İçeriğe geç
Tarihsel DerlemEski Türkçe · Karahanlı · Eski Anadolu · Osmanlı Türkçesi · 7.–17. yy.
Çukurova Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi logosu Çukurova Üniversitesi logosu
Sözcük profili

memleket

23
geçiş
8,5
milyonda
11.759.
sıklık sırası
186.866 biçim içinde
2
eserde
29
ekli biçim
biçim ailesi
Eserlere göre sıklık (milyonda) — eserler kronolojik sırada
Veriyi tablo olarak gör
EserGeçişMilyonda
Dede Korkut Kitabı130,8
Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi229,0

Metin içindeki dağılım

Her çizgi bir geçiştir; soldan sağa metnin başından sonuna. Juilland D, sözcüğün metnin on parçasına ne kadar eşit yayıldığını ölçer (1 = tam eşit).

DK D 0,00
EÇS D 0,67

Eserlere göre kullanım

Tüm anlam ayrışmaları →

Sözcüğün (yazım farkları birleştirilerek: memleket) her eserde ±3 sözcüklük pencerede birlikte geçtiği sözcükler. Ortadaki sütun iki eserin paylaştığı bağlamlardır; yanlardakiler yalnız o esere özgüdür. Benzerlik iki eserdeki bağlam profillerinin kosinüsüdür: 0'a yakın değer sözcüğün o eserlerde farklı anlam ya da işlevle kullanıldığını düşündürür.

Karşılaştırma için sözcüğün en az iki eserde 5 ya da daha çok geçmesi gerekir; şu an yalnız bir eserde bu sıklığa ulaşıyor.

Eşdizimlilik

Sözcüğün ±4 sözcüklük penceresinde en az 3 kez birlikte geçtiği sözcükler. logDice (Rychlý 2008) derlem boyutundan bağımsız ve kararlıdır; MI seyrek ama güçlü bağları, t-puanı sık ve güvenilir bağları öne çıkarır; G² birlikteliğin istatistiksel anlamlılığıdır (≥ 10,83 → p < 0,001). Konum profili sözcüğün solda mı sağda mı durduğunu gösterir.

EşdizimBirlikteToplamKonumlogDiceMItG²
add31649,048,071,7327,7
ahâlîi35117,526,431,7120,9
arzı49537,075,941,9725,2
feth62.0566,565,422,3933,6
olunur31.3816,134,991,6815,0
her35.9674,042,881,506,8
deyü36.0074,032,871,506,8
vardır38.5683,522,361,395,0
ve5147.9190,15-1,01-2,273,3

Dağılımsal komşular deneysel

Yalnız derlemde en az 8 kez geçen biçimler için hesaplanır.

“memleket” ile başlayan ekli biçimler — Eski Türkçenin eklemeli yapısı. Yalnız biçimsel başlangıca bakılır; farklı kökler de girebilir.

Örnek bağlamlar

Tümü (23) →
EÇS I 69b "Belî Rûm halkı sâ’ir memleket kavmin Rûm'a getirüp sâ‘at rakkâsı gibi oynadır" demeden mu …
EÇS X Y41a "Selîmim, memleket sana helâl olsun. Feth etdüğin diyârları sana ihsân eyledim …
EÇS X Y147b … minvâl üzre kırk gün ubûr edüp Nîl taşmayup yeni feth olmuş memleket içre niçe bin kîl ü kâl cidâl olup Arab'ın ayağı şûm imiş, …
EÇS VIII 201b … ından tâ bu mahalle gelince Dobruca vilâyeti add olunur. Bu memleket Hacıoğlu Bâzârı'dır ki zamân-ı kadîmde bu şehr-i Hacıoğlu v …
EÇS IV 339a–339b … ketlerdeki gibi ze‘âmet timârları olan yerlere arz-ı 339b memleket derler.
EÇS IV 367b … dan yigirmi kise verilir iltizâm köyleri vardır. Zîrâ arz-ı memleket add olunan hâkinde vâki‘ olmağile bu livâda timâr ve ze‘âme …
EÇS III 128a … adağı niçün derler" deyü su’âl buyururlar. A‘yân-ı kübbâr-ı memleket eydür "Pâdişâhım, zamân-ı kadîmde bu şehr içre Sarı Saltık …
EÇS IX Y74a … üzeyyen büldân olup ankâ bâzergânlar sâkin olmağile ahâlî-i memleket Celâlî ve Cemâlî Karayazıcı ve Sa‘îd Arab havfinden ehl-i b …
EÇS X Y27b … â ki Süleymân Hân kırk sekiz sene hilâfetinde yedi iklîmden memleket feth edüp ekâlîm-i seb‘adan âl-i Osmânı hissemend etmişdir. …
EÇS III 106b … â Çorlu halkı çorlulardır. Ammâ sefer-i hümâyûn oldukda her memleket halkının birer gûne oran derler isimleri vardır. Ol ismile …