Veriyi tablo olarak gör
| Eser | Geçiş | Milyonda |
|---|---|---|
| Evliyâ Çelebi Seyahatnâmesi | 139 | 56,8 |
Metin içindeki dağılım
Her çizgi bir geçiştir; soldan sağa metnin başından sonuna. Juilland D, sözcüğün metnin on parçasına ne kadar eşit yayıldığını ölçer (1 = tam eşit).
Yazım değişkeleri
Tarihsel ses ve yazım denklikleri →Aynı sözcüğün çeviriyazı harfleri (ḳ/k, ġ/g, ḍ/d, ė/e, ŋ/n…) bakımından farklı yazılan biçimleri ve hangi eserde kullanıldıkları. Farkların önemli bir bölümü edisyonların çeviriyazı geleneğinden kaynaklanır; bir kısmı ise gerçek ses gelişimini yansıtır. Eş yazımlı farklı sözcükler de listeye girebilir.
Eşdizimlilik
Sözcüğün ±4 sözcüklük penceresinde en az 3 kez birlikte geçtiği sözcükler. logDice (Rychlý 2008) derlem boyutundan bağımsız ve kararlıdır; MI seyrek ama güçlü bağları, t-puanı sık ve güvenilir bağları öne çıkarır; G² birlikteliğin istatistiksel anlamlılığıdır (≥ 10,83 → p < 0,001). Konum profili sözcüğün solda mı sağda mı durduğunu gösterir.
| Eşdizim | Birlikte | Toplam | Konum | logDice | MI | t | G² |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| meydân | 42 | 142 | 12,26 | 9,49 | 6,47 | 483,9 | |
| âferîde | 8 | 70 | 10,29 | 8,12 | 2,82 | 75,1 | |
| derkıyâfeti | 6 | 25 | 10,23 | 9,19 | 2,45 | 66,0 | |
| râcilânı | 4 | 4 | 9,84 | 11,24 | 2,00 | 62,4 | |
| meydânlardır | 4 | 6 | 9,82 | 10,66 | 2,00 | 54,7 | |
| kabâyı | 5 | 43 | 9,81 | 8,14 | 2,23 | 47,1 | |
| libâsı | 6 | 80 | 9,81 | 7,51 | 2,44 | 51,0 | |
| ferd | 4 | 43 | 9,49 | 7,82 | 1,99 | 35,8 | |
| derkabâyı | 3 | 6 | 9,41 | 10,24 | 1,73 | 38,5 | |
| deresmâi | 3 | 21 | 9,26 | 8,44 | 1,73 | 29,6 | |
| derfaslı | 5 | 160 | 9,10 | 6,24 | 2,21 | 33,6 | |
| esmâi | 5 | 161 | 9,09 | 6,24 | 2,21 | 33,5 | |
| şîri | 3 | 46 | 9,05 | 7,31 | 1,72 | 24,6 | |
| sülûk | 3 | 52 | 9,01 | 7,13 | 1,72 | 23,9 | |
| hudâ’dır | 3 | 59 | 8,96 | 6,95 | 1,72 | 23,1 | |
| serveri | 3 | 74 | 8,85 | 6,62 | 1,71 | 21,7 | |
| dilâver | 4 | 152 | 8,82 | 6,00 | 1,97 | 25,5 | |
| ferdi | 3 | 110 | 8,62 | 6,05 | 1,71 | 19,3 | |
| pehlivân | 3 | 129 | 8,52 | 5,82 | 1,70 | 18,4 | |
| şecî | 4 | 225 | 8,49 | 5,43 | 1,95 | 22,4 | |
| hânedân | 3 | 197 | 8,19 | 5,21 | 1,69 | 15,9 | |
| bahâdır | 3 | 219 | 8,10 | 5,05 | 1,68 | 15,2 | |
| sâhibi | 15 | 1.690 | 8,07 | 4,43 | 3,69 | 63,8 | |
| pîri | 3 | 262 | 7,94 | 4,80 | 1,67 | 14,2 | |
| hudâ | 18 | 2.582 | 7,76 | 4,08 | 3,99 | 68,3 | |
| hâl | 4 | 478 | 7,73 | 4,34 | 1,90 | 16,5 | |
