İçeriğe geç
Tarihsel DerlemEski Türkçe · Karahanlı · Eski Anadolu · Osmanlı Türkçesi · 7.–17. yy.
Çukurova Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi logosu Çukurova Üniversitesi logosu
Sözcük profili

ma‘kûl

olası alıntı: Arapça–Farsça Tüm bağlamlar →
52
geçiş
19,3
milyonda
5.838.
sıklık sırası
186.866 biçim içinde
1
eserde
9
ekli biçim
biçim ailesi
Eserlere göre sıklık (milyonda) — eserler kronolojik sırada
Veriyi tablo olarak gör
EserGeçişMilyonda
Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi5221,2

Metin içindeki dağılım

Her çizgi bir geçiştir; soldan sağa metnin başından sonuna. Juilland D, sözcüğün metnin on parçasına ne kadar eşit yayıldığını ölçer (1 = tam eşit).

EÇS D 0,75

Eşdizimlilik

Sözcüğün ±4 sözcüklük penceresinde en az 3 kez birlikte geçtiği sözcükler. logDice (Rychlý 2008) derlem boyutundan bağımsız ve kararlıdır; MI seyrek ama güçlü bağları, t-puanı sık ve güvenilir bağları öne çıkarır; G² birlikteliğin istatistiksel anlamlılığıdır (≥ 10,83 → p < 0,001). Konum profili sözcüğün solda mı sağda mı durduğunu gösterir.

EşdizimBirlikteToplamKonumlogDiceMItG²
taraf2631611,189,065,09278,5
müşâveredir3210,8313,251,7352,7
mef‘ûl3610,7311,661,7344,4
etmeği3739,628,061,7327,7
vallâhi51689,547,592,2242,9
fâtiha31558,896,971,7223,1
dediklerinde32438,386,321,7120,4
görüp58467,515,262,1826,8
deyüp111.9717,485,183,2357,9
dediler36707,094,861,6714,5
dedikde49687,014,741,9318,7
tilâvet37596,924,681,6613,7
değildir42.1265,913,611,8412,7
hakîr32.3015,383,081,537,5
ki32.4265,313,001,527,3
deyü56.0074,762,431,828,8
hemân33.8654,652,331,394,9
dahi613.1863,891,561,625,1
u617.4343,491,161,353,0
paşa39.4783,371,040,891,2
ü311.2953,110,780,730,8
ammâ315.2292,690,350,380,2
cümle421.1972,620,290,370,2
ve7147.9190,63-1,70-5,9715,7

Dağılımsal komşular deneysel

Yalnız derlemde en az 8 kez geçen biçimler için hesaplanır.

“ma‘kûl” ile başlayan ekli biçimler — Eski Türkçenin eklemeli yapısı. Yalnız biçimsel başlangıca bakılır; farklı kökler de girebilir.

Örnek bağlamlar

Tümü (52) →
EÇS VI 107b "Vallâhi ma‘kûl olmuşdur. Tîz kal‘a-i Üstürgon'dan üç yaylım top ve tüfengl …
EÇS IV 207b … t kendüleri tilâvet ederlerdi. Cümle "mahkûl mı" lafızları "ma‘kûl mı" yerine olsa gerek.
EÇS VI 6a–6b "Ma‘kûl, ma‘kûl müşâveredir. Ve bu kal‘a krallara mahsûs pây-i taht-ı kadîm …
EÇS VI 47a Ahmed Hân-ı ma‘sûm bu oğlanın gayri yerde olması ma‘kûl değildir, illâ Kızlar Ağası Velî Mustafâ yedisine(?) Melek' …
EÇS VII 59a … or. Verdiğin akçeleri ellerinden alır", dedikde hakîr dahi "Ma‘kûl" deyüp kîseyi yine cebime koyup yine görmediğimiz çârsû-yı …
EÇS VII 65b … elçilerine beher yevm yüz altmışar aded riyâl guruş harc-ı ma‘kûl verilüp tarafeynin elçileri mu‘azzez ü mükerrem varup gelel …
EÇS VII 7b … alup kulağızımızı andan katl ederiz" dediğimde taraf taraf "Ma‘kûl" deyüp bir niçemiz,
EÇS VI 23b … lar ve ol nâzenîn ve bintân-ı nisvânlar her guzâta hidmet-i ma‘kûl [u] nâ-ma‘kûl ederlerdi.
EÇS I 100b Asacaksın cihânda ey Mansûr / Sana görmem imâmeti ma‘kûl / İsm-i mef‘ûl adın takındın çün / Câ’iz olmaz imâmet-i mef …
EÇS VI 5b Bazı yiğitler "Vallâhi ma‘kûl" deyüp on aded yiğit bizimle âmâde olmağa gitdiler, ammâ bu …