İçeriğe geç
Tarihsel DerlemEski Türkçe · Karahanlı · Eski Anadolu · Osmanlı Türkçesi · 7.–17. yy.
Çukurova Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi logosu Çukurova Üniversitesi logosu
Sözcük profili

libâsı

80
geçiş
29,6
milyonda
3.977.
sıklık sırası
186.866 biçim içinde
1
eserde
5
ekli biçim
biçim ailesi
Eserlere göre sıklık (milyonda) — eserler kronolojik sırada
Veriyi tablo olarak gör
EserGeçişMilyonda
Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi8032,7

Metin içindeki dağılım

Her çizgi bir geçiştir; soldan sağa metnin başından sonuna. Juilland D, sözcüğün metnin on parçasına ne kadar eşit yayıldığını ölçer (1 = tam eşit).

EÇS D 0,83

Eşdizimlilik

Sözcüğün ±4 sözcüklük penceresinde en az 3 kez birlikte geçtiği sözcükler. logDice (Rychlý 2008) derlem boyutundan bağımsız ve kararlıdır; MI seyrek ama güçlü bağları, t-puanı sık ve güvenilir bağları öne çıkarır; G² birlikteliğin istatistiksel anlamlılığıdır (≥ 10,83 → p < 0,001). Konum profili sözcüğün solda mı sağda mı durduğunu gösterir.

EşdizimBirlikteToplamKonumlogDiceMItG²
fâhire2423611,288,744,89246,5
fâhireler1013710,568,273,1595,6
fâhirelere3510,1811,301,7343,4
dereşkâli3179,999,541,7334,3
nâdire3199,969,381,7333,5
mülebbes5989,857,752,2344,1
merdi61399,817,512,4450,8
meydân61429,797,482,4450,6
ferrâce3729,347,461,7225,2
derfaslı41609,096,721,9829,5
nisvân31059,056,911,7222,9
tâ’ifei31069,056,901,7222,8
akmişei31258,916,661,7121,8
kat201.3758,825,944,40126,2
kise31538,726,371,7120,6
müstağrak42368,706,161,9726,4
geyüp64318,595,882,4137,2
semmûr54328,325,612,1929,2
çuka43418,285,631,9623,4
a‘yân34737,474,741,6714,0
gûnâgûn101.8117,444,543,0344,0
derbeyânı47807,254,431,9117,0
birer72.6816,383,462,4120,9
ile1623.7694,461,502,5912,8
cümle1221.1974,211,262,017,0
niçe37.0563,780,840,770,9
üç37.1633,760,820,750,8
yine37.3723,720,780,720,7
ü411.2953,530,580,660,6
u617.4343,490,540,760,7
ve41147.9193,180,220,921,0
edüp623.9573,030,080,130,0
olup417.2812,92-0,04-0,050,0

Dağılımsal komşular deneysel

Yalnız derlemde en az 8 kez geçen biçimler için hesaplanır.

“libâsı” ile başlayan ekli biçimler — Eski Türkçenin eklemeli yapısı. Yalnız biçimsel başlangıca bakılır; farklı kökler de girebilir.

Örnek bağlamlar

Tümü (80) →
EÇS IX Y260a … u bâzârda ehl [ü] iyâlleri içün gûnâ-gûn akmişe-i fâhire ve libâs-ı nâdireler almağa gelüp âdem deryâsı olur. Evvelâ,
EÇS I 161b Bu esnâf-ı akkâmân kendüleri gûnâ-gûn libâs-ı fâhireler ile mülebbes edüp ve sefere me’mûr olan vüzerâlar …
EÇS VII 164b … yun yününden ve elvân bezlerden nigendeli ve iki peşli Acem libâsı gibi haftanlar geyerler. Ve niçe bini başlarında beyâz boğa …
EÇS V 129b … komor bârgîrleriyle bî-hadd ü bî-kıyâs ecnâs-ı mütenevvi‘a libâs-ı akmişe-i fâhire ve vâlâ-yı kâlâ-yı hârâ-yı nâdireler gelir, …
EÇS II 337a–337b … eremkârlık ederdi. Dâ’imâ mu‘tâdları al ve kırmızı ve yeşil libâs-ı fâhirelere mâ’il idi.
EÇS IV 230b Andan yine gayrı libâs-ı fâhire ile mülebbes elli aded bedr-i münîr mehpâre gulâmlar …
EÇS II 231a … -yı bâzârda ehl-i sanâyi‘dir, alâ kadri'l-istitâ‘a gûnâ-gûn libâs-ı fâhire giyerler. Lisânları Anadolu hâki olmağla lehçe-i mah …
EÇS IX Y311b … cebe ve cevşene müstağrak olmuş, kimisi semmûr postin kaplu libâs-ı P 130a fâhire ile pîşlerinde küheylân yedekler ve enseler …
EÇS I 157a … ki bâlâda tahrîr olunmuşdur, cümle pür-silâh olup gûnâ-gûn libâs-ı fâhireler ile esb-i tâzî üzre süvâr olup sefere müte‘allik …
EÇS IX Y359a–Y359b … e cümle sıbyânlara beher sene surre ve atıyyeleri birer kat libâs-ı fâhireleri sâl-be-sâl mukarrerdir.