| çuka | 3 | 341 | 7,68 | 4,42 | 1,65 | 12,7 | |
| a‘yânı | 5 | 688 | 7,63 | 4,14 | 2,11 | 19,3 | |
| ekseriyyâ | 5 | 707 | 7,60 | 4,10 | 2,11 | 19,1 | |
| eşkâli | 4 | 571 | 7,53 | 4,09 | 1,88 | 15,2 | |
| kibârı | 3 | 448 | 7,39 | 4,02 | 1,63 | 11,1 | |
| halkı | 7 | 1.335 | 7,28 | 3,67 | 2,44 | 22,8 | |
| etmeyüp | 3 | 567 | 7,12 | 3,68 | 1,60 | 9,8 | |
| meydânı | 3 | 609 | 7,04 | 3,58 | 1,59 | 9,4 | |
| olmayup | 3 | 706 | 6,86 | 3,37 | 1,56 | 8,6 | |
| selîm | 4 | 1.122 | 6,70 | 3,11 | 1,77 | 10,2 | |
| imiş | 4 | 1.647 | 6,20 | 2,56 | 1,66 | 7,6 | |
| gayrı | 3 | 1.471 | 5,93 | 2,31 | 1,38 | 4,8 | |
| ki | 3 | 2.426 | 5,26 | 1,59 | 1,15 | 2,6 | |
| vardır | 9 | 8.568 | 5,08 | 1,35 | 1,82 | 5,9 |
Hemen solunda
Hemen sağında
Dağılımsal komşular deneysel
Yalnız derlemde en az 8 kez geçen biçimler için hesaplanır.
Biçim ailesi
merdi* ile tüm bağlamlar →“merdi” ile başlayan ekli biçimler — Eski Türkçenin eklemeli yapısı. Yalnız biçimsel başlangıca bakılır; farklı kökler de girebilir.
Örnek bağlamlar
Tümü (139) →| EÇS I 188a | … bin sikke-i hasene altun kaldı. Bu kalemkârların kârına bir | merd-i | hünerkâr kâdir değiller idi. |
| EÇS IV 268b | … ve rikâb rikâba şöyle müzdehim olmuşdu kim asker içinde bir | merd-i | âferîde licâmın keşîde edüp gerüye kalmağa imkân olmazdı. |
| EÇS II 365a–366a | … meyüp senden geçmezdim. Ben bana düşeni etdim. Adüvlerimden | merd-i | meydânlık ile intikâm aldım. Sen babaklık nâmıyla meşhûr-ı … |
| EÇS VI 171b | … ayâtdır, lâkin nehr-i azîm gibi cereyân eder bir sudur. Bir | merd-i | âferîde bilmez kim bu kuyunun suyu nereden gelüp nereye gid … |
| EÇS IV 293a | … olmamışdır. Muhibb-i fukarâ ve ebü'l-yetâmîn ve zu‘afâ bir | mer[d]-i | Hudâ vezîr-i dilârâ imiş. Gaddâr Osmânlı niçün bî-günâh eyl … |
| EÇS II 301b–302a | … d seyyâh-ı âlem ve nedîm-i benî Âdem [ü] muhibb-i hânedân-ı | merd-i | Hudâyım" dedikde cümle huzzâr-ı meclis nüdemâları dembeste … |
| EÇS IV 323b | … nur. Cümle nüktedân ve nükte-şinâsân ve Fârisîhân şu‘arâ-yı | merd-i | Hudâları vardır. Husûsan sıbyânı gâyet necîb ü reşîd olurla … |
| EÇS I 66a | … asker-i Abdülmü’min gibi geldiğin istimâ‘ edüp bildim ki bu | merd-i | kâmildir, günden güne mehâbet [ü] salâbeti yâd olundukda de … |
| EÇS X Y279b–Y280a | … ücûm edüp tüfeng atup kılıç urdukça harâmîlerden bir ferd-i | merd-i | pür-derd helâk olmayup hâne sâhibinin âdemlerinden ba‘zısın … |
| EÇS IX Y197b | Aynu'n-nisâ: Bunu nûş eden | merd-i | zamân yedi gün perhîz ede. Tendürüst olup ol mertebe kuvvet … |