamlar

Tümü (319) →
EÇS X Y125b … Kalmık mezhebli âdemler çokdur. Ammâ hakîr de benî âdem eti lezîz idiğin müşâhede etdim ki bir kerre bir âdem mahbûbun bûs et …
EÇS VIII 323a … menzil başı yerdir. Niçe kerre yüz bin yük tuz çıkar. Gâyet lezîz milhi olup hâlâ mukâta‘a tahrîr olundu. Mîr[î] tarafında ba …
EÇS III 126b … eli ve bir câmi‘li ma‘mûr ze‘âmet köyüdür. Acâ’ib ü garâ’ib lezîz âbdâr kavunu olur. Andan yine cânib-i şimâle,
EÇS IX Y182a Memleha İskelesi: Emîn nâmında bir hâyin âdemi var. Gâyet lezîz tuzu hâsıl olup cânib-i erba‘a vilâyetlere tuz bundan mebzû …
EÇS I 110b … h ben şu yerde yedi bin yıl mahpûs bir kırmızı-gûn zülâlden lezîz bir aynü'l-hayâtım senin sebebinle vech-i arza çıkmağa me’m …
EÇS IV 237b–238a … ne ziyâde ve ne nâkıs olur. Ve bu kadar enhârlardan ta‘amı lezîz olmak ihtimâli yokdur, semm-i helâhilden nişân verir, gûyâ …
EÇS IX Y38b–Y39a … r kirdesi ve gûnâ-gûn buzlu vişne hoşâbı ve üzüm şerbeti ve lezîz Ma‘nisa pâlûdesi, üstü bâdâmlı gâyet meşhûrdur. Ve hâs ve b …
EÇS X Y363a … î Seyf haddinde Nîl'den ba‘îd yüz hâneli iltizâmdır. Suları lezîz kuyulardır. Dârışeddi harâb olmağile şeyhü'l-beled beytinde …
EÇS IX Y76b Ve Helvâcıyân çârsûsu dahi başka bir lezîz şâhrâh-ı azîzdir kim Helvâyî Ömer berekâtiyle bu hiref "yâ …
EÇS VIII 349b … balıkları (---) (---) (---) (---) balıkları gâyet semîn ve lezîz olur. Gerçi Ohri gölünde ve Gölikesri gölünde ve İskenderiy